Οι νονοί του παγκόσμιου ποδοσφαίρου: Έρευνα για τη FIFA

Όσα αποκαλύφθηκαν για τη διαφθορά στη FIFA τα τελευταία χρόνια ξεδίπλωσαν έναν αυταρχικό και διεφθαρμένο οργανισμό. Όσο όμως κι αν κάποιοι δείχνουν να πέφτουν από τα σύννεφα, τα σημάδια ήταν εκεί από πολύ νωρίς. Επιστροφή στο 2010 και το Μουντιάλ της Νότιας Αφρικής, όταν τα σκάνδαλα έχουν ήδη αρχίσει να συσσωρεύονται.

Από το αρχείο μας, Ιούνιος 2010

 

«Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010 πρέπει να ωφελήσει το σύνολο της αφρικανικής ηπείρου. Το πρόγραμμά μας, “Νίκη στην Αφρική με την Αφρική”, υλοποιεί αυτή τη βούληση. Θα δημιουργήσουμε, από τώρα έως το 2010, ένα γήπεδο με τεχνητό χόρτο σε κάθε αφρικανική ομοσπονδία», υποσχόταν ο Γιόζεφ Μπλάτερ, πρόεδρος της Διεθνούς Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας (FIFA), ακριβώς έναν χρόνο πριν από την έναρξη της διοργάνωσης που ξεκίνησε στις 11 Ιουνίου, στη Νότια Αφρική. Η απλοχεριά του μοιάζει κάπως φαιδρή, καθώς απευθύνεται σε μια χώρα υπονομευμένη από τις κοινωνικές διακρίσεις που της κληροδότησε το απαρτχάιντ. Πράγματι, όμως, από την πληθωρική FIFA δεν λείπει το χρήμα. Σε βαθμό, μάλιστα, που η παγκόσμια οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση μοιάζει να μην επηρεάζει στο ελάχιστο την πλουσιότερη από τις αθλητικές ομοσπονδίες.

Το 2009, η FIFA αποκόμισε κέρδος 147 εκατ. ευρώ και αύξησε τα ίδια κεφάλαιά της, τα οποία πλέον αγγίζουν το χαριτωμένο άθροισμα των 795 εκατομμυρίων ευρώ, από την ίδρυσή της, το 1904. «Το μέλλον μοιάζει εξίσου ευφρόσυνο», επιχαίρει ο Χούλιο Γκρονδόνα, πρόεδρος της επιτροπής οικονομικών της Ομοσπονδίας. «Το Παγκόσμιο Κύπελλο (…) του 2014 ήδη χαίρει υψηλής δημοτικότητας. Εκτός από τους έξι εμπορικούς εταίρους της FIFA1 που αυτή τη στιγμή έχουν συμβόλαιο, έχουμε ήδη υπογράψει τα πρώτα εθνικά και διεθνή συμβόλαια χορηγίας. Σ’ αυτούς τους καιρούς της οικονομικής αστάθειας, η εμβληματική διοργάνωσή μας αποδεικνύεται πως είναι μια σίγουρη αξία που συνδυάζει αγωνία για το αποτέλεσμα, διασκέδαση και αθλητισμό υψηλού επιπέδου και συνιστά μια εξαιρετική πλατφόρμα για τα εμπορικά σήματα»2. Υπ’ αυτή την οπτική γωνία, το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010 αποτελεί «ένα εξαιρετικό εφαλτήριο για τις αφρικανικές αγορές, ακριβώς όπως το Κύπελλο του 1994 αποτέλεσε εφαλτήριο για την αμερικανική αγορά και εκείνο του 2002 για την ασιατική», σχολιάζει ο κοινωνιολόγος Πατρίκ Βασόρ, ειδικός στις σχέσεις ανάμεσα στο ποδόσφαιρο και την πολιτική3.

Το ειδύλλιο ανάμεσα στις μάρκες και τη FIFA διαρκεί εδώ και τριάντα έξι χρόνια. Ο γάμος γιορτάστηκε στις 11 Ιουνίου 1974 στη Φραγκφούρτη, κατά τη διάρκεια του Παγκοσμίου Κυπέλλου που διοργάνωσε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας. Εκείνη την ημέρα, ο Βραζιλιάνος Ζοάο Χάβελανζ κερδίζει την προεδρία της οργάνωσης απέναντι στον απερχόμενο Βρετανό Στάνλεϊ Ρους. Διαθέτει στο παρασκήνιο έναν διακριτικό όσο και αποτελεσματικό άνθρωπο επιρροής, τον Χορστ Ντάσλερ, αφεντικό της Adidas, ο οποίος «αρκούσε να μοιράσει ένα μάτσο χαρτονομίσματα στους ακόμη αναποφάσιστους αντιπροσώπους ή σε εκείνους που ήταν πρόθυμοι να χαμηλώσουν την ένταση άλλων φωνών προκειμένου να τις ενθαρρύνουν να υποστηρίξουν τον Χάβελανζ»4. Η επόμενη ημέρα ξεκινά με μια υπόσχεση για μήνα του μέλιτος, έχοντας ως υπόκρουση τις υπογραφές όλο και πιο καρποφόρων συμβολαίων. Μεθυσμένη από τον εκκολαπτόμενο πλούτο της, η FIFA προσθέτει στο οργανόγραμμά της τις κατευθύνσεις της ανάπτυξης, του μάρκετινγκ και της επικοινωνίας.

Εκπαίδευση προπονητών, καινούριες διοργανώσεις, πρακτική άσκηση διαιτητών, ο επιχειρηματίας Ντάσλερ πείθει την Κόκα-Κόλα να χρηματοδοτήσει τα σχέδια της καμπάνιας του Χάβελανζ. Ως αντάλλαγμα, ο αμερικανικός όμιλος εξασφαλίζει «το δικαίωμα να αναρτήσει το λογότυπό της σε όλα τα Παγκόσμια Κύπελλα. Από τη στιγμή που υπέγραψε η Κόκα-Κόλα, όλος ο κόσμος ήθελε να συμμετάσχει»5. Όλων αυτών γενομένων, η διεθνής ομοσπονδία καταλήγει «σε μια “φαουστική” συμφωνία με τις πολυεθνικές», συνοψίζει ο ιστορικός του ποδοσφαίρου Πολ Ντιτσί6.

Πιο πλούσιοι και από ιδιοκτήτες πολυεθνικών

Ο οραματιστής Ντάσλερ διαισθάνθηκε πριν από τους ανταγωνιστές του τις αξιοθαύμαστες οικονομικές δυνατότητες της τηλεόρασης. Δημιουργώντας, το 1983, την εταιρεία μάρκετινγκ και διαχείρισης δικαιωμάτων International Sport and Leisure (ISL), ο επικεφαλής της Adidas ανάγεται σε προνομιούχο εταίρο της FIFA, στην οποία εξασφαλίζει μια πλουσιοπάροχη πρόσοδο. Όλα σύμφωνα με έναν μηχανισμό τόσο παλιό όσο και το εμπόριο: η ISL αγοράζει τα δικαιώματα από τη FIFA και τα μεταπωλεί σε τιμή χρυσού στα τηλεοπτικά δίκτυα. Μια συμφωνία χωρίς χαμένους για τους μετόχους της Adidas και μια δράκα «ιεραρχών» της ομοσπονδίας. Έως τη δόλια πτώχευση της ISL, τον Δεκέμβριο του 2001, κάποια από τα ανώτατα στελέχη της FIFA θα αποδεχθούν «δώρα» ως αναγνώριση της αφοσίωσής τους στη μάρκα με τις τρεις ρίγες.

Ειδικά ο πρώην αντιπρόεδρος, Ζαν-Μαρί Βέμπερ, επί τριάντα χρόνια φίλος του Μπλάτερ, και πέντε ακόμη διευθύνοντες της εταιρείας διώχθηκαν για απάτη. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, καταρτισμένο κατά την αγωγή ενώπιον του δικαστηρίου του ελβετικού καντονιού Τσουκ, τον Μάρτιο του 2008, οι κατηγορούμενοι υπεξαίρεσαν 70 εκατομμύρια ευρώ που καταβλήθηκαν από το τηλεοπτικό δίκτυο Γκλόμπο (Βραζιλία) και τη διαφημιστική εταιρεία Ντεντσού (Ιαπωνία) για την αγορά των δικαιωμάτων μετάδοσης των Παγκοσμίων Κυπέλλων του 2002 και του 20067. Παρ’ όλο που ο Βέμπερ -ο οποίος θεωρείται από τους ανακριτές η καρδιά του «συστήματος διαφθοράς»- και οι συνεργάτες του αρνούνται να αποκαλύψουν τα ονόματα των παραληπτών αυτών των «προμηθειών», η ταυτότητα δύο αξιωματούχων της FIFA έχει επισήμως αποκαλυφθεί. Πρόκειται για τον πρόεδρο της Νοτιοαμερικανικής Ποδοσφαιρικής Συνομοσπονδίας, Νικόλα Λεός, ο οποίος φέρεται να έχει λάβει 211.625 ελβετικά φράγκα (147.518 ευρώ) τον Ιανουάριο και τον Μάιο του 2000 και για τον πρώην πρόεδρο της Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας της Τανζανίας, Μουχιντίν Ντολάνγκα, ο οποίος αποδέχθηκε 15.975 ελβετικά φράγκα (11.138 ευρώ), τον Δεκέμβριο του 19998.

Κατά βάθος, τα αφεντικά της FIFA είναι μεγάλα παιδιά, παραχαϊδεμένα από τη ζωή: «Τα είκοσι τέσσερα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής της και οι επτά αντιπρόεδροί της είναι πιθανώς πιο ισχυροί και σε μεγάλο βαθμό καλύτερα αμειβόμενοι από εκείνους οποιασδήποτε πολυεθνικής επιχείρησης του ανταγωνιστικού τομέα της οικονομίας. Ο πρόεδρός της, Ζεπ Μπλάτερ, του οποίου η αποζημίωση παραμένει “κρατικό απόρρητο”, φαίνεται ότι βγάζει κοντά στα τέσσερα εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο»9. Οι έξι κατηγορούμενοι θα καταλήξουν να παραδεχθούν, μεσούσης της ακροαματικής διαδικασίας, πως, κατά τη διάρκεια της δεκαετίας που προηγήθηκε της πτώχευσης της ISL, κατέβαλαν γύρω στα 96,2 εκατομμύρια ευρώ σε δωροδοκίες, μέσω ενός λογαριασμού της τράπεζας LGT του Λιχτενστάιν, μικροσκοπικού φορολογικού παραδείσου, φωλιασμένου στην καρδιά της παλιάς Ευρώπης. Το ελαφρυντικό τους είναι ότι την εποχή των γεγονότων η ελβετική νομοθεσία δεν απαγόρευε τις προμήθειες. Κάτι που είχε ως αποτέλεσμα, οι παλαιοί διευθύνοντες της ISL και οι «εταίροι» τους της FIFA να κριθούν υπεύθυνοι αλλά… όχι ένοχοι.

Ο Μπλάτερ, που διαδέχθηκε τον Χάβελανζ το 1998, γαντζώνεται στο πόστο του και διαπραγματεύεται στο εξής με… τον ανιψιό του, Φίλιπ Μπλάτερ, πρόεδρο της εταιρείας Infront Sports & Media AG, κάτοχο των τηλεοπτικών δικαιωμάτων της FIFA, η οποία εδρεύει στο καντόνι Τσουκ, κατά το παράδειγμα της πρώην ISL και πολυάριθμων πολυεθνικών. Πριν αναλάβει επικεφαλής, το 2006, του ομίλου που ιδρύθηκε από τον μακαρίτη Ρομπέρ Λουί Ντρεϊφούς, βαθύπλουτο επιχειρηματία και ιδιοκτήτη της Μαρσέιγ, ο Φίλιπ Μπλάτερ εργαζόταν για λογαριασμό της McKinsey, της διάσημης εταιρείας συμβούλων. «Από το 2000 έως το 2006, η McKinsey χρέωσε στη FIFA περισσότερα από 7 εκατομμύρια δολάρια σε αμοιβές, ως αμοιβή της τιτάνιας εργασίας που παρείχε ο Φίλιπ Μπλάτερ ως σύμβουλος πολυτελείας, προκειμένου να βοηθήσει τη Διεθνή Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία να οργανωθεί»10.

Με ή χωρίς την ISL, το μάννα της μικρής οθόνης συνεχίζει να πέφτει στην εν Ζυρίχη έδρα της FIFA. Το 2009, ο Γιόζεφ Μπλάτερ έλαβε από τα χέρια του γενναιόδωρου ανιψιού του 487 εκατ. ευρώ ως δικαιώματα μετάδοσης, εκ των οποίων τα 469 εκατομμύρια για το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010, ήτοι το 60% των εσόδων της διεθνούς ομοσπονδίας11.

Στον κόσμο της FIFA, οι χειρότερες αποκλίσεις από τους νόμους εξηγούνται από τον τρόπο ανάδειξης του προέδρου, από τον οποίο εξαρτάται η διαδικασία λήψης αποφάσεων του οργανισμού. Ανεξάρτητα από τον πληθυσμό του, κάθε κράτος διαθέτει μία ψήφο -κάτι που οδηγεί σε υπερεκπροσώπηση αραιοκατοικημένων περιφερειών και φτωχών χωρών. Και ευνοεί την ενδημική διαφθορά στην οποία είναι βυθισμένη η FIFA εδώ και δεκαετίες. Με διακόσια επτά μέλη, η Ομοσπονδία συγκεντρώνει περισσότερους εκπροσώπους και από τον ΟΗΕ, γεγονός που ανοίγει την όρεξη των υποψηφίων χωρίς υποστηρικτές: «Η FIFA έχει κάτι από έναν καλύτερο κόσμο: τα μικρά ευρωπαϊκά πριγκιπάτα και τα μικροσκοπικά νησιά έχουν το ίδιο βάρος με τις μεγάλες ομοσπονδίες», σχολιάζει σκανταλιάρικα ο Πατρίκ Μεντελεβίτς, ατζέντης παικτών και ειδικός των «ποδοσφαιρικών μπίζνες». Ακόμη και ορισμένοι κάτοχοι υπεύθυνων θέσεων βρίσκουν πως ο Γιόζεφ Μπλάτερ και οι έμπιστοί του κλωτσάνε κάπως μακριά την μπάλα. «Ο τρόπος λειτουργίας της FIFA δεν είναι πρέπων», επικρίνει σοβαρά ο Ζαν-Πιέρ Καρακιγιό, διευθυντής του Κέντρου Αθλητικού Δικαίου και Οικονομίας και στενός συνεργάτης των διοικητικών αρχών της Γαλλικής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας.

Σύμβουλος της ομοσπονδίας του Τρινιντάντ και Τομπάγκο, ο Τζακ Γουόρνερ ενσαρκώνει σαν καρικατούρα το σύστημα. Ο τρομερός πρόεδρος της Ποδοσφαιρικής Συνομοσπονδίας της Βόρειας και Κεντρικής Αμερικής και Καραϊβικής (CONCACAF) είναι ο κυριότερος βοηθός του Γιόζεφ Μπλάτερ. Για έναν πολύ προφανή λόγο: τα νησιά της Καραϊβικής είναι τόσο πολλά, ώστε, παρά τον λιγοστό πληθυσμό τους, η CONCACAF εξασφαλίζει τρεις έδρες στην Εκτελεστική Επιτροπή.

Διαθέτοντας προσωπική περιουσία που εκτιμάται ανάμεσα στα 15 και τα 30 εκατομμύρια ευρώ, ο Γουόρνερ εξαργυρώνει την υποστήριξή του σε υψηλή τιμή. Το 1999, η FIFA παραιτείται από μια οφειλή περίπου 9,5 εκατ. ευρώ της CONCACAF. Και, όταν το 2002, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας της Αντίγκουα και Μπαρμπούντα, Πολ «Τσετ» Γκριν ζητά από τη μητρική ομοσπονδία ένα μικρό «σπρώξιμο» για τη χρηματοδότηση ενός «Κέντρου για την Ανάπτυξη του Ποδοσφαίρου Τζακ-Οστιν- Γουόρνερ», μια επιταγή 161.439 δολαρίων (121.000 ευρώ) καταφθάνει μεμιάς στα χέρια του με προέλευση τη Ζυρίχη. Έναν χρόνο αργότερα, ο δημοσιογράφος Αντριου Τζένινγκς μεταβαίνει επί τόπου και, αντί για γήπεδο ποδοσφαίρου, ανακαλύπτει «άλογα που βόσκουν στους θάμνους, κοντά στο κουφάρι ενός φορτηγού διανομής μπίρας»12.

Εξπέρ στην ανταπόδοση των χατιριών, ο Γουόρνερ στοιχίζεται πίσω από τον πρόεδρό του κάθε φορά που δέχεται επίθεση. Οι εκλογές του Μπλάτερ, το 1998 και το 2002, στιγματίζονται από παρατυπίες; Ο Γουόρνερ επιδεικνύει απαράμιλλη αλληλεγγύη προς αυτόν και απαιτεί παραδειγματικές κυρώσεις εναντίον των διαμαρτυρόμενων. Ο αντιπρόεδρος της Αφρικανικής Ποδοσφαιρικής Συνομοσπονδίας (CAF), Φαρά Αντό, θα υποστεί τις συνέπειες από τη δυσαρέσκεια των υποστηρικτών του Μπλάτερ. Το 1988, η κλίκα τού είχε προσφέρει 75.000 ευρώ ως αντάλλαγμα της ψήφου του. Ο Αντό επιβεβαίωσε πως δεκαοκτώ Αφρικανοί αξιωματούχοι είχαν πουλήσει την ψήφο τους, όμως, μπροστά στην ανικανότητά του να τεκμηριώσει τις κατηγορίες, η πειθαρχική επιτροπή της FIFA τον έθεσε σε διαθεσιμότητα για δύο χρόνια. Όσο για τις εσωτερικές έρευνες σχετικά με τις αμφισβητούμενες αυτές εκλογές, όλες αρχειοθετήθηκαν χωρίς να δοθεί συνέχεια.

Ελάχιστα επιρρεπής σε εναλλαγή διαθέσεων, ο Μπλάτερ είναι πιθανόν να κατέλθει ως υποψήφιος για μια τέταρτη θητεία, το 2011. «Δεν έχω ολοκληρώσει την αποστολή μου», εξήγησε χαμογελώντας κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης τύπου στην έδρα της FIFA13. Μένει να νικήσει τον δηλωμένο αντίπαλό του, τον πρόεδρο της Ασιατικής Ποδοσφαιρικής Συνομοσπονδίας (AFC), Μοχάμεντ Μπεν Χαμάν. «Τώρα που νιώθει πως έρχεται η ώρα του, ο Μπεν Χαμάν στρέφεται εναντίον του αφεντικού του», σχολιάζει καυστικά ο Πατρίκ Μεντελεβίτς. Όπως ο Γουόρνερ, ο Μπεν Χαμάν υπήρξε ένας άνευ όρων υποστηρικτής του Μπλάτερ. Κάτι τέτοιο δεν εμποδίζει αυτόν τον τόσο κοντινό στον εμίρη του Κατάρ παράγοντα να συνηγορήσει ξαφνικά υπέρ του περιορισμού σε δύο των θητειών του προέδρου της FIFA. Διότι, επιπλέον, ο υπ’ αριθμόν ένα της FIFA «ασχολείται με τα πάντα εκτός από το ποδόσφαιρο», επιχειρηματολογεί ο Μπεν Χαμάν14. Σύμφωνα με τον Πατρίκ Μεντελεβίτς όμως, δεν μπορούμε να αρνηθούμε πως «ο διάδοχος του Μπλάτερ θα δεσμεύεται από τον κώδικα συμπεριφοράς της μεγάλης οικογένειας του ποδοσφαίρου: θα καθαρίσει γύρω-γύρω, αλλά δεν θα αλλάξει ριζικά το σύστημα».

Adidas, Coca Cola, Emirates, Hyundai, Sony, Visa.
Οικονομική έκθεση της FIFA, Ζυρίχη, 2009.
Βλ. Ronan David, Fabien Lebrun και Patrick Vassort, Footafric, coupe du monde, capitalisme et néocolonialisme, L’Échappée, Μοντρέιγ, 2010.
Andrew Jennings, The Secret World of FIFA: Bribes, Vote-rigging and Ticket Scandals, Harper Collins, 2006.
Ο.π.
Paul Dietschy, Histoire du football, Librairie académique Perrin, Παρίσι, 2010.
«Le Monde», 13 Μαρτίου 2008.
Ο.π.
Jérôme Jessel και Patrick Mendelevitch, La face cachée du foot business, Flammarion, Παρίσι, 2007.
«Bakchich» hebdo, Paris, 10 Απριλίου 2010.
Οικονομική έκθεση της FIFA για το 2009, ό.π.
The Secret World of FIFA, ό.π.
Πρακτορείο ειδήσεων Agence France Presse, 18 Φεβρουαρίου 2010.
The Secret World of FIFA, ό.π.

David Garcia

πηγή: monde-diplomatique.gr

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτεχνείο μισό αιώνα μετά: Ποιος συνεχίζει να δολοφονεί τη νεολαία; (Και τότε και τώρα ίδιος ο εχθρός)

 

 

 Πάνος Χριστοδούλου

 Η νεολαία φαίνεται να τιμωρείται και να «περιφρουρείται» συνεχώς για αυτή της την εξέγερση. Αρχικά με βιολογική καταστολή και βία στη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας, και στη συνέχεια με υφέρπουσα καταστολή και περιθωριοποίηση την περίοδο της «ομαλής» δικτατορίας του κεφαλαίου.

 

Τα πρώτα 40 χρόνια μετά την εξέγερση του Πολυτεχνείου χαρακτηρίστηκαν ως μεταπολίτευση: ψηφοφορία, λόγοι και εμβατήρια που ποτέ δεν έφεραν την αλλαγή, όπως ακούγεται στον ηλεκτρικό Θησέα. Τα επόμενα δέκα χρόνια δεν έχουν χαρακτηριστεί ακόμα: το τέλος της μεταπολίτευσης, περίοδος μνημονίων, οικονομική κρίση, και λίγο πανδημία. Το σίγουρο είναι πως στο πέρασμα όλων αυτών των χρόνων η νεολαία όλως περιέργως παραμένει στο στόχαστρο. Όλως περιέργως γιατί η εξέγερση του ’73 ξεκίνησε και τροφοδοτήθηκε με το αίμα της νεολαίας, κάτι που θεωρητικά τιμάται στα τραγούδια και στις γιορτές των επισήμων, αλλά ποτέ στην πράξη της καθημερινής ζωής. Αντιθέτως. 

Η νεολαία φαίνεται να τιμωρείται και να «περιφρουρείται» συνεχώς για αυτή της την εξέγερση. Αρχικά με βιολογική καταστολή και βία στη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας, και στη συνέχεια με υφέρπουσα καταστολή και περιθωριοποίηση την περίοδο της «ομαλής» δικτατορίας του κεφαλαίου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα πως όλα τα μετέπειτα πανεπιστήμια χτίζονταν έξω από τις πόλεις, ώστε οι «ανατρεπτικές» ιδέες τους να μην εισέρχονται στον αστικό ιστό. Και να μην υπάρχει και χώρος ασύλου μέσα σε αυτόν. Το ίδιο περιθωριοποιήθηκαν και αναγορεύτηκαν σε ρομαντικές ψευδαισθήσεις οι ιδέες και τα οράματα που ενέπνευσαν την εξέγερση: ο σοσιαλισμός, η λαϊκή κυριαρχία, ο αντιϊμπεριαλισμός, η κοινωνική δικαιοσύνη έγιναν ανεμόμυλοι για τρελούς και ονειροπόλους Δον Κιχώτηδες. 

Και για να περιφρουρηθεί το κράτος από αυτές, οι κυβερνήσεις φρόντισαν να τοποθετήσουν το κάθε κυνικό και ανεπάγγελτο κομματόσκυλο σε θέση ευθύνης, ώστε να ελέγχει τη ροή των διορισμών και της εξουσίας στο δημόσιο αρχικά, και στον ιδιωτικό τομέα στη συνέχεια. Όλο αυτό ονομάστηκε τα τελευταία χρόνια, με οργουελικό ευφάνταστο τρόπο, αριστεία. Αποτέλεσμα η αποσάθρωση κάθε θεσμού με δυναμική, από την ΕΦΕΕ έως τη ΓΣΕΕ, και τελικά η νεολαία έμεινε απροστάτευτη, έρμαιο στους διώκτες της, έως ότου ένα μεγάλο κομμάτι οδηγήθηκε στη μετανάστευση και το υπόλοιπο στην κατάθλιψη, φυλακισμένο στα παιδικά και εφηβικά του δωμάτια και όνειρα. 

Ακόμα και η επιλογή να παραμείνουν τιμωρείται από την πλειοψηφία των σκυλιών του συστήματος. Στους χώρους εργασίας πόσες φορές δεν έχετε ακούσει τον κάθε αγράμματο διορισμένο με προσόν την ικανότητα να έρπει κοντά σε κυβερνητικούς βουλευτές, να λέει θα μου πουν εμένα τα παιδάκια τι να κάνω; Τα παιδάκια τα οποία έβγαλαν τα μάτια τους στο διάβασμα, ενώ αυτοί τα έβγαζαν με την κάθε λογής εξουσία. Πόσους έχει βολέψει η (ουσιαστική) κατάργηση της μονιμότητας, καθώς μπορούν με μεγαλύτερη ευκολία να εκμεταλλευτούν τους επικουρικούς /αναπληρωτές/συμβασιούχους νέους εργαζόμενους δεύτερης κατηγορίας. Πόσες φορές δεν έχει ακουστεί το ‘ξέρεις τι πέρασα εγώ στην ηλικία σου’, από ανθρώπους που απλά ονειρεύονταν πότε θα περάσει ο καιρός για να ξύνονται ακόμα περισσότερο, έχοντας βρει άλλους να δουλεύουν. 

Και αυτό συγκροτεί την πραγματική χρησιμότητα που έχουν για τη νέα γενιά, μια θέση δούλων, το πιο εύκολα εκμεταλλεύσιμο (μετά τους μετανάστες) κομμάτι του (επιστημονικού και μη) προλεταριάτου. Και για όποιον τολμήσει να φέρει αντίρρηση, ο πέλεκυς θα πέσει βαρύς: είσαι μικρός ακόμα, αντέχεις, κοινώς περίμενε να γεράσεις μήπως προλάβεις να πάρεις σύνταξη τουλάχιστον, καθώς τα δικά μας προνόμια δε θα τα δεις ούτε στον ύπνο σου. Και η πλάκα βέβαια είναι ότι δε θέλουμε να τα δούμε. Τα όνειρα μας δεν περιορίζονται στο να κρυφτούμε πίσω από ένα βαθμό ή γραφείο. Πεθαίνεις στα 18, παίρνεις σύνταξη στα 60, έγραφε ένα παλιό (όπως φαίνεται και από το όριο ηλικίας) σύνθημα. 

Αυτή ήταν η συνέχεια της εξέγερσης του Πολυτεχνείου. Όχι από τους τότε αγωνιστές που το γύρισαν όπως τόσο εύκολα πλασάρεται ως αφήγημα. Εξάλλου αυτή ένα λεωφορείο δε γεμίζουν. Αλλά από ανθρώπους που βρίσκονται κάθε φορά σε κάθε περίοδο έτοιμοι να οικειοποιηθούν και να εκμεταλλευτούν κάθε κενό που προκύπτει σε περιόδους αναταραχής, από πατριδοκάπηλους δεξιούς έως υπερεπαναστάτες αριστεριστές, με κοινό στοιχείο την επιθυμία να χειραγωγούν και να ελέγχουν κάθε νέο και ανατρεπτικό, αρκεί να μην απειλήσει το status qvo τους. Αυτοί και το εκμεταλλευτικό σύστημα που υπηρετούν είναι οι συνεχείς δολοφόνοι της νέας γενιάς, φονιάδες ονείρων και ιδανικών. Και αν κάτι πέρα από τα κλισέ είναι όντως επίκαιρο από το Νοέμβρη, είναι η ανάγκη της νέας γενιάς να βάλει φωτιά σε όλους αυτούς, ώστε να μπορέσουν να αναπνεύσουν τα όνειρα μας. Όπως λέει και ένα σύνθημα ανθρώπινος δε γίνεται ο καπιταλισμός, και τότε και τώρα ίδιος ο εχθρός.

Πάνος Χριστοδούλου, Βιοπαθολόγος/Εργαστηριακός Ιατρός, Ιατρός Δημόσιας Υγείας και Κοινωνικής Ιατρικής, MSc Διοίκησης Μονάδων Υγείας, MSc Διατροφής, Τροφίμων και Μικροβιώματος, Υποψήφιος Διδάκτορας Ιατρικής Πανεπιστημίου Πατρών, PGCert Διαχείρισης κρίσεων στη δημόσια υγεία και ανθρωπιστικής απάντησης

Διαβάστε περισσότερα

Υπήρχαν νεκροί στο Πολυτεχνείο;

 

 Τα στοιχεία που ακολουθούν δεν είναι άγνωστα (είχε γίνει ανάλογη μνεία στον «Ριζοσπάστη» στις 15/11/2012), περιλαμβάνονται στο κομμάτι της ιστορικής έρευνας του «Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών» με τίτλο «Τεκμηριώνοντας τα γεγονότα του Νοεμβρίου 1973» που αφορά στους νεκρούς του Πολυτεχνείου κατά τη διάρκεια της εξέγερσης και αμέσως μετά την καταστολή της

Τα στοιχεία που ακολουθούν δεν είναι άγνωστα (είχε γίνει ανάλογη μνεία στον «Ριζοσπάστη» στις 15/11/2012), περιλαμβάνονται στο κομμάτι της ιστορικής έρευνας του «Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών» με τίτλο «Τεκμηριώνοντας τα γεγονότα του Νοεμβρίου 1973» που αφορά στους νεκρούς του Πολυτεχνείου κατά τη διάρκεια της εξέγερσης και αμέσως μετά την καταστολή της.

Σημειώνουμε ότι δεν θα αναφερθούμε και στους 88 δολοφονημένους από τη χούντα που μνημονεύονται στην επέτειο του Πολυτεχνείου, ούτε σε προσωπικές μαρτυρίες (πλην αυτής που αφορά στον δολοφόνο Ντερτιλή), ούτε στους (πιστοποιημένα) 1.103 τραυματίες των γεγονότων του Πολυτεχνείου.

Παραθέτουμε ορισμένες περιπτώσεις όπως καταγράφονται στην έρευνα του «Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών» :

• Διομήδης Κομνηνός του Ιωάννη, 17 ετών,μαθητής, κάτοικος Λευκάδος 7, Αθήνα. Στις 16/11/1973, μεταξύ 21.30 και 21.45, στη διασταύρωση των οδών Αβέρωφ και Μάρνη τραυματίστηκε θανάσιμα στην καρδιά από πυρά της φρουράς του υπουργείου Δημοσίας Τάξεως. Μεταφέρθηκε νεκρός στο «Ρυθμιστικό Κέντρο Αθηνών».
• Toril Margrethe Engeland του Per Reidar, 22 ετών, φοιτήτρια από το Molde της Νορβηγίας. Στις 16/11/1973, γύρω στις 23.30, τραυματίστηκε θανάσιμα στο στήθος από πυρά της φρουράς του υπουργείου Δημοσίας Τάξεως. Μεταφέρθηκε από διαδηλωτές στο ξενοδοχείο «Ακροπόλ» και αργότερα, νεκρή ήδη, στο Σταθμό Πρώτων Βοηθειών του ΙΚΑ.
• Βασίλειος Φάμελλος του Παναγιώτη, 26 ετών, ιδιωτικός υπάλληλος, από τον Πύργο Ηλείας, κάτοικος Κάσου 1, Κυψέλη, Αθήνα. Στις 16/11/1973, γύρω στις 23.30, τραυματίστηκε θανάσιμα στο κεφάλι από πυρά της φρουράς του υπουργείου Δημοσίας Τάξεως. Μεταφέρθηκε νεκρός στο «Ρυθμιστικό Κέντρο Αθηνών».
• Γεώργιος Σαμούρης του Ανδρέα, 22 ετών, φοιτητής Παντείου, από την Πάτρα, κάτοικος πλατείας Κουντουριώτου 7, Κουκάκι. Στις 16.11.1973 γύρω στις 24.00, ενώ βρισκόταν στην ευρύτερη περιοχή του Πολυτεχνείου (Καλλιδρομίου και Ζωσιμάδων), τραυματίστηκε θανάσιμα στον τράχηλο από πυρά της αστυνομίας. Μεταφέρθηκε νεκρός στο Σταθμό Πρώτων Βοηθειών του ΙΚΑ.
• Δημήτριος Κυριακόπουλος του Αντωνίου, 35 ετών, οικοδόμος, από τα Καλάβρυτα, κάτοικος Περιστερίου Αττικής. Κατά τις βραδινές ώρες της 16/11/1973, ενώ βρισκόταν στην περιοχή του Πολυτεχνείου, χτυπήθηκε από αστυνομικούς με συμπαγείς ράβδους, συνεπεία των οποίων πέθανε, από οξεία ρήξη αορτής, ενώ μεταφερόταν στο Σταθμό Πρώτων Βοηθειών του Ερυθρού Σταυρού.
• Σπύρος Μαρίνος του Διονυσίου, 31 ετών, ιδιωτικός υπάλληλος, από την Εξωχώρα Ζακύνθου. Στις 16/11/1973, ενώ βρισκόταν στην περιοχή του Πολυτεχνείου, κτυπήθηκε από αστυνομικούς με συμπαγείς ράβδους και υπέστη κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις. Μεταφέρθηκε στο Θεραπευτήριο Πεντέλης, όπου πέθανε τη Δευτέρα 19/11/1973, από οξύ αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.
• Νικόλαος Μαρκούλης του Πέτρου, 24 ετών, από το Παρθένι Θεσσαλονίκης, κάτοικος Χρηστομάνου 67, Σεπόλια, Αθήνα, εργάτης. Στις 17/11/1973, στην πλατεία Βάθη, τραυματίστηκε στην κοιλιά από ριπή στρατιωτικής περιπόλου. Μεταφέρθηκε στο «Ρυθμιστικό Κέντρο Αθηνών», όπου πέθανε τη Δευτέρα 19/11/1973.
• Στυλιανός Καραγεώργης του Αγαμέμνονος, 19 ετών, οικοδόμος, κάτοικος Μιαούλη 38, Νέο Ηράκλειο Αττικής. Στις 10.15 το πρωί της 17/11/1973, ενώ βρισκόταν μαζί με άλλους διαδηλωτές στην οδό Πατησίων, μεταξύ των κινηματογράφων «ΑΕΛΩ» και «ΕΛΛΗΝΙΣ», τραυματίστηκε από ριπή πολυβόλου που έριξε εναντίον τους περίπολος πεζοναυτών που επέβαινε τεθωρακισμένου οχήματος. Μεταφέρθηκε στο ΚΑΤ, όπου εξέπνευσε στις 30/11/1973.
• Μάρκος Καραμανής του Δημητρίου, 23 ετών, ηλεκτρολόγος, από τον Πειραιά, κάτοικος Χίου 35, Αιγάλεω. Στις 17/11/1973, επί της πλατείας Αιγύπτου, τραυματίστηκε θανάσιμα στο κεφάλι από πυρά της στρατιωτικής φρουράς που ενέδρευε στην ταράτσα του ΟΤΕ. Στην κλινική «Παντάνασσα» (πλατεία Βικτορίας) διαπιστώθηκε ο θάνατός του.
• Αλέξανδρος Σπαρτίδης του Ευστρατίου, 16 ετών, μαθητής, από τον Πειραιά, κάτοικος Αγίας Λαύρας 80, Αθήνα. Στις 10.30 με 11.00 περίπου το πρωί της 17/11/1973, ενώ βάδιζε στη διασταύρωση των οδών Πατησίων και Κότσικα, τραυματίστηκε θανάσιμα στην κοιλιά από πυρά της στρατιωτικής φρουράς που ενέδρευε στην ταράτσα του ΟΤΕ. Με διαμπερές τραύμα μεταφέρθηκε στο Κ.Α.Τ., όπου τον βρήκε νεκρό ο πατέρας του.
• Αλέξανδρος – Βασίλειος (Μπασρί) Καράκας, 43 ετών, Αφγανός τουρκικής υπηκοότητας, κάτοικος Μύρων 10, Αγιος Παντελεήμονας, Αθήνα. Στις 13.00, της 17/11/1973, ενώ βάδιζε με τον 13χρονο γιο του στη διασταύρωση των οδών Χέιδεν και Αχαρνών, τραυματίστηκε θανάσιμα στην κοιλιά από ριπή μυδραλίου τεθωρακισμένου στρατιωτικού οχήματος. Μεταφέρθηκε απευθείας στο νεκροτομείο, όπου πιστοποιήθηκε ο θάνατος του.
• Ανδρέας Κούμπος του Στέργιου, 63 ετών, βιοτέχνης, από την Καρδίτσα, κάτοικος Αμαλιάδος 12, Κολωνός. Γύρω στις 11.00 με 12.00 της 18/11/1973, στη διασταύρωση των οδών Γ’ Σεπτεμβρίου και Καποδιστρίου, τραυματίστηκε στη λεκάνη από πυρά μυδραλίου τεθωρακισμένου στρατιωτικού οχήματος. Εξέπνευσε στο ΚΑΤ στις 30/1/1974.
• Μιχαήλ Μυρογιάννης του Δημητρίου, 20 ετών, ηλεκτρολόγος, από τη Μυτιλήνη, κάτοικος Ασημάκη Φωτήλα 8, Αθήνα. Στις 12.00 το μεσημέρι της 18/11/1973, στη διασταύρωση των οδών Πατησίων και Στουρνάρη, τραυματίστηκε θανάσιμα στο κεφάλι από πυρά περιστρόφου αξιωματικού του Στρατού (αυτουργός ο συνταγματάρχης Νικόλαος Ντερτιλής). Μεταφέρθηκε στο Σταθμό Πρώτων Βοηθειών του Ε.Ε.Σ. σε κωματώδη κατάσταση και κατόπιν στο «Ρυθμιστικό Κέντρο Αθηνών», όπου πέθανε αυθημερόν.

Ο κατάλογος που προηγήθηκε είναι ενδεικτικός. Στα θύματα που περιλαμβάνει πολλά από αυτά δολοφονήθηκαν στην ευρύτερη περιοχή της Αθήνας, την πέραν του Πολυτεχνείου, κατά τη διάρκεια του γενικευμένου πογκρόμ καταστολής που είχε εξαπολύσει η χούντα.

Τέτοιες ήταν, για παράδειγμα, οι δολοφονίες

• του Κυριάκου Παντελεάκη, εκτελεσμένου στις 18/11/1973 από πυρά άρματος μάχης στην Πατησίων,
• του Ευστάθιου Κολινιάτη που κτυπήθηκε στις 18/11/1973 από αστυνομικούς,
• του Σπυρίδωνα Κοντομάρη (πρώην βουλευτής Κερκύρας) που χτυπήθηκε από την Αστυνομία,
• του Σωκράτη Μιχαήλ που τον χτύπησαν στην οδό Μπουμπουλίνας στις 16/11/1973,
• του Δημήτρη Θεοδώρα που γαζώθηκε στις 17/11/1973 από πυρά στρατιωτικής περιπόλου,
• του Αλέξανδρου Παπαθανασίου που εκτελέστηκε από τα πυρά των αστυνομικών του ΙΣΤ’ Αστυνομικού Τμήματος Αθήνας…

Τα θρασίμια του ναζισμού, ωστόσο, παρέα με διάφορα τσογλάνια του περίφημου δημοκρατικού τόξου, απέναντι στα προηγούμενα αντιτείνουν το εξής «επιχείρημα»: «Αυτοί – λένε – δεν είναι νεκροί του Πολυτεχνείου, γιατί δεν ήταν μέσα, ήταν “έξω” από το Πολυτεχνείο»!

Από μια άποψη… πάλι καλά. Γιατί αυτοί – οι ναζί και τα κάθε λογής τσογλάνια – είναι ικανοί να ισχυριστούν ακόμα και αυτό: Οτι οι «έξω» από το Πολυτεχνείο δεν δολοφονήθηκαν, επειδή ήταν «έξω» (!). Ότι επειδή ήταν «έξω» δεν εκτελέστηκαν από τη χούντα στο πλαίσιο της καταστολής της εξέγερσης του Πολυτεχνείου. Κατά τους ναζί (και τα “δημοκρατικά”) τσογλάνια) μπορεί, ενδεχομένως, να «σκόνταψαν» και να «χτύπησαν». Μόνοι τους…

Ας πάρουμε, όμως, ένα δείγμα, για το τι πραγματικά συνέβη με τους «έξω» από το Πολυτεχνείο:

Το μεσημέρι της 18ης Νοέμβρη 1973, ο ταγματάρχης Ντερτιλής (αυτός με τον οποίο φωτογραφίζονταν τα ναζίδια της Χρυσής Αυγής) βρισκόταν με το υπηρεσιακό του τζιπ έξω από την κατεστραμμένη πύλη του Πολυτεχνείου. Απέναντι, Πατησίων και Στουρνάρη, οι αστυφύλακες χτυπούσαν ένα νεαρό, που προς στιγμήν τους ξέφυγε. Όχι όμως κι από τον Ντερτιλή. Ο Ντερτιλής έβγαλε από το μπουφάν το περίστροφο και πυροβόλησε. 

«Ο νεαρός έπεσε σαν κοτόπουλο», περιγράφει στην κατάθεσή του ένα χρόνο αργότερα ο οδηγός του Ντερτιλή – ο 21 ετών τότε Αντώνης Αγριτέλης – και συνεχίζει: «Μετά το φόνο ο Ντερτιλής σαν να μη συνέβαινε τίποτα μπήκε στο τζιπ και χτυπώντας με στην πλάτη μου είπε: “Με παραδέχεσαι, ρε; Σαράντα πέντε χρονών άνθρωπος και με τη μία στο κεφάλι!”»…

Αυτός είναι ο «μύθος» των νεκρών του Πολυτεχνείου. Αυτή ήταν η χούντα των «Ντερτιλήδων». Αυτά είναι τα ναζιστόμουτρα και τα “δημοκρατικά” τσογλάνια του “δεν υπήρχαν νεκροί στο Πολυτεχνείο”. 

(«Ο Ντερτιλής επί τω έργω, αλλά «έξω» από το Πολυτεχνείο…)

 

ΑΠΟ ΝΙΚΟΣ ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ 

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα βάζει τον ήχο του μπουζουκιού στα 20 χρόνια του In-Edit στη Βαρκελώνη.

 

Το In-Edit Greece βάζει στην playlist της γιορτής τις νότες του μπουζουκιού, με το μουσικό ντοκιμαντέρ "Σπασμένος Ήχος"

• Parallaxi

Αντίστροφη μέτρηση για τα 20ά γενέθλια του μεγαλύτερου φεστιβάλ μουσικού ντοκιμαντέρ στον κόσμο, στην Βαρκελώνη.

Σε ρυθμούς εορταστικούς-φεστιβαλικούς θα βρίσκεται από την Πέμπτη 27 Οκτωβρίου και για δέκα ημέρες, η Βαρκελώνη, που εδώ και είκοσι χρόνια αποτελεί σημείο συνάντησης των σπουδαιότερων μουσικών ντοκιμαντέρ παγκοσμίως. 

Για την εικοστή του διοργάνωση, το In-Edit Barcelona έχει ετοιμάσει μια ξεχωριστή γιορτή με μοναδικά μουσικά ντοκιμαντέρ, παράλληλα events και φυσικά…μουσική για τα μάτια μας!

Το In-Edit Greece βάζει στην playlist αυτής της γιορτής τις νότες του μπουζουκιού, με το πολυβραβευμένο μουσικό ντοκιμαντέρ Σπασμένος Ήχος. 

ΣΠΑΣΜΕΝΟΣ ΗΧΟΣ

Ο Σπασμένος Ήχος που παρουσιάστηκε, τον περασμένο Μάιο στο In-Edit της Θεσσαλονίκης, επιλέχθηκε από το In-Edit Greece για να βρεθεί ανάμεσα στα σπουδαιότερα μουσικά ντοκιμαντέρ της διεθνούς κινηματογραφικής παραγωγής και να πλημμυρίσει με τον ήχο του μπουζουκιού τις κινηματογραφικές αίθουσες της Βαρκελώνης, στο μεγαλύτερο φεστιβάλ μουσικού ντοκιμαντέρ στο κόσμο.

Το ντοκιμαντέρ, χαρτογραφεί την πορεία του πιο εμβληματικού ελληνικού οργάνου από τα καταγώγια μέχρι τα σαλόνια, από τους τεκέδες μέχρι τις μεγάλες πίστες, από την κακοφημία μέχρι τα πανεπιστήμια, από το περιθώριο μέχρι την UNESCO. 

Η ιστορία και η εξέλιξη του μπουζουκιού και ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας, μέσα από συνεντεύξεις μεγάλων προσωπικοτήτων της σύγχρονης ιστορίας του οργάνου και σπάνιο αρχειακό υλικό, θα παρουσιαστούν στο παγκόσμιο κοινό του In-Edit, με την υποστήριξη του In-Edit Greece και του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου.

Παρακολουθώντας τη μουσική εξέλιξη του μπουζουκιού, o Σπασμένος Ήχος σε σκηνοθεσία Φοίβου Κοντογιάννη επιχειρεί μια ιστορική, μουσική επισκόπηση, καθώς και μια πολιτιστική και κοινωνική αποτύπωση της εξέλιξης της ελληνικής κοινωνίας. Υπεύθυνος για την ιδέα, την ερευνα, την επιλογή και τις συνεντεύξεις των πρωταγωνιστών και των λοιπών ομιλητών, είναι ο Ανέστης Μπαρμπάτσης, ο οποίος θα βρίσκεται μαζί μας στη Βαρκελώνη για να συνοδεύσει τον Σπασμένο Ήχο στη συνάντησή του με το διεθνές κοινό του.

Ταυτότητα ταινίας:

Ιδέα: Ανέστης Μπαρμπάτσης

Σενάριο: Ανέστης Μπαρμπάτσης-Φοίβος Κοντογιάννης Σκηνοθεσία: Φοίβος Κοντογιάννης

Έρευνα-Αρχισυνταξία-Μουσική επιμέλεια: Ανέστης Μπαρμπάτσης

Το Διεθνές Φεστιβάλ Μουσικού Ντοκιμαντέρ In-Edit της Βαρκελώνης, διεξάγεται από τις 27 Οκτωβρίου έως τις 6 Νοεμβρίου και φέτος γιορτάζει τα 20 χρόνια παρουσίας του στον κόσμο με μία σειρά παράλληλων εκδηλώσεων και δράσεων.

In-Edit Greece

Το In-Edit Festival, το μεγαλύτερο φεστιβάλ μουσικού ντοκιμαντέρ στον κόσμο, παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη Βαρκελώνη το 2003 και έκτοτε διοργανώνεται σε διάφορες πόλεις σε όλο τον κόσμο, μεταξύ των οποίων στο Άμστερνταμ, το Λονδίνο, το Βερολίνο, το Σάο Πάολο, το Σαντιάγο κ.ά. αποτελώντας σημείο συνάντησης του κινηματογράφου και της μουσικής. 

Ο κινηματογράφος και η μουσική, ως καθρέφτες της κοινωνίας έχουν τη δυνατότητα να κρύβουν πολύ δυνατές ιστορίες και να προβάλλουν τα θέματα που απασχολούν την κοινωνία. 

Το ντοκιμαντέρ, ακόμα περισσότερο, καταφέρνει με ιδανικό τρόπο να “ακτινογραφεί” μέσα από ένα διαφορετικό πρίσμα τις ανθρώπινες, κοινωνικές και πολιτιστικές αξίες. Με άλλα λόγια, στο In-Edit πραγματοποιείται μια “μαγική συνάντηση” των δύο σημαντικότερων πολιτιστικών βιομηχανιών, αυτών της μουσικής και του κινηματογράφου. 

Στην Ελλάδα, το In-Edit Festival διοργανώνεται από το 2014 στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα από την εταιρεία Parenthesis.

 

Διαβάστε περισσότερα εδώ: https://parallaximag.gr/h-ellada-vazei-ton-ikho-toy-mpoyzoykiou-sta-20-khronia-toy-in-edit-sti-barkelwni-155159

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΣΤΕ ΤΩΡΑ ΤΟ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ ΜΝΗΜΕΙΟ - ΚΤΙΡΙΟ ΚΥΡΙΑΖΗ ΣΤΕΓΑΣΤΕ ΤΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

 

ΣΩΣΤΕ ΤΩΡΑ ΤΟ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ ΜΝΗΜΕΙΟ - ΚΤΙΡΙΟ ΚΥΡΙΑΖΗ

ΣΤΕΓΑΣΤΕ ΤΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

 

Οι παρακάτω σύλλογοι και φορείς του Μεσολογγίου, καθώς και περίπου 400 πολίτες με τις υπογραφές τους, ζητούν από τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας κ. Νεκτάριο Φαρμάκη και το Δήμαρχο Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου κ. Κώστα Λύρο, να αναλάβουν ΤΩΡΑ από κοινού πρωτοβουλία για τη διάσωση και ανακατασκευή του διατηρητέου μνημείου – Κτίριο Κυριαζή και την όσο το δυνατόν πιο σύντομη στέγαση και λειτουργία του Καλλιτεχνικού Γυμνασίου Μεσολογγίου σε σύγχρονες και αξιοπρεπείς συνθήκες.

 

Ακολουθεί το ψήφισμα:

ΨΉΦΙΣΜΑ

 

Το ερειπωμένο σήμερα Κτίριο Κυριαζή, το οποίο έχει κηρυχτεί διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού, στέγαζε μέχρι πριν από έξι χρόνια το 2^ο Γυμνάσιο Μεσολογγίου. Είναι κληροδότημα και την ευθύνη λειτουργίας του έχουν από κοινού ο Δήμος Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου και η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.

Είναι αναγκαία όσο ποτέ άλλοτε η άμεση επισκευή του, όχι μόνο για να διασωθεί όσο υπάρχει ακόμη καιρός, αλλά και για να στεγάσει το Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Μεσολογγίου – σχολείο κόσμημα, το μοναδικό στο Νομό και ένα από τα 7 σε όλη τη χώρα – το οποίο δυστυχώς για μια ακόμη χρονιά δε λειτουργεί σε δικό του χώρο, με αποτέλεσμα να μη μπορεί να υποστηρίζει βασικές λειτουργικές ανάγκες του Καλλιτεχνικού Γυμνασίου- Λυκείου.

 

ΖΗΤΆΜΕ από τους:

Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας κ. Νεκτάριο Φαρμάκη

Δήμαρχο Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου κ. Κώστα Λύρο

 

Να αναλάβουν ΤΩΡΑ από κοινού πρωτοβουλία για τη διάσωση και ανακατασκευή του διατηρητέου μνημείου – Κτίριο Κυριαζή και την όσο το δυνατόν πιο σύντομη στέγαση και λειτουργία του Καλλιτεχνικού Γυμνασίου Μεσολογγίου σε σύγχρονες και αξιοπρεπείς συνθήκες, ώστε με το σχολικό έτος 2023-2024 το Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο με τις Λυκειακές του Τάξεις να στεγάζεται στο δικό του κτίριο.

 

ΟΙ ΥΠΟΓΡΆΦΟΝΤΕΣ ΦΟΡΕΙΣ:

 

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΟΠΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

Α ΕΛΜΕ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΊΑΣ

Β ΕΛΜΕ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΊΑΣ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ 2^ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΔΗΜΟΥ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΑΝΗΓΥΡΙΣΤΩΝ «ΑΗ ΣΥΜΙΟΣ»

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΡΥΘΡΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΕΓΓΕΙΩΝ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΝ Ο.Ε.Β.

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΟΡΤΟΕΚΦΟΡΤΩΤΩΝ ΛΙΜΕΝΟΣ/ΞΗΡΑΣ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΑΚΑΡΠΟΡΤ Α.Ε.

 

Το παρόν ψήφισμα αποστέλλεται:

·         Στην Πρόεδρο του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Ελλάδας

·         Στον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου

 

Ακολουθούν οι υπογραφές 400 πολιτών, ανάμεσα τους

Δημοτικοί Σύμβουλοι και Εκπρόσωποι Φορέων του Μεσολογγίου.

 

Διαβάστε περισσότερα

Γυναίκα κατάφερε να επιβιώσει μετά από 12 όγκους και πέντε επιθετικούς καρκίνους!

Ισπανοί επιστήμονες έφεραν στο φως την μοναδική γνωστή παγκοσμίως περίπτωση 36χρονης γυναίκας, η οποία έχει επιβιώσει μετά από 12 διαφορετικούς όγκους, εκ των οποίων τουλάχιστον πέντε αφορούσαν επιθετικούς καρκίνους. Ο πρώτος όγκος εμφανίστηκε όταν η ασθενής ήταν ακόμη μωρό και στη συνέχεια, κάθε λίγα χρόνια, ακολούθησαν άλλοι όγκοι.

Προτού καν συμπληρώσει τα 40 χρόνια της, η ασθενής είχε αναπτύξει συνολικά 12 όγκους, από τους οποίους τουλάχιστον πέντε ήταν κακοήθεις και επιθετικοί. Ο κάθε όγκος ήταν διαφορετικού τύπου και εμφανίστηκε σε διαφορετικό μέρος του σώματος της. Όμως το ανοσοποιητικό σύστημά της σε όλες τις περιπτώσεις γέννησε ισχυρή φυσική αντιφλεγμονώδη αντίδραση καταφέρνοντας να καταπολεμήσει τους καρκίνους.

Οι ερευνητές του Εθνικού Κέντρου Ογκολογικών Ερευνών (CNIO) της Ισπανίας, με επικεφαλής τον δρ Μάρκος Μαλούμπρες, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο επιστημονικό περιοδικό «Science Advances», ανέφεραν ότι η ασυνήθιστη περίπτωση μπορεί να ανοίξει νέους δρόμους για την πρώιμη διάγνωση και την αποτελεσματικότερη ανοσοθεραπεία του καρκίνου. Όπως εκτιμούν οι επιστήμονες, η πρωτοφανής μακροχρόνια αμυντική ικανότητα της εν λόγω ασθενούς φαίνεται να συνδέεται με μεταλλάξεις που έχει κληρονομήσει και από τους δύο γονείς της σε ένα γονίδιο (MAD1L1), το οποίο παίζει ουσιώδη ρόλο στη διαδικασία διαίρεσης και πολλαπλασιασμού των κυττάρων.

 

«Ακόμη δεν καταλαβαίνουμε πώς μπορεί αυτό το άτομο να αναπτύχτηκε στη διάρκεια του εμβρυικού σταδίου, ούτε πώς μπόρεσε να ξεπεράσει όλα τα παθολογικά προβλήματά του», δήλωσε ο Μαλούμπρες και τόνισε ότι καμία παρόμοια περίπτωση δεν έχει αναφερθεί διεθνώς μέχρι σήμερα.

«Επιστημονικά δεν μπορούμε να μιλήσουμε για ένα νέο σύνδρομο, επειδή πρόκειται για την περιγραφή μιας μοναδικής περίπτωσης, αλλά βιολογικά είναι κάτι τέτοιο», δήλωσε ο ερευνητής Μιγκουέλ Ουριόστε.

Διαβάστε περισσότερα

Ο νέος αμερικανικός εμφύλιος

 Έναν μήνα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 8ης Νοεμβρίου, το πολιτικό κλίμα στις ΗΠΑ είναι τεταμένο και ιδιαίτερα διχαστικό. Σε σημείο που τα δύο κόμματα να δημιουργούν δύο διαφορετικούς κόσμους, στους οποίους απλώς συνυπάρχουν.

Πηγή: Monde Diplomatique (2/10/2022) | Μετάφραση: Βάλια Καϊμάκη

Καθένα από τα δύο μεγάλα αμερικανικά κόμματα ισχυρίζεται ότι η δημοκρατία θα καταστραφεί αν το ίδιο δεν κερδίσει τις ενδιάμεσες εκλογές της 8ης Νοεμβρίου. Διότι ο αντίπαλός του δεν υπερασπίζεται μόνο ανεφάρμοστες ή καταδικαστέες ιδέες: είναι ένας εχθρός, ένα σώμα ξένο, ανήθικο και ανατρεπτικό¹. Αυτός ο παρανοϊκός ψυχικός μηχανισμός που κάποτε προοριζόταν για τους Ινδιάνους, τους μαύρους και τους κομμουνιστές, τώρα έχει ως στόχο δεκάδες εκατομμύρια «αξιοθρήνητους», «ημιφασίστες», «ολοκληρωτιστές» –οι οποίοι είναι Ρεπουμπλικανοί σύμφωνα με τους Δημοκρατικούς και Δημοκρατικοί σύμφωνα με τους Ρεπουμπλικανούς. Στον πολιτικό διάλογο εισβάλλουν αναφορές στη δεκαετία του 1930, σε συγκρούσεις μεταξύ σιιτών και σουνιτών και στον αμερικανικό εμφύλιο πόλεμο.

Κάθε πρωί, πάρα πολλοί Αμερικανοί λαμβάνουν δεκάδες ανεπιθύμητα μηνύματα στα ηλεκτρονικά γραμματοκιβώτιά τους, γεμάτα έντονα χρώματα και κεφαλαία γράμματα. Στις 18 Σεπτεμβρίου, μήνυμα των Δημοκρατικών: «Χρειαζόμαστε 20.000 υπογραφές έως τις 11:59 π.μ. Υπογράψτε για να συλληφθεί ο Ντόναλντ Τραμπ. Είμαστε ΕΤΟΙΜΟΙ να παραδώσουμε τον Τραμπ στη ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ. Αλλά χρειαζόμαστε ΤΕΡΑΣΤΙΑ δημόσια υποστήριξη για να το καταφέρουμε». Την επόμενη μέρα, η απάντηση του άμεσα ενδιαφερόμενου: «Οι Big Tech, οι ριζοσπαστικές μεγαλοεταιρείες της υψηλής τεχνολογίας, προσπαθούν να μας ΚΛΕΙΣΟΥΝ ΤΟ ΣΤΟΜΑ. Οι διεφθαρμένοι συνεργάτες τους, τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης, λογοκρίνουν τους Ρεπουμπλικανούς. Για να απαλλαχθεί η χώρα μας από το ριζοσπαστικό σοσιαλιστικό πρόγραμμα της Αριστεράς, πρέπει να εκλέξουμε στη Γερουσία Ρεπουμπλικανούς που βάζουν Πρώτα την Αμερική [America First, δηλαδή υποστηριζόμενοι από τον Τραμπ]».

Τον περασμένο Αύγουστο, ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν κάλεσε μια ομάδα ακαδημαϊκών και δοκιμιογράφων. Ένας από αυτούς ήταν ο ιστορικός Μάικλ Μπέσλος, που εμπνέει ορισμένες από τις ομιλίες του Λευκού Οίκου. Μετά την επίθεση στο Καπιτώλιο, με κάθε ευκαιρία εξηγεί: «Ζούμε όλοι με τον υπαρξιακό κίνδυνο να καταστραφεί η δημοκρατία μας, όπως και οι άλλες δημοκρατίες στον κόσμο»². Η ανάλυση θα χρησιμεύσει ως προεκλογικό μοτίβο για τους Δημοκρατικούς το 2024, επιτρέποντάς τους να συνδέσουν τον αγώνα κατά του Τραμπ με τον αγώνα κατά της Ρωσίας και της Κίνας.

Αμβλώσεις, εκπαίδευση, ποινική δικαιοσύνη, υποδοχή μεταναστών: καθώς οι διάφορες Πολιτείες της χώρας λαμβάνουν αντιθετικές αποφάσεις, ανάλογα με το αν είναι ρεπουμπλικανικές ή δημοκρατικές, ένα ερώτημα βασανίζει και τα δύο στρατόπεδα: πρέπει να επιμείνουμε στη συνύπαρξη τόσο διχασμένων Πολιτειών; Οι Ρεπουμπλικανοί κυβερνήτες του Τέξας και της Φλόριντα δεν διστάζουν πλέον να στέλνουν τους μετανάστες χωρίς χαρτιά στην πιο φιλόξενη Νέα Υόρκη ή τη Μασαχουσέτη. Και έγκυρα έντυπα κανονικοποιούν μια πιθανή διάσπαση της χώρας: «Η Αμερική ουσιαστικά είναι ήδη ένα κράτος με δύο έθνη, που συγκροτείται από δύο ριζικά εχθρικές εθνικές κοινότητες συγκρίσιμου μεγέθους και πολιτικής ισχύος»³.

Ωστόσο, υπάρχει ένας τομέας όπου αυτή η γεμάτη μίσος αντίθεση είναι ελάχιστα αισθητή: η υπεράσπιση της αυτοκρατορίας. Η αντιμετώπιση της Ρωσίας, ο εξοπλισμός της Ουκρανίας, ο περιορισμός της Κίνας, η υποστήριξη του Ισραήλ και η υποταγή της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι αντικείμενα συναίνεσης για τον αμερικανικό πολιτικό κόσμο. Η απόδειξη είναι ότι κανείς δεν μιλά γι’ αυτά…

1. Βλ. «L’obsession de la subversion aux États-Unis», «Le Monde diplomatique», Φεβρουάριος 1988.
2. «Historians privately warn Biden that American democracy is teetering », «The Washington Post», 10 Αυγούστου 2022.
3. «These disunited states», «The New York Review of Books», 22 Σεπτεμβρίου 2022.

Serge Halimi

Διευθυντής της “Le Monde diplomatique”

Διαβάστε περισσότερα

Πατέρας: μια επιτακτική ανάγκη της εποχής μας

Και αυτό το καλοκαίρι κηλιδώθηκε από γυναίκες που έχασαν τη ζωή τους από το χέρι του πρώην ή του νυν συζύγου τους. Σύντροφοι που αγαπήθηκαν ή έστω πέρασαν παρέα τη ζωή τους, έκαναν παιδιά μαζί, έφτασαν στο σημείο να περάσουν στην άλλη όχθη

Σκίτσο του Χρήστου Μαρκίδη. Εκθεσή του παρουσιάζεται στην Γκαλερί 7 έως την 1η Οκτωβρίου.

 

Μαριαλένα Σπυροπούλου

Και αυτό το καλοκαίρι κηλιδώθηκε από γυναίκες που έχασαν τη ζωή τους από το χέρι του πρώην ή του νυν συζύγου τους. Σύντροφοι που αγαπήθηκαν ή έστω πέρασαν παρέα τη ζωή τους, έκαναν παιδιά μαζί, έφτασαν στο σημείο να περάσουν στην άλλη όχθη. Να στερήσουν τη ζωή στη γυναίκα τους, να στερήσουν σε εκείνους το μέρος της καρδιάς που αγαπάει, να στερήσουν κυρίως από τα παιδιά τους τη μητέρα τους. Τα τελευταία χρόνια έχουν έρθει στην επικαιρότητα ζητήματα που βάθαιναν χρόνια· προβληματικές σχέσεις και τοξικές συμπεριφορές έχουν μπει στο επίκεντρο της συζήτησης. Φράσεις καινούργιες έχουν μπει στο λεξιλόγιό μας – τοξική αρρενωπότητα, γυναικοκτονία και άλλες τόσες χαρακτηρίζουν κομμάτια της κοινωνίας μας. Ο άνδρας έχει μπει στο στόχαστρο. Το κακό φαίνεται να ταυτίζεται περισσότερο με τον άνδρα από τη στιγμή που είναι φορέας εξουσιών αιώνων και που δυσκολεύεται ίσως περισσότερο στους καιρούς που αλλάζουν. Γιατί οι καιροί αλλάζουν. Είτε μας αρέσει είτε όχι.

Μια όψη της ανδρικής ζωής την έχουμε αφήσει ακόμη στην άκρη. Δεν την πολυσυζητάμε, ίσως γιατί το επίκεντρο –και δικαίως– είναι οι ζωές των γυναικών, και κυρίως των γυναικών που χάνονται από χέρι συντρόφου. Αυτή η όψη όμως είναι πολύ σημαντική και αφορά και τη σχέση του άνδρα με τη γυναίκα μέσα από ένα άλλο πρίσμα.

Τι σημαίνει να είσαι πατέρας; Πώς η πατρική λειτουργία εμπεριέχει και τη συντροφική λειτουργία και μια κοινωνική διάσταση, είσαι δεν είσαι βιολογικός πατέρας; Πόση ευθύνη φέρει αυτή η λειτουργία και κυρίως πόση ανάγκη έχουν οι κοινωνίες για να αναπτυχθούν στέρεα. Διατρανώνουμε τη μητρική λειτουργία για την ανάπτυξη των παιδιών, αφήνοντας στην άκρη τη σημασία της πατρότητας. Eνα από τα πολλά προβλήματα του παρελθόντος ήταν και αυτό. Θα μπορούσε να ενταχθεί στα ελλείμματα της πατριαρχίας, γιατί πατριάρχης δεν σημαίνει απαραίτητα και πατέρας, και αυτό εξηγεί πολλά για το παρελθόν μας.

Το ζήτημα δεν είναι να εξαλείψουμε τον ανδρικό ρόλο, ακόμη και την αρρενωπότητα, ούτε να απαιτούμε ο πατέρας να γίνει μητέρα.

Το προηγούμενο 8ο διεθνές ψυχαναλυτικό συμπόσιο των Δελφών, τον Αύγουστο, είχε ως θέμα τον πατέρα. Πρακτικά του συμποσίου κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Αρμός. Ψυχαναλυτές από όλο τον κόσμο συγκεντρώθηκαν στους Δελφούς για να συσκεφθούν πάνω σε αυτήν τη σημαντική διάσταση του πολιτισμού και των κοινωνιών που είναι ο πατέρας. Ο πατέρας ήταν πάντα σημαντικός, από την εποχή της Παλαιάς Διαθήκης. Ο Φρόιντ ασχολήθηκε πολύ στα γραπτά του για να προσεγγίσει την έννοια και τη σημασία της πατρικής λειτουργίας. Σήμερα, ωστόσο, είναι πιο αναγκαίο από ποτέ να ξαναμιλήσουμε γι’ αυτή. Μια λειτουργία που ξεφεύγει από τη βιολογία της γέννησης αλλά αφορά όλα τα μέλη της κοινωνίας. Καμία κοινωνία που υποτιμά τον πατρικό ρόλο δεν μπορεί να εξελιχθεί. Το ζήτημα δεν είναι να εξαλείψουμε τον ανδρικό ρόλο, ακόμη και την αρρενωπότητα, ούτε να απαιτούμε ο πατέρας να γίνει μητέρα, το ζήτημα είναι να στοχαστούμε τι και ποιοι εμποδίζουν τους άνδρες να γίνουν πατέρες και τι εμποδίζει να αναδειχθεί η καίρια λειτουργία τους σε όλο το φάσμα της κοινωνίας.

Γιατί πατέρας δεν είναι μόνον ο βιολογικός πατέρας. Πατέρας είναι αυτός που επιλέγει να μεταδώσει στα νεότερα μέλη μιας κοινότητας μια γνώση, να κληροδοτήσει τη Γη, να αφήσει κάτι δικό του στην Ιστορία. Να προστατέψει τα μέλη του και να συμβάλει στη διαιώνιση μιας κληρονομιάς. Πατέρας για πάρα πολλούς ανθρώπους υπήρξε για παράδειγμα ο Ματθαίος Γιωσαφάτ, που σήμερα τιμάται η μνήμη του στο Μέγαρο Μουσικής από την εταιρεία που ίδρυσε. Οπως πατέρας μπορεί να είναι και ο θείος, ένας δάσκαλος, ένα αφεντικό ή ένας διευθυντής σε μια υπηρεσία. Εάν οι γυναικοκτόνοι αντιλαμβάνονταν τη λειτουργία τους ως πατέρες, δεν θα διανοούνταν να σκοτώσουν τη γυναίκα τους, ακόμη και εάν τη μισούσαν, ακόμη και εάν τους είχε κάνει η ίδια κακό. Ενας πατέρας μαζί με την ορμή της επιβίωσης οφείλει μέσα στην κοινότητα να αναστείλει την επιθετικότητά του για χάρη της διαιώνισης και της προστασίας. Οι προσωπικές του ορέξεις τίθενται σε περιορισμό στην όψη της προάσπισης της ζωής και της εξέλιξής της.

Το πιο δύσκολο πράγμα στον σημερινό άνδρα είναι να ψηλαφίσει την ετερότητα μέσα του, το διαφορετικό που έχει στην ψυχή του και τον ζορίζει. Να αγγίξει τους δικούς του πόνους και τις αδυναμίες του. Να έρθει σε επαφή με τη θηλυκότητα που κρύβει εντός του, την υποταγή του ή ακόμη και την εξάρτησή του, ιδίως από μια γυναίκα. Να βάλει όρια στις κανιβαλιστικές ορέξεις του. Πόσα νεαρά κορίτσια δεν ερωτεύθηκαν τον καθηγητή τους κι εκείνος κατέβηκε από το βάθρο στο όνομα ενός υποτιθέμενου έρωτα; Εκεί η ανάγκη ήταν κάποια άλλη, βαθύτερη και ουσιαστικότερη, και όχι ο σαρκικός έρωτας μέσα σε μια εμφανή ανισότητα. Εκεί η λειτουργία του πατέρα θα έπρεπε να βάζει το όριο στο πρωτόγονο, στο κυριαρχικό, στο επιθετικό και να περιέθαλπε την ανάγκη με τρυφερότητα όχι με σάρκα. Αλλωστε, είναι γνωστό, δυστυχώς, ότι πολλές φορές οι άνδρες όταν χάνουν το ερωτικό τους ενδιαφέρον χάνουν και το ενδιαφέρον για το ίδιο το πρόσωπο. Το εγκαταλείπουν. Τα πρόσωπα όμως των γυναικών και των παιδιών, ακόμη και άλλων ανδρών, έχουν πολύ μεγάλη ανάγκη όχι μόνον από την τροφοδότηση των γυναικών αλλά από τη σταθερή παρουσία και το βλέμμα των συμβολικών πατεράδων.

Διαβάστε περισσότερα

Η τουρκική οικονομία παραμένει ισχυρή

  

Διαβάστε περισσότερα

“Τα Νούμερα” – Πώς να κάνεις ποιοτική τηλεόραση χωρίς να γίνεις νούμερο…

 

Νούμερα υπάρχουν πολλά.

Υπάρχουν τα νούμερα της τηλεθέασης, των διαφημίσεων, των χορηγών, που πολλές φορές γίνονται αμείλικτα, απειλούν να κλείσουν τη στρόφιγγα και να σε αφήσουν χωρίς οξυγόνο. Υπάρχουν τα στατιστικά για την πίτα και τη μικρή, φτωχή ελληνική αγορά, που προκαθορίζουν σε μεγάλο βαθμό πόσα λεφτά θα πέσουν σε μια παραγωγή και -ως ένα βαθμό- την ποιότητα και το αποτέλεσμα. Υπάρχουν τα μηδενικά που γίνονται νούμερα μπροστά στο γυαλί, γιατί πιστεύουν πως μόνο έτσι μπορούν να κερδίσουν το τηλεοπτικό κοινό και ένα συμβόλαιο. Και τέλος υπάρχουν τα νούμερα ενός καλλιτεχνικού βαριετέ, σαν αυτά που παρουσιάζει ο Δεληβοριάς. Ο οποίος ονειρεύεται την αναβίωση της μάντρας του Αττίκ, έφτιαξε με αυτό το σκεπτικό την ταράτσα του Φοίβου και τώρα την φέρνει στη μικρή οθόνη, σε ένα άκρως ενδιαφέρον σχέδιο, μακράν το πιο ενδιαφέρον της φετινής τηλεοπτικής σεζόν.

Οι πρώτες κατηγορίες νούμερων παραπάνω είναι μια κλασική περίπτωση πλαστής ευημερίας των αριθμών. Οι μετρητές καταγράφουν υψηλές τηλεθεάσεις, αλλά όλο και περισσότεροι πείθονται να κλείσουν οριστικά το χαζοκούτι και το πρόγραμμά του που δε βλέπεται. Τα “Νούμερα” του Φοίβου, αντιθέτως, είναι ένα μάθημα για το πώς μπορεί κανείς να κάνει ποιοτική τηλεόραση, χωρίς να γίνει ο ίδιος νούμερο και να τον καταπιεί η “φύση του μέσου” -όπως έχουμε μάθει να λέμε. Το οποίο, ωστόσο, δεν είναι από τη φύση του φτηνό, ρηχό και ανθρωποφάγο, ίσα-ίσα που δείχνει ότι προσφέρει πολλές δυνατότητες και επιστρέφει, κατά κανόνα, αυτό που δίνεις και επιζητάς.

Ίσως όλοι αυτοί οι διθύραμβοι για τα “Νούμερα” γυρίσουν μπούμερανγκ, αν βάλουν τόσο ψηλά τον πήχη των προσδοκιών του κοινού, που δύσκολα θα τον πιάσει η πραγματικότητα. Στην τελική μιλάμε για μια προσπάθεια με ατέλειες, αδυναμίες, με το ταβάνι που μπορεί να έχει μια ελληνική -δηλαδή σχετικά φτηνή- παραγωγή, με αρκετή δόση ερασιτεχνισμού -που είναι παρεξηγημένος όρος και θα το αναλύσουμε στη συνέχεια- και με συντελεστές που αντικειμενικά δε γίνεται να αρέσουν (όλοι) σε όλους -προσωπικά πχ υποψιάζομαι ότι υπάρχει ο δάχτυλος του Φισφή πίσω από κάθε μέτρια ατάκα…

Εξαρτάται, όμως, τι παίρνει κανείς ως μέτρο σύγκρισης. Τα “Νούμερα” κάνουν τη διαφορά σε ένα άνυδρο τηλεοπτικό τοπίο γεμάτο μηδενικά. Όχι γιατί είναι παραγωγή επιπέδου Netflix, ούτε γιατί αποφεύγουν κάποιες άτυχες στιγμές, σκηνοθετικές αδυναμίες, (καλές) ιδέες που θα μπορούσαν να δουλευτούν καλύτερα. Κάνουν τη διαφορά γιατί φέρνουν κάτι φρέσκο και διαφορετικό, κάτι πραγματικά έξυπνο, που ακόμα και αν πάσχει σε κάποια σημεία από τις αδυναμίες του ερασιτεχνισμού, δεν παύει να τις μετατρέπει τελικά σε πλεονέκτημα, ξεφεύγοντας από το γνώριμο και άχρωμο προκάτ τηλεοπτικό πλαίσιο, από το οποίο λείπει η ουσία και οι χυμοί μιας ζωντανής δημιουργίας.

Ο Φοίβος πχ -όπως και ο Γραμμένος- δεν είναι επαγγελματίας ηθοποιός. Είναι στιγμές που σκέφτεσαι πως τα “Νούμερα” θα μπορούσαν να απογειωθούν αν μπορούσε να τον ντουμπλάρει ερμηνευτικά σε κάποιες σκηνές ένας κωμικός, όπως κάνουν οι τραγουδιστές με τους ηθοποιούς όταν καλούνται να τραγουδήσουν -κάτι που γίνεται και με τη Νεφέλη Φασουλή, που δανείζει τη φωνή της στην Άλκηστη Ζιρώ.

Ναι αλλά ο Φοίβος δε θα μπορούσε να λείπει από την υλοποίηση της δικής του ιδέας, και είναι ο πλέον κατάλληλος για να ενσαρκώσει τον εαυτό του, τις ανησυχίες του και το όραμά του. Να δείξει τα αδιέξοδα ενός δημιουργού που πιστεύει ακράδαντα πως τον καλλιτέχνη τον φτιάχνουν οι αρνήσεις του, για να μη λερώσει τα ιδανικά του, αλλά είναι αναγκασμένος να προβαίνει σε επώδυνους συμβιβασμούς αν θέλει να επιζήσει. Να δείξει πώς μπορεί να νιώσει ότι τον αδειάζει μια δική του δημιουργία και ένα παιδικό τραγουδάκι -ποιοτικό μεν, αλλά γραμμένο πιθανότητα σε στιγμές χαλάρωσης- που φτάνει σε δεκαπλάσιες θεάσεις από όλες τις μεγάλες επιτυχίες του. (Και είναι κρίμα για το -καημένο το- κροκοδειλάκι να μην έχει το δικό του τραγούδι, για να ακολουθήσει τον ένδοξο δρόμο που χάραξε στην πραγματική ζωή το “Ελεφαντάκι”). Και τέλος να αυτοσαρκαστεί με επιτυχία και να αφήσει τους φίλους του να του αφιερώσουν ένα τραγούδι, όπου τον αποκαλούν “Ταλαιπωριά”, παραφράζοντας σαρκαστικά το όνομά του και τα αδιέξοδα του καλλιτέχνη…

Προπαντός, ο Δεληβοριάς είναι ο καλύτερος για να ξετυλίξει το νήμα της δικής του καλλιτεχνικής φαντασίωσης, που διαμόρφωσε εν πολλοίς το στίγμα και την προσωπική του μουσική διαδρομή, κάτι που αποτυπώνεται μοναδικά στους στίχους του “Μπάσταρδου γιου”, που επιστεγάζουν το φινάλε του πρώτου επεισοδίου. Στίχοι που σε κάποια στροφή του ρεφρέν αγγίζουν σχεδόν το ύψος κάποιας θέσης του Μαρξ για τον Φόιερμπαχ ή ενός φιλοσοφικού στοχασμού του Γκράμσι για την εποχή των τεράτων.

Κάτω απ’ την άσφαλτο καίει το παλιό χώμα
Και οι ανοιγμένες στοές
Και μες στο σώμα μου κλαίει το μικρό σώμα
Του ανολοκλήρωτου χθες
(και στο δεύτερο ρεφρέν)
Του ακόμα αγέννητου χθες

Και αν πολιτικά το ακόμα αγέννητο χθες δίνει τερατογενέσεις -που δεν είναι οι κυβερνήσεις χωρίς τον Μητσοτάκη επικεφαλής, παρόλα όσα πιστεύει ο Λουδοβίκος- όσο δεν είναι έτοιμο να μας δώσει τους μελλοντικούς καρπούς του, δεν ισχύει το ίδιο για τη μουσική και τη δημιουργική μίξη στιλ και εποχών, που φτάνει πολλές φορές σε τέτοια ύψη, που μας δίνει μια γεύση από τον κόσμο που θα φτιάξουμε και την κοινωνία του μέλλοντος.

Κι ίσως πρέπει να πάρει πάσα η έμπνευση κάποιου σ/φου, να κάνει μια χιπ-χοπ διασκευή του μπάσταρδου γιου, με στίχους σε άλλα συμφραζόμενα. Που θα μπορούσε να είναι κάπως έτσι.

Δεν έχω ζήσει επανάσταση, ούτε λαοκρατία
Δεν έριξα ούτε ένα βόλι στα Δεκεμβριανά
Δεν ήμουνα μπροστά στον λόγο του Άρη στη Λαμία
Και οι μνήμες μου είναι θολές από το ’89

Ήμουν μικρός όταν πιστεύαμε αυτόν τον σημαδεμένο
Δεν πρόλαβα να έχω αυταπάτες για την Αλλαγή
Σήμερα θεωρούν “Αριστερά” τον Τσίπρα, τον Καμμένο
Ξεχνούν πως το Πολυτεχνείο ακόμα ζει

Πατέρα δίνουν γραμμή και μας λένε πως
δεν είσαι επίκαιρος πια
Μας λένε αντιπροσωπεία με LADA
Χωρίς τα ανταλλακτικά

Πατέρα παίρνουν τηλέφωνο, λένε πως
Πατέρα είσαι νεκρός
Ξυρίσανε τα μουστάκια τους και λένε
ότι είμαι ο νόθος σου γιος

Κάτω απ’ τη βία τους κρύβουν τον φόβο τους
Για τη γενιά που θα ‘ρθει
Μα δε θα πατήσουν ποτέ το πόδι τους
Μες στη μικρή μας τη Γη

Αν κάποιοι δεν ξέρουν τι είναι η “Μικρή Γη”, ας πούμε ότι συγχωρούνται.

Αν πάλι δεν ξέρουν ποιος είναι ο πατέρας – πατερούλης, τότε όχι.

Κι αν για κάποιους δεν αρκούν αυτά για να δείξουν το κοινωνικό-πολιτικό βάθος των προβληματισμών της σειράς, υπάρχει και το δεύτερο επεισόδιο, με το γκεστ της Μποφίλιου, το οποίο είναι ένα μικρό έπος, που θέλει όμως ξεχωριστή ανάλυση.

Οπότε ας φτάσουμε στον επίλογο, με μια ταιριαστή καλτ απόχρωση και λίγο Αντύπα από το πρώτο επεισόδιο.

 

 Και ας κλείσουμε με μια ατάκα από το δεύτερο, εν αναμονή της σχετικής ανάλυσης. Καλή αντάμωση στα γουναράδικα… 

Διαβάστε περισσότερα

Η λεηλασία της κοινότητας του ελεύθερου λογισμικού

 

• Mathieu O’Neil
• Laure Muselli
• Fred Pailler
• Stefano Zacchiroli
• Ίρσα Μπέικο (μετάφραση)
• Θανάσης Κούτσης (μετάφραση)

Ενώ η ψηφιακή ουτοπία, όπως την ονειρεύονταν τριάντα χρόνια πριν, τελικά κυοφόρησε ένα σουπερμάρκετ, μερικοί ασυμβίβαστοι, μόνοι εναντίον όλων, διατηρούσαν ζωντανό ένα σχέδιο πιστό στο αρχικό όραμα: το ελεύθερο λογισμικό. Έχοντας παραγάγει ένα υλικό που απορροφήθηκε, ενσωματώθηκε και προδόθηκε από τους κολοσσούς της ψηφιακής βιομηχανίας, η κοινότητα του ελεύθερου λογισμικού είναι πλέον αποδυναμωμένη.

Στο περιθώριο της βιομηχανίας των νέων τεχνολογιών, κατά τη δεκαετία του 1990, ένας άλλος ψηφιακός κόσμος αναδύεται. Εθελοντές προγραμματιστές, γεωγραφικά απομακρυσμένοι μεταξύ τους, σχηματίζουν κοινότητες προκειμένου να κατασκευάσουν συνεργατικά λογισμικό ανταγωνιστικό στις αποκαλούμενες «ιδιοκτησιακές» προσφορές: το λειτουργικό σύστημα Linux, ο διαδικτυακός διακομιστής Apache και το πρόγραμμα αναπαραγωγής πολυμέσων VLC είναι μερικά από τα γνωστότερα παραδείγματα. Αποποιούνται τα αποκλειστικά δικαιώματα πάνω στα προϊόντα τους όχι μόνο επειδή λαμβάνουν μη χρηματικά οφέλη (ικανοποίηση, εκμάθηση, φήμη, προσφορές απασχόλησης), αλλά και για ηθικούς λόγους: η επονομαζόμενη άδεια «copyleft» (δηλαδή το αντίθετο των «κλειστών» πνευματικών δικαιωμάτων του copyright, όπως λ.χ. η GPL –Γενική Δημόσια Άδεια ή General Public License) παραχωρεί στους χρήστες της τα δικαιώματα εκτέλεσης, αντιγραφής, τροποποίησης και διανομής του κώδικα προγραμματισμού. Επιβάλλει επίσης τη διατήρηση αυτών των ελευθεριών σε όλες τις παράγωγες εκδόσεις του λογισμικού¹. Πού βρίσκεται όμως σήμερα το κίνημα του ελεύθερου λογισμικού;

Η απάντηση δεν προκαλεί καμία αισιοδοξία: απορροφήθηκε, ενσωματώθηκε και οικειοποιήθηκε από τους κολοσσούς της Σίλικον Βάλεϊ: Google, Apple, Facebook, Amazon και Microsoft (GAFAM). Στο σημείο που το λογισμικό open source (δηλαδή «ανοιχτός πηγαίος κώδικας», ένας όρος που υιοθετήθηκε στον κλάδο ώστε να μιλούν για ελεύθερο λογισμικό χωρίς να κάνουν λόγο για… ελευθερίες!²) βρίσκεται έκτοτε στην καρδιά της ψηφιακής οικονομίας. Σύμφωνα με μια δημοσκόπηση που πραγματοποιήθηκε το 2018 σε 1.200 επαγγελματίες της πληροφορικής, πάνω από εννέα στις δέκα εφαρμογές συμπεριλαμβάνουν αποσπάσματα κώδικα από προγράμματα που προέρχονται από τον «ελεύθερο» κόσμο³. Η ενσωμάτωση αρχίζει στις αρχές της δεκαετίας του 2000 στην ΙΒΜ και ολοκληρώνεται το 2018 με την εξαγορά της πλατφόρμας συλλογικής ανάπτυξης λογισμικού GitHub από τη Microsoft για 7,5 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι εταιρείες πληρώνουν ορισμένους προγραμματιστές, ωφελούνται από τη δωρεάν δουλειά των εθελοντών και οι κριτικοί διανοούμενοι, που έβλεπαν στο ελεύθερο λογισμικό ένα εργαλείο χειραφέτησης, δεν επαληθεύθηκαν⁴.

Σε αυτή τη διαδικασία ιδιοποίησης, δύο παράγοντες έπαιξαν θεμελιώδη ρόλο γέφυρας ανάμεσα στον κόσμο των επιχειρήσεων και στον κόσμο των προγραμματιστικών πρότζεκτ⁵. Καταρχάς, το GitHub, η πλατφόρμα αποθήκευσης σειρών ελεύθερου κώδικα, που ξεκίνησε τη λειτουργία της το 2005 για να γίνει ένας κεντρικός κόμβος με περίπου 40 εκατομμύρια χρήστες και 190 εκατομμύρια καταχωρίσεις. Αυτή μάλιστα η κεντρική θέση απέτρεψε τους ακτιβιστές του ελεύθερου λογισμικού να την εγκαταλείψουν μετά την εξαγορά της από τη Microsoft. Η επιτυχία του GitHub απορρέει από το συνεργατικό μοντέλο και από το γεγονός πως οι εθελοντικές συνεισφορές, που καταγράφονται στα προσωπικά προφίλ των προγραμματιστών, στην πραγματικότητα αποτελούν το βιογραφικό τους.

Ο άλλος παράγοντας-κλειδί είναι το Ίδρυμα Linux. Ιδρύθηκε το 2000 για να εξασφαλίσει ανεξάρτητη απασχόληση στον Λίνους Τόρβαλντς, τον Αμερικανο-φινλανδό δημιουργό του λειτουργικού συστήματος Linux, και αποστολή είχε να προφυλάξει το πρότζεκτ από κάθε τύπου εξάρτηση από μία μόνο εταιρεία. Η δραστηριότητά του έγκειται στη διευκόλυνση της χρήσης του Linux, δημιουργώντας τεχνικές προδιαγραφές, κώδικα και επαγγελματικές πιστοποιήσεις. Νομικά, πρόκειται για μια κοινοπραξία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που προασπίζεται τα ενδιαφέροντα των εταιρειών-μελών, ανάμεσα στις οποίες βρίσκονται… οι περισσότερες από τις GAFAM. Η εξέλιξη της δραστηριότητάς του προκαλεί ίλιγγο: ενώ το 2013 διαχειριζόταν 10 πρότζεκτ, είχε έσοδα 23 εκατομμυρίων δολαρίων και απασχολούσε 39 υπαλλήλους, πέντε χρόνια αργότερα το Ίδρυμα Linux μετρούσε 156 πρότζεκτ, έσοδα 81 εκατ. δολαρίων και 178 υπαλλήλους⁶.

Στο πλούσιο υλικό επικοινωνίας του, το ίδρυμα επιμένει στη σημασία της τεκμηρίωσης και της ασφάλειας ώστε να «επαγγελματοποιήσει» τον προγραμματισμό και να καθησυχάσει τις μη τεχνολογικές εταιρείες που χρησιμοποιούν ελεύθερο λογισμικό. Το ίδρυμα φροντίζει να βγάζει προς τα έξω μια εικόνα ενότητας: στα υψηλού προϋπολογισμού συνέδριά του, ομιλητές από την Intel και το GitHub υπερασπίζονται τους καημένους τους Κινέζους «devs» (developers, προγραμματιστές), που οι αρχές δεν τους επιτρέπουν να συνεισφέρουν στα κοινά αγαθά. Πάνω απ’ όλα, το Ίδρυμα Linux επαναλαμβάνει σε όλους τους τόνους την αντίληψη πως οι εταιρείες και τα συνεργατικά πρότζεκτ σχηματίζουν μια «κοινότητα». Ο ίδιος όρος, το community, εμφανίζεται συστηματικά στις παρουσιάσεις ομιλητών από εμπορικές εταιρείες προκειμένου να υπογραμμίσουν την σύγκλιση συμφερόντων μεταξύ άμισθων εθελοντών και μισθωτών υπαλλήλων που συνεισφέρουν στο ίδιο πρότζεκτ⁷. Οι εταιρείες που δημοσιεύουν κώδικα στο GitHub επιμένουν εξίσου στην «κοινοτική διακυβέρνηση» των πρότζεκτ τους, καθώς οποιοσδήποτε μπορεί να υποβάλει μια τροποποίηση προς έγκριση από τον αρχικό δημιουργό –κάτι που επιτρέπει σε εμπορικές εταιρείες να διατηρούν την τελευταία λέξη ενόσω μιμούνται τον οριζόντιο, ισότιμο χαρακτήρα του ελεύθερου λογισμικού… Τέλος, βρίσκουμε το ίδιο όραμα μιας «ενωμένης κοινότητας» στα άρθρα των εξειδικευμένων μέσων ενημέρωσης που ασχολούνται με τη συμπαραγωγή μεταξύ εμπορικών εταιρειών και αφιλοκερδών πρότζεκτ.

Μια τέτοια εναρμόνιση της ορολογίας δεν χρωστάει τίποτα στην τύχη. Αυτή η οργουελική αναστροφή εννοιών συσχετισμένων με θετικούς όρους, όπως «κοινότητα», «συνεργασία» και «άνοιγμα», αποτελεί χαρακτηριστικό του καπιταλισμού της παρακολούθησης⁸. Στην πραγματικότητα, τα ενδιαφέροντα των αφιλοκερδών κοινοτήτων και των αρπακτικών εταιρειών συμπίπτουν μόνο στο μέτρο που οι πρώτες υφίστανται την αυξανόμενη ψηφιακή αρπακτικότητα εκ μέρους των δευτέρων. Για παράδειγμα, οι GAFAM ιδιοποιούνται τις έρευνες που γίνονται σε συνεργασία με τον πανεπιστημιακό κόσμο: μεταξύ 2014 και 2019, το 78,3% των 17.405 δημοσιεύσεων από υπαλλήλους της Microsoft συγγράφηκαν από κοινού με πανεπιστημιακούς ερευνητές. Κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου, η εταιρεία κατοχύρωσε 76.109 ευρεσιτεχνίες, από τις οποίες μόνο το 0,2% ήταν μοιρασμένες με κάποιον άλλο⁹. Μια άλλη τεχνική των εταιρειών είναι να πληθαίνουν τις προσφορές έρευνας και ανάπτυξης (R&D, Research & Development) προς νέους προγραμματιστές και, μόλις οι δημιουργοί αποκαλύψουν τις καινοτομίες τους, η εταιρεία να κόβει τις γέφυρες και να δημιουργεί τη δική της εκδοχή. Οι τομείς R&D της Alphabet (μητρική εταιρεία της Google), τα εργαστήρια Google ATAP και Google X έχουν ειδικευτεί σε αυτή την πρακτική, αλλά και το Facebook δεν πάει πίσω¹⁰.

Γιατί οι άδειες «copyleft» όπως η GPL δεν μπόρεσαν να προστατεύσουν τον «ελεύθερο» κόσμο από τις επιθέσεις των GAFAM; Κατ’ αρχάς επειδή η Google τις οικειοποιήθηκε –πριν τις τορπιλίσει. Η καλιφορνέζικη εταιρεία στην πραγματικότητα εδραίωσε την κυριαρχία της κάνοντας το Linux θεμέλιο για το λογισμικό των τηλεφώνων Android. Όμως, η δημόσια άδεια υποχρέωνε την Google να δημοσιεύει τον πηγαίο κώδικα των τροποποιήσεων που έκανε σε αυτό το ελεύθερο λογισμικό. Τουλάχιστον μέχρι η εταιρεία που ιδρύθηκε από τον Λάρρυ Πέιτζ και τον Σεργκέι Μπριν να αναπτύξει το δικό της λειτουργικό σύστημα, το Fuchsia, και να του εξασφαλίσει μια άδεια έξω από τη σφαίρα τού copyleft.

H GPL επίσης υπέφερε από την ανάπτυξη της τεχνολογίας του υπολογιστικού νέφους (cloud), δηλαδή της αποθήκευσης και της επεξεργασίας δεδομένων σε συγκεντρωμένους διακομιστές αντί στους ίδιους τους υπολογιστές των χρηστών. Στην πραγματικότητα, οι περισσότερες άδειες copyleft, συμπεριλαμβανομένης και της GPL, εγγυώνται την πρόσβαση, την τροποποίηση και την αναδιανομή του πηγαίου κώδικα μόνο όταν τα προγράμματα βρίσκονται στην κατοχή των χρηστών, με άλλα λόγια μόνο αν λήφθηκαν και εγκαταστάθηκαν στους υπολογιστές τους. Παύουν όμως να ισχύουν όταν το λογισμικό τρέχει σε διακομιστές των GAFAM: η άδεια copyleft δεν ενεργοποιείται επειδή το λογισμικό δεν έχει εγκατασταθεί, αλλά χρησιμοποιείται εξ αποστάσεως. Ο κόσμος του ελεύθερου λογισμικού επιχείρησε πολλές φορές να δημιουργήσει αποτελεσματικές άδειες copyleft ενάντια στη «νεφοποίηση» (cloudification), λόγου χάρη με τη γενική άδεια δημόσιας χρήσης Affero, αλλά η Google την πολέμησε με νύχια και με δόντια. Εάν αρκετές εταιρείες την υιοθετούσαν, η άδεια αυτή θα ανάγκαζε την Google και την παρέα της της να μοιράζονται τον πηγαίο κώδικα των προγραμμάτων που τρέχουν στους διακομιστές τους, ακόμα και για υπολογιστές που αλληλεπιδρούν εξ αποστάσεως με τα προγράμματα. Έτσι λοιπόν, ο κολοσσός της Σίλικον Βάλλεϋ πολύ απλά απαγόρευσε τη χρήση της στα δικά της προϊόντα¹¹.

Οι εταιρείες τεχνολογίας δεν έχουν μονολιθική στάση απέναντι στο ελεύθερο λογισμικό. Αν εξετάσουμε τις εισηγήσεις των υπαλλήλων τους σε τρία μεγάλα συνέδρια για τον ανοιχτό κώδικα, θα δούμε ότι υπάρχει μια ξεκάθαρη διάσταση μεταξύ των μεγάλων ομίλων τύπου GAFAM από τη μια μεριά και των εταιρειών μικρότερου μεγέθους από την άλλη. Απέναντι στο οικονομικό μοντέλο και στην προσποίηση «κοινοτικότητας» των πρώτων, οι δεύτεροι προτάσσουν μια εστιασμένη και κριτική ματιά σε σχέση με τη βιωσιμότητα των πρότζεκτ. Οι εκπρόσωποί τους επιμένουν στη σημασία των αδειών και του σεβασμού των αρχών του ελεύθερου λογισμικού, όταν οι υπάλληλοι των GAFAM επαναλαμβάνουν πως το ζήτημα δεν παρουσιάζει σήμερα σχεδόν κανένα ενδιαφέρον για την πλειονότητα όσων συνεισφέρουν στα πρότζεκτ.

Ο διαμερισμός και η διαφάνεια αποτελούν δύο θεμελιώδεις αξίες του ελεύθερου λογισμικού. Εάν οι GAFAM αφιερώνουν τόσον χρόνο και τόσους πόρους για να τροφοδοτήσουν την ψευδαίσθηση πως ανήκουν σε ένα αφιλοκερδές συμμετοχικό σύμπαν, είναι επειδή έχουν επίγνωση ότι η θέση τους δεν μπορεί να υποστηριχθεί ηθικά. Προκειμένου λοιπόν να αντιμετωπιστούν, θα πρέπει να επαναλαμβάνεται αυτή η αλήθεια: οι συγκεκριμένες εταιρείες, συστηματικά και κυνικά, περιφρονούν τις θεμελιώδεις αρχές του ελεύθερου λογισμικού. Προς ποιον στόχο όμως πρέπει να προωθηθεί αυτή η κριτική; Προς το ευρύ κοινό; Προς τους προγραμματιστές;

Το ευρύ κοινό λίγο ανησυχεί για τις αρχές του ελεύθερου λογισμικού –από την άλλη όμως, εμφανίζεται ευαίσθητο σε θέματα ιδιωτικής ζωής και παρακολούθησης. Με αφορμή τα σκάνδαλα που αμαυρώνουν τη φήμη των GAFAM, θα μπορούσε σταδιακά να υιοθετήσει αποκεντρωμένες πλατφόρμες και υπηρεσίες με προέλευση από τον κόσμο του ελεύθερου λογισμικού, όπως τη «δημιουργία αρχιπελάγους» που προτείνει η ένωση Framasoft για να σχηματιστούν συμπράξεις μεταξύ δομών διαφορετικής φύσης, του ανοιχτού προτύπου Matrix για την ασφαλή και αποκεντρωμένη επικοινωνία σε πραγματικό χρόνο ή ακόμα και του NextCloud, μιας λύσης με ανοιχτή αρχιτεκτονική για τη φιλοξενία των αρχείων και τη συνεργασία¹². Η πραγματικότητα απαιτεί ωστόσο να αναγνωρίσουμε πως αυτές οι λύσεις, παρά τις όποιες επιτυχίες τους σε ορισμένα σημεία, δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τη σχεδόν απεριόριστη προσφορά υπηρεσιών που προτείνουν οι GAFAM.

Αν και η μάχη πότε δεν ήταν ισότιμη, το γεγονός ότι ορισμένοι προγραμματιστές ανοιχτού κώδικα είναι υπάλληλοι μεγάλων εταιρειών, μαζί με την κυρίαρχη ρητορική, που ορίζει την καινοτομία αποκλειστικά με όρους ιδιωτικών επενδύσεων και νεοφυών επιχειρήσεων, παραλύουν την αντίσταση. Οι κοινότητες των προγραμματιστών ελεύθερου λογισμικού είναι παραδοσιακά δομημένες σαν συλλογικές οντότητες ώστε να αντιδρούν σε απόπειρες ιδιοποίησης των προγραμμάτων. Η κατάσταση απαιτεί πλέον μια μεγάλη εσωτερική συζήτηση μέσα στους κόλπους τους. Όταν η Oracle αποκτά τη Sun Microsystems το 2010, η αλλαγή απειλεί μερικά πρότζεκτ ανοιχτού κώδικα που υποστήριζε η Sun και τα μέλη της κοινότητας αποφασίζουν να δημιουργήσουν μια εναλλακτική ελεύθερη εκδοχή του συστήματος διαχείρισης βάσεων δεδομένων MySQL, ξαναβαπτίζοντάς το ως MariaDB. Όμως, η χρήση αυτού του τρόπου για να εξαιρεθεί από την ιδιοποίηση κάθε ψηφιακή υποδομή του Διαδικτύου που έχει χτιστεί πάνω σε ελεύθερο λογισμικό (όπως το Linux, το Kubernetes και γενικότερα όλη η στοίβα λογισμικού πάνω στην οποία εδράζονται τα εμπορικά cloud) και, από εκεί και πέρα, ακόμα και οι μηχανές αναζήτησης, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και άλλες πλατφόρμες παροχής υπηρεσιών προς τις εταιρείες ή το ευρύ κοινό, είναι αδιανόητη χωρίς τη δημόσια υποστήριξη.

Το θέμα σήμερα είναι να συνδεθεί η κοινότητα του ελεύθερου με το κράτος, ξεπερνώντας την αντίληψη της ασυμβατότητας μεταξύ τους. Μέσα σε ένα πλαίσιο όπου αυξάνεται η αυτοματοποίηση και η ανεργία, τίθενται τα ερωτήματα της αναγνώρισης των εθελοντικών συνεισφορών και της συνάρθρωσης των συνεργατικών τομέων, κρατικών και ιδιωτικών. Λόγου χάρη, οι Économistes atterrés¹³ και ο Bernard Stiegler πρότειναν παραλλαγές των «κοινών δικαιωμάτων της εργασίας», που θα επέτρεπαν σε εκείνες και εκείνους που συνεισφέρουν στα κοινά να αποκτούν δικαιώματα πρόσβασης σε κοινωνικές υπηρεσίες¹⁴. Μπορεί άραγε η κοινότητα του ελεύθερου λογισμικού να συγκροτηθεί σε μια πολιτική οντότητα που στοχάζεται, πέρα από το λογισμικό, πάνω στο σύνολο της κοινωνίας; Μπορεί άραγε να αντιπαρατεθεί στις ορθοδοξίες της αυξανόμενης παραγωγικότητας, στην αέναη ανάπτυξη της υπολογιστικής ισχύος; Το παρελθόν υποδεικνύει το αντίθετο. Ωστόσο, η επιτυχία του ακόμη παίζεται.

---

1. Βλ. Philippe Rivière, «Logiciels libres: et pourtant, ils tournent», «Manière de voir», τ. 83, «Pour changer le monde», Οκτώβριος-Νοέμβριος 2005.
2. Evgeni Morozov, «The meme hustler», «The Baffler», τ. 22, Κέμπριτζ (Μασαχουσέτη), Απρίλιος 2013.
3. Keenan Szulik, «Open source is everywhere», https://blog.tidelift.com, 12 Απριλίου 2018.
4. Βλ. Sébastien Broca, «L’étrange destin du logiciel libre», «Le Monde diplomatique», Ιούλιος 2014.
5. Βλ. Benjamin Birkinbine, Incorporating the Digital Commons: Corporate Involvement in Free and Open Source Software, University of Westminster Press, 2020, και Arwid Lund και Mariano Zukerfeld, Corporate Capitalism’s Use of Openness: Profit for Free? Palgrave Macmillan, Νέα Υόρκη, 2020.
6. Bradford Biddle, «Linux Foundation is eating the world», «Journal of Open Law, Technology & Society», τόμος 11, τ. 1, 2019.
7. Mathieu O’Neil, Xiaolan Cai, Laure Muselli, Fred Pailler και Stefano Zacchiroli, The Coproduction of Open Source Software by Volunteers and Big Tech Firms, News and Media Research Centre – Digital Commons Policy Council, Καμπέρα, 2021.
8. Διαβάστε Shoshana Zuboff, «Un capitalisme de surveillance», «Le Monde diplomatique», Ιανουάριος 2019.
9. Βλ. Cecilia Rikap και Bengt-Åke Lundvall, «Big tech, knowledge predation and the implications for development », «Innovation and Development», Λονδίνο, Δεκέμβριος 2020.
10. «The Wall Street Journal», Νέα Υόρκη, 9 Αυγούστου 2017. «Fortune», Νέα Υόρκη, 15 Ιουνίου 2016.
11. «AGPLpolicy», Google Open Source, https://opensource.google.
12. Βλ. https://framasoft.org, https://matrix.org, https://nextcloud.com.
13. Σ.τ.Μ: Οι Économistes atterrés (θα το αποδίδαμε ως «τρομαγμένοι οικονομολόγοι») είναι μια γαλλική ένωση ερευνητών, πανεπιστημιακών και ειδικών που αντιτίθενται στη «νεοφιλελεύθερη ορθοδοξία» και έχουν στόχο τη δημιουργία εναλλακτικών προτάσεων στις πολιτικές λιτότητας. Δημιουργήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2011.
14. Βλ. Calimaq (Lionel Maurel), «Droits communs du travail et droit au travail dans les communs», https://scinfolex.com, 18 Νοεμβρίου 2017.

• Mathieu O’Neil
  Αναπληρωτής καθηγητής επικοινωνιών στο Πανεπιστήμιο της Καμπέρα
• Laure Muselli
  Επίκουρη καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο Télécom Paris
• Fred Pailler
  Κοινωνιολόγος στο Luxembourg Centre for Contemporary and Digital History
• Stefano Zacchiroli
  Καθηγητής στο πανεπιστήμιο Télécom Paris
• Ίρσα Μπέικο (μετάφραση)
  
• Θανάσης Κούτσης (μετάφραση)

Διαβάστε περισσότερα