Ο ΣΥΡΙΖΑίος που ξεπουλούσε αεροδρόμια έγινε πρόεδρος αεροπορικού ομίλου

Το γνωμικό «κανείς καλός δεν χάνεται», έχει αποδειχτεί πολλάκις αληθές στην ελληνική πολιτική σκηνή και στη διαπλοκή της με επιχειρηματικούς ομίλους και διεθνείς «θεσμούς». Ένα ακόμη παράδειγμα της σοφίας τούτης, είναι όπως φαίνεται η περίπτωση του Στέργιου Πιτσιόρλα.

 

Ο πρώην πρόεδρος του ΤΑΙΠΕΔ, πρώην Υφυπουργός και μετέπειτα Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομίας και Ανάπτυξης των κυβερνήσεων Τσίπρα, ήταν από τους κύριους εκφραστές της μεταστροφής του ΣΥΡΙΖΑ προς την πολιτική του «ΤΙΝΑ» (There Is No Alternative), προωθώντας ιδιωτικοποιήσεις-ξεπουλήματα και κερδίζοντας τον θαυμασμό και την εκτίμηση δανειστών και νεοφιλελεύθερων πολιτικών αντιπάλων.

Μία από τις μεγάλες του «επιτυχίες» ήταν και το ξεπούλημα 14 περιφερειακών αεροδρομίων της χώρας στη γερμανική εταιρεία Fraport. Και τώρα, λίγο καιρό μετά το τέλος της κυβερνητικής του πορείας, εξαργυρώνει την «εκτίμηση» της αγοράς προς το πρόσωπό του.
Αναλαμβάνει πρόεδρος του Δοικητικού Συμβουλίου του ομίλου AVIAREPS, στον οποίο ανήκουν, μεταξύ άλλων, οι Sky Express, Swissport, SkyServ, και που ελέγχει περίπου το 70-80% της επίγειας εξυπηρέτησης αεροδρομίων στην Ελλάδα, έχοντας μάλιστα λάβει από το ελληνικό δημόσιο και την αποκλειστική εξυπηρέτηση 9 «άγονων γραμμών» με τετραετή σύμβαση από το 2017 — εποχή που ο Πιτσιόρλας ήταν ακόμα πρόεδρος του Ταμείου Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου.
Προφανώς ο Στέργιος Πιτσιόρλας δεν είναι ούτε ο πρώτος, ούτε ο τελευταίος που μετακινείται από κομβική θέση στο δημόσιο, σε κομβική θέση στον ιδιωτικό τομέα. Αλλά εκ της φύσεως της μετακίνησης και του ρόλου που είχε ο Πιτσιόρλας ως «αξιοποιητής» της δημόσιας περιουσίας, γεννώνται ερωτήματα που αφορούν τον ίδιο προσωπικά, αλλά και το κόμμα του οποίου υπήρξε επί χρόνια σημαντικό στέλεχος. Πώς ακριβώς θα αντιπολιτευθεί ο ΣΥΡΙΖΑ τη ΝΔ σε θέματα ξεπουλήματος δημόσιας περιουσίας, όταν έχει αυτά τα πεπραγμένα στην διακυβέρνησή του και όταν στελέχη του τίθενται επικεφαλής επιχειρηματικών ομίλων;

Πηγή: info-war.gr

Διαβάστε περισσότερα

Χρ. Στελακάτος: «Η βιομηχανία ψαριών μάς ταΐζει καρκίνο, δεν θα σταματήσω να το λέω»

«Ονομάζομαι Χρήστος Λοβέρδος Στελακάτος. Είμαι ο άνθρωπος που ανέδειξε με άλλους, τον καρκίνο που σκορπάει η βιομηχανία παραγωγής ψαριών στις ιχθυοκαλλιέργειες». Έτσι μας συστήθηκε ο ιχθυολόγος μέσα από βίντεο του στα social media, από τα οποία μας ενημέρωνε για την δικαστική οδύσσεια με τον Όμιλο εταιριών της Μεσογειακής Ιχθυοτροφικής βιομηχανίας, Ανδρομέδα. Με αφορμή τη νέα δίκη, αύριο Παρασκευή, μας μίλησε για όλα, εκφράζοντας την αποφασιστικότητα να συνεχίσει δυναμικά τον αγώνα του.

Όταν  έλαβε ποινή από το δικαστήριο 7 χρόνια χωρίς αναστολή, το 2018, το δικαστικό ρεπορτάζ έκανε λόγο για «ανήκουστη ποινή, στα δικαστικά χρονικά». Ο ίδιος σήμερα μάς λέει: «Ούτε σε ναρκέμπορο ούτε σε βιαστή έχουν δώσει τέτοια ποινή». Καταδικάστηκε ερήμην και μάλιστα κάποια sites μιλούσαν για δικαστικό σκάνδαλο. Κι αυτό γιατί η καταδίκη αφορούσε σε  δύο πλημμελήματα για τα οποία ο νόμος προβλέπει ανωτάτη ποινή φυλάκισης έως ένα έτος το καθένα ξεχωριστά.
Ο ιχθυολόγος την ερχόμενη Παρασκευή δικάζεται ξανά. Η χρόνια διαμάχη του με την εταιρεία «Ανδρομέδα» έχει απασχολήσει την κοινωνία, έχει όμως φέρει στην επιφάνεια με επιτακτικό τρόπο το θέμα των  επιπτώσεων των εντατικών ιχθυοκαλλιεργειών στην υγεία και το περιβάλλον.
Εργάστηκε για 13 χρόνια για λογαριασμό της εταιρείας και απολύθηκε όπως λέει στο tvxs.gr, εξαιτίας της εναντίωσής του στις πρακτικές τής εταιρείας, καταγγέλλοντας, χρήση χημικών ουσιών, όπως η φορμόλη, τις σάπιες τροφές, και τα χρώματα των διχτυών των κλωβών στις ιχθυοκαλλιέργειες που εκμεταλλεύεται η εταιρία, μαζί με παρόμοιες επιβλαβείς πρακτικές προς τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον.
Το βίντεο που κοινοποίησε στο facebook με ντοκουμέντα από τον άλλοτε χώρο εργασίας του, κινητοποίησε πολίτες και περιβαλλοντικές ομάδες σε ένα κύμα συμπαράστασης, εξαγρίωσε από την άλλη την εταιρία, η οποία ξεκίνησε δικαστικό αγώνα εναντίον του τόσο η ίδια όσο και ξεχωριστά κάποια στελέχη της.  Η εταιρεία μετά την απόλυση του, κατέθεσε αγωγή εναντίον του απαιτώντας το ποσό του 1.000.055 ευρώ ως αποζημίωση για ηθική βλάβη και διαφυγόντα κέρδη, ζητώντας παράλληλα τη φυλάκισή του με ποινή 2 χρόνων. «Μιλάμε για εγκληματική οργάνωση που μας δηλητηριάζει και λαδώνει δικαστικούς» λέει ο Χρ. Στελακάτος στο tvxs.gr.
Το ποινικό δικαστήριο της Παρασκευής θα κρίνει αν θα ικανοποιηθεί το αίτημα της εταιρείας να φυλακιστεί για 27 χρόνια «...γιατί έκανα 108 παραβιάσεις δημοσιοποιώντας τις πρακτικές τους ενώ μου είπαν να μη δημοσιοποιήσω τίποτα σύμφωνα με τα ασφαλιστικά μέτρα που είχαν κερδίσει» λέει ο Χρ. Λοβέρδος Στελακάτος στο tvxs.gr, τονίζοντας πως κατά την άποψη του, στόχος της εταιρείας είναι να τον εξαντλήσει μέσω των απανωτών αγωγών: «Πίστευαν ότι θα τα παρατούσα γιατί όλο αυτό είναι απίστευτα δαπανηρό. Όμως δεν το έβαλα κάτω».
Όταν θυμάται την απαρχή της περιπέτειας του εξομολογείται πως «... μου φάνηκε τόσο παράλογο όλο αυτό, το ότι πήρα 7 χρόνια χωρίς αναστολή επειδή είπα την αλήθεια για τον καρκίνο που μας ταΐζουν, που σκέφτηκα ότι θα τους αφήσω να με πάνε μέσα και θα αρχίσω απεργία πείνας την ίδια μέρα. Σήμερα το σκέφτομαι αλλιώς. Θα το παλέψω».
Λέτε ότι η εταιρεία σάς απέλυσε γιατί δεν δεχτήκατε να εφαρμόσετε πρακτικές καταστροφικές για το περιβάλλον και τον άνθρωπο. Ποιες είναι αυτές και πως τις διατυπώσατε;
Μου είχαν ζητήσει να γίνω προϊστάμενος,  αλλά είπα ότι εγώ φορμόλη δεν θα ρίξω. Λιποθυμούσαμε, είναι τοξική είναι καρκινογόνος.  Επίσης μου ζήτησαν να ρίξω δύο τόνους σάπιας τροφής στα ψάρια.  Αρνήθηκα. Ήμουνα υπεύθυνος διατροφής των ψαριών. Έδινα ιχθυοτροφές στα ψάρια. Όμως τροφές που έπιαναν σκουλήκια, δεν ήθελα να τις ρίξω. Εκείνοι τις έριχναν. Αυτή είναι η τακτική τους. Η φορμόλη είναι εξαιρετικά επικίνδυνη και την χρήση της την παραδέχεται στα δικαστήρια η εταιρία. Δεν βγαίνουν όμως δημόσια να το πουν στον κόσμο να ξέρει τι τρώει.
Γιατί χρησιμοποιείται η φορμόλη;
Αύξησαν την παραγωγή κατακόρυφα για το χρήμα και η φύση βρήκε τεράστιο αριθμό ψαριών στη θάλασσα με αποτέλεσμα να αρχίσουν να μεταδίδονται παράσιτα. Για να τα καταπολεμήσουν ρίχνουν φορμόλη. Το ψάρι ανασαίνει και εισπνέει φορμόλη. Φανταστείτε ότι τα κόκκινα ψάρια τα ονομάζουν φαγκριά όμως στην ουσία πουλάνε για φαγκρί το red sea brim ψάρι που ζει στην Ιαπωνία και  το ταΐζουν χημικά, για να πάρει χρώμα κόκκινο. Επίσης  ρίχνουν τόνους αντιβιοτικά, φάρμακα και ουσίες τοξικές. Αυτά δεν τα διαπιστώνω εγώ. Τα λένε οι οργανώσεις και οι κάτοικοι σε πολλές περιοχές. Το ότι είναι καρκινογόνα το λέει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Θυμίζω ότι είχαν βρει στον Πόρο τεράστια ποσότητα φορμόλης δίπλα σε σχολείο. Βρήκαν σε δύο μονάδες 77 τόνους φορμόλης! Γράφτηκε στον τύπο.
«Ελέγκτρια  και ελεγχόμενος είναι ζευγάρι, που να βγάλω άκρη;»
Όταν διαπιστώσατε τις παραβιάσεις που αναφέρετε κάνατε καταγγελίες;
Φυσικά. Έκανα καταγγελία στο λιμενικό. Βρήκε τα παράνομα πλυντήρια που είχαν, το ήξεραν εξάλλου από πριν αλλά τους κάλυπταν. Τα κράτησαν εκτός λειτουργίας και τα μαζέψανε. Έκανα καταγγελία στο τμήμα αλιείας, στο τμήμα κτηνιατρικής και στο περιβάλλοντος αλλά και στον φορέα διαχείρισης Καλαμάς - Αχέροντα. Ο φορέας τα διαβίβασε στην εισαγγελέα. Πήγαν στη μονάδα και βρήκαν 2-3 τόνους φορμόλη. Η εταιρία είπε ότι η Ευρώπη επιτρέπει να χρησιμοποιείται σε ορισμένη ποσότητα. Όμως ξέρετε κάτι; Στην Ηγουμενίτσα είναι τόσο οργανωμένο το σύστημα που δεν βγάζεις άκρη. Θα σας πω ένα παράδειγμα. Η προϊσταμένη του τμήματος περιβάλλοντος κυρία Ανυφαντάκη, είναι παντρεμένη με τον πρόεδρο ιχθυοκαλλιεργειών Ελλάδος. Δηλαδή η ελέγκτρια και ο ελεγχόμενος είναι ζευγάρι 30 χρόνια. Που να βγάλω άκρη; Όλα αυτά τα στοιχεία που προσκόμισα στους φορείς στάλθηκαν και στην Ανδρομέδα από την εισαγγελία. Βλέπουν το υλικό που μάζευα 5 χρόνια με τα βίντεο και μου κάνουν ασφαλιστικά μέτρα στις 7 Σεπτέμβρη 2017.
Μέχρι τότε, δημόσια δεν είχατε κοινοποιήσει κάτι. Η δημοσιοποίηση που κάνατε μέσω του περίφημου video έγινε αρκετούς μήνες μετά την απόφαση του δικαστήριου. Γιατί αποφασίσατε να το βγάλετε;
Τον Μάιο του ’18 με δικάζουν στην Ηγουμενίτσα για το πλημμέλημα της εξύβρισης . Με καλούν στην παλιά μου διεύθυνση, ενώ τους έχω πει ότι έχω μετακομίσει. Αποτέλεσμα: Δεν παρευρέθηκα γιατί δεν είδα ποτέ την κλήση και τιμωρούμαι χωρίς αναστολή και έφεση με 7 χρόνια για δύο πλημμελήματα.  Δεν υπάρχει ανάλογη απόφαση στην ιστορία. Τόσα χρόνια φυλάκιση χωρίς αναστολή και έφεση ούτε σε ναρκέμπορο ούτε σε βιαστή έχουν δώσει. Βγάλανε μεταξύ τους την απόφαση. Δεν την καθαρογράφουν. Έρχεται η δικηγόρος μου και λέει εδώ γράφει ότι έχεις δεχτεί 7 χρόνια φυλακή. Τρελαίνομαι. Διαπιστώνουμε ότι δεν υπάρχει αριθμός απόφασης. Οκτώβρη του 2018 πια, με πήραν και μου το είπαν.  Μετά από 7 μήνες μου το λένε τηλεφωνικά και δεν έχουν καθαρογράψει την απόφαση. Γιατί; Γιατί θα έπρεπε να γράψουν το σκεπτικό της απόφασης. Τι θα έγραφαν; Γιατί έφαγα 10 χρόνια; Τότε πήρα την απόφαση να βγάλω το βίντεο να πω την αλήθεια. Σκέφτηκα ότι θα καταφέρουν να με κλείσουν μέσα. Είχα αποφασίσει ότι αν συμβεί θα κάνω απεργία πείνας.

Εκτός από την εταιρεία σας έχουν μηνύσει και στελέχη της ξεχωριστά. Γιατί;
Για να με περιθωριοποιήσουν και να με τσακίσουν. Είδαν ότι παρά τα ασφαλιστικά μέτρα που κέρδισε η εταιρία, τα οποία μου επέβαλαν να μην ξανά μιλήσω, εγώ επέμενα να δημοσιεύω υλικό. Η γραμματέας της εταιρείας είπε ότι πήγα να την απαγάγω. Ο διευθυντής ότι ζήτησα λεφτά για να μη βγάλω το υλικό... Όταν με ρώτησε η πρόεδρος είπα:  Είμαι ο μόνος απαγωγέας που είπα στο θύμα μου ότι θα το απαγάγω. Ο διευθυντής είπε ότι είμαι γκάνκστερ. Είπαν ότι είμαι τρελός. Αν είμαι, γιατί με είχαν 13 χρόνια συνεργάτη;
«Πρόκειται για εγκληματική οργάνωση που μας δηλητηριάζει και λαδώνει δικαστικούς»
Από τη δημοσιότητα που πήρε το θέμα κερδίσατε κάτι;
Όταν είδαν τη δημοσιότητα ζήτησαν αναβολή. Μου επιτράπηκε επίσης η έφεση τελικά και τα 10 χρόνια έγιναν  τέσσερις μήνες με τρία χρόνια αναστολής. Και φυσικά το κέρδος είναι ότι έμαθε ο κόσμος τι συμβαίνει. Σήμερα με καλούν συλλογικότητες στη Φωκίδα, στην Κάλυμνο, στο Αίγιο στην Κρήτη. Οργανώνονται και κάνουν ενημέρωση στους κατοίκους.
Ήρθατε σε επαφή εσείς ή οι δικηγόροι σας με τους δικαστικούς που πήραν εκείνη την απόφαση;
Ήταν η Ανδρομέδα Στεφανίδου  η αντιεισαγγελέας και πρόεδρος ο Ιωάννης Τζαφέστας ο οποίος μάλιστα  έμαθα πήρε και προαγωγή μετά.  Κάναμε αναφορά στον Άρειο Πάγο αλλά είχαν είχαν ήδη ασχοληθεί σε πειθαρχικό επίπεδο. Το αποτέλεσμα δεν το ξέρουμε μέχρι στιγμής. Κινήθηκε πειθαρχική διαδικασία εναντίον τους. Αν έχετε καταλάβει μιλάμε για αδίστακτη εγκληματική οργάνωση μας δηλητηριάζουν και λαδώνουν δικαστικούς. Δεν μπορεί να ρίξανε 10 χρόνια για πλημμελήματα.
Υπάρχει τρόπος να γίνει η ιχθυοκαλλιέργεια με τρόπους φιλικούς στο περιβάλλον;
Φυσικά. Εδώ όμως σκέφτονται μόνο το χρήμα. Οι εταιρίες που πρωτοξεκίνησαν έφαγαν όλες τις επιδοτήσεις και χρεώθηκαν στις τράπεζες. Δεν μπόρεσαν να αποπληρώσουν και βρέθηκε η ιχθυοκαλλιέργεια στα χέρια των τραπεζών. Εκείνες πούλησαν τις εταιρίες σε ξένα funds παντοδύναμα. Και ζητάνε από εμένα 1 εκ. ευρώ την ώρα που χρωστάνε οι εταιρίες αυτές 1 δις όπως γράφει ο τύπος.

Διαβάστε περισσότερα

«… δεν ηττάται η υπόθεση όταν πεθαίνουν οι άνθρωποι…»

ΝΙΚΟΣ ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ

• facebook.com/mpogiopoulos
• mpog@imerodromos.gr

    Στις 8 προς 9 Οκτώβρη του 1967, σαν σήμερα,  ο Τσε Γκεβάρα αιχμαλωτίζεται στη Βολιβία και δολοφονείται. 
    Εκείνος στον οποίο ανατέθηκε να τον εκτελέσει ήταν ο υπαξιωματικός Μάριο Τεράν.
    Ο Μάριο Τεράν, ο δολοφόνος του Τσε, το 2006 υποβλήθηκε σε εγχείρηση από Κουβανούς γιατρούς που συμμετέχουν στο πρόγραμμα της «Επιχείρησης Θαύμα» και προσφέρουν – δωρεάν – τις υπηρεσίες τους σε ασθενείς σε όλη τη Λατινική Αμερική. Ο Τεράν έπασχε από καταρράκτη. Οι επεμβάσεις καταρράκτη δεν είναι και τόσο απλό πράγμα για τους φτωχούς ανθρώπους στη Λατινική Αμερική.
    Ο γιος του Τεράν, το 2007, στην συμπλήρωση 40 χρόνων από την δολοφονία του Τσε, έστειλε  σε εφημερίδα της Βολιβίας ευχαριστήριο μήνυμα προς τους Κουβανούς γιατρούς που αποκατέστησαν την όραση του πατέρα του. Του δολοφόνου, δηλαδή, του (και) γιατρού Τσε Γκεβάρα…

«Θυμηθείτε αυτό το όνομα – Μάριο Τεράν – ένας άνδρας που εκπαιδεύτηκε για να σκοτώσει μπορεί και πάλι να βλέπει χάρη στους γιατρούς που ακολουθούν τις ιδέες του θύματός του»,

    ήταν το ρεπορτάζ με το οποίο κατέγραψε την είδηση η εφημερίδα «Γκράνμα» της Κούβας.

    Λίγο πριν τη δολοφονία του, ο Τσε είχε στείλει στα παιδιά του ένα γράμμα:
 «Αγαπημένα μου Ιλδίτα, Αλεϊδίτα, Καμίλο, Σέλια και Ερνέστο,
Αν μια μέρα χρειαστεί να διαβάσετε τούτο το γράμμα, θα πει πως πια δεν είμαι ανάμεσά σας. Σχεδόν δε θα με θυμάστε πια και τα πιο μικρά θα μ’ έχουν ξεχάσει.
Ο πατέρας σας ήταν ένας άνθρωπος που έπραττε όπως σκεφτόταν, και που σίγουρα ήταν πιστός στις πεποιθήσεις του (….).
Να μελετάτε πολύ, για να μπορέσετε να κυριαρχήσετε στην τεχνική, που θα σας επιτρέψει να κυριαρχήσετε στη φύση (…). Να ‘στε κυρίως ικανά να αισθάνεστε, όσο πιο βαθιά μπορείτε, κάθε αδικία που γίνεται απέναντι σ’ οποιονδήποτε, σ’ οποιαδήποτε χώρα του κόσμου(…). Πάντα, παιδιά μου, θα ελπίζω να σας ξαναδώ.
Ένα μεγάλο και δυνατό φιλί απ’ τον Μπαμπά».
    Δεν είδε ποτέ ξανά τα παιδιά του.Στις 8 προς 9 Οκτώβρη του 1967 ο κομαντάντε Τσε Γκεβάρα θα περνούσε στο πάνθεον των «αθανάτων» της Ιστορίας με διαβατήριο την πίστη του στις πεποιθήσεις του. Χτυπήθηκε από δυο σφαίρες στο σβέρκο. Πισώπλατα.
    Οι δολοφόνοι του, αν και αιχμάλωτος, δεν είχαν το κουράγιο να τον κοιτούν στα μάτια ούτε καν τη στιγμή που τον εκτελούσαν.     
    Οι δολοφόνοι του μοίρασαν ανά την υφήλιο τη φωτογραφία του νεκρού Τσε πιστεύοντας ότι έτσι θα σφράγιζαν και θα έκλειναν τους λογαριασμούς τους μαζί του.
    Έκαναν λάθος. Μια άλλη φωτογραφία ήταν εκείνη που έμελλε να μείνει στην Ιστορία.

    «Υπήρξε από τους πιο οικείους, από τους πιο θαυμαστούς, από τους πιο αγαπητούς, και, δίχως αμφιβολία, ο πιο εξαίρετος από τους επαναστάτες συντρόφους μας (…).

    Ξεχείλιζε από ένα βαθύ πνεύμα μίσους και περιφρόνησης προς τον ιμπεριαλισμό (…).

    Ικανός αρχηγός, αυθεντία, δεξιοτέχνης του επαναστατικού πολέμου. Κι όμως, με τον ηρωικό και δοξασμένο θάνατό του, κάποιοι επιχειρούν να αρνηθούν την ισχύ ή την αξία των αντιλήψεων και των αντάρτικων ιδεών του. Μπορεί να πεθάνει ο δεξιοτέχνης, κύρια όταν η τέχνη του είναι τόσο επικίνδυνη όσο η επαναστατική πάλη, αλλά εκείνο που με κανέναν τρόπο δε θα πεθάνει είναι η τέχνη στην οποία αφιέρωσε τη ζωή του και την ευφυΐα του (…).

  Επέδρασε σημαντικά στη στάση του η αντίληψη ότι οι άνθρωποι έχουν μια σχετική αξία στην ιστορία, η ιδέα ότι δεν ηττάται η υπόθεση όταν πεθαίνουν οι άνθρωποι, και ότι η ακατάσχετη πορεία της ιστορίας δε σταματά, ούτε θα σταματήσει με το χαμό των αρχηγών(…).

  Άνθρωποι σαν κι αυτόν είναι ικανοί, με το παράδειγμά τους, να συμβάλουν στην εμφάνιση άλλων που να τους μοιάζουν (…)».

    Με αυτά τα λόγια αποχαιρετούσε ο Φιντέλ Κάστρο, στον επικήδειο που εκφώνησε στην Πλατεία της Επανάστασης, στην Αβάνα, στις 18 Οκτώβρη 1967, τον Ερνέστο Γκεβάρα. Τον Τσε.

    Συχνά επανέρχεται το ερώτημα: Τι ήταν εκείνο που οδήγησε έναν από τους ηγέτες μιας από τις σημαντικότερες επαναστάσεις του 20ού αιώνα να προσφέρει τόσο αφειδώλευτα –  και κατά άλλους τόσο «απερίσκεπτα» και τόσο «τυχοδιωκτικά» – την ίδια του τη ζωή στο πεδίο των μαχών για την κοινωνική απελευθέρωση;
    Στη στάση του Τσε απέναντι στη ζωή επέδρασε σημαντικά αυτό που περιέγραψε ο Φιντέλ Κάστρο στον επικήδειο. Η αντίληψη, δηλαδή

«ότι οι άνθρωποι έχουν μια σχετική αξία στην Ιστορία, η ιδέα ότι δεν ηττάται η υπόθεση όταν πεθαίνουν οι άνθρωποι,και ότι η ακατάσχετη πορεία της Ιστορίας δε σταματά ούτε θα σταματήσει με το χαμό των αρχηγών (…)».

    Αυτός ήταν ο Τσε. Ασταμάτητος. Αλύγιστος. Παθιασμένος. Αμετανόητος. Τέτοιος ήταν ο Τσε και αυτός ήταν ο λόγος που συγκαταλέγεται σε εκείνους τους ελάχιστούς που κατάφεραν να μετατρέψουν το θάνατό τους σε ένα τόσο στέρεο σκαλοπάτι για να ανυψωθεί το αίτημα για ζωή, για ανθρώπινη ζωή, ακόμη ψηλότερα.
    Την αντίληψη του Τσε για τον άνθρωπο δε θα μπορούσαν ποτέ να την καταλάβουν οι δολοφόνοι του. Πόσο μάλλον να την εξοντώσουν.
    Το έγκλημα, αντί να σβήσει τα ίχνη αυτού του ασθματικού γιατρού από την Αργεντινή, μετατράπηκε σε βαθιά, σε ζωογόνα και ελπιδοφόρα ανάσα για τους αδικημένους, για τους λαούς όλου του κόσμου.

    Ό,τι  δεν κατάφεραν με τον Τσε  εκείνοι που τον δολοφόνησαν νόμισαν ότι θα το κατόρθωναν όσοι πίστεψαν ότι μπορούν να τον μετατρέψουν σε μια ακίνδυνη στάμπα πάνω σε μπλουζάκια και «μοδάτα» αξεσουάρ.
    Ούτε αυτοί αντιλήφθηκαν ότι η ζωή του Τσε ξεπερνά κατά πολύ την αγοραία λογική τους. Δεν είχαν τα εργαλεία να αντιληφθούν εκείνο που κατάλαβε ο Σαρτρ:«Η ζωή του Τσε»– έλεγε ο Σαρτρ –είναι η ιστορία του πληρέστερου ανθρώπου της εποχής μας».
    Αυτή η «πλήρης Ιστορία», που ο Τσε την έγραψε και την διηγήθηκε με τη ζωή και το θάνατό του, είναι ταυτόχρονα και η απάντηση στο ερώτημα «γιατί ο Τσε  συνεχίζει να ζει».
    Όσοι προσπαθούν να εξαντλήσουν την εξήγηση αυτής της «αθανασίας», εστιάζοντας στην εικόνα του Τσε σαν «γητευτή των φοιτητικών ονείρων», ξεχνούν ότι ο Τσε των εργατών και των αγροτών, ο Τσε των ταπεινών και καταφρονεμένων, ο Τσε της νεολαίας, δε μας άφησε κληρονομιά μόνο το απίστευτο βλέμμα του.
    Ένα βλέμμα που κοιτάζει μακριά αλλά στέρεα προς το φαινομενικά αδύνατο.
    Δεν είναι μόνο το γεγονός ότι ο Τσε και οι σύντροφοί του στην Κούβα έγιναν η απόδειξη της νίκης απέναντι στην καταπίεση, στη διαφθορά, στο φασισμό, στον ιμπεριαλισμό.
    Δεν ήταν μόνο ότι ο Τσε αρνήθηκε μια «στρωμένη» και άνετη ζωή, πριν την κουβανέζικη επανάσταση, ότι δεν θαμπώθηκε από τις τιμές, τα πόστα, την αναγνώριση, μετά την επικράτηση της επανάστασης.
    Στην περίπτωση του Τσε ο τίτλος του «συμβόλου» δεν του χαρίστηκε μετά θάνατον. Ήταν ένας τίτλος που ως καθοδηγητής και ως σύντροφος, ως οδηγός και ως κομαντάντε στην ανειρήνευτη πάλη του ενάντια σε αυτήν την αδικία, τον είχε κατακτήσει ήδη. 
     Ο Τσε ουδέποτε αισθάνθηκε ότι ήταν «άγιος», έστω κι αν είχε ήδη θεοποιηθεί από πολλούς ανθρώπους. Δεν άφησε ποτέ περιθώρια για «αγιοποίηση». Τελικά, όπως έλεγε ο ίδιος, ήταν απλώς ένας άνθρωπος. Που έκανε ό,τι πίστευε. Και πίστευε ό,τι έκανε.

«Δεν είμαι απελευθερωτής (libertador). Δεν υπάρχουν libertadores. Οι ίδιοι οι άνθρωποι απελευθερώθηκαν μόνοι τους», έλεγε ο Τσε.

    Όλα αυτά μαζί συνθέτουν κομμάτια από τον «μύθο» του Τσε. Αλλά και πάλι δεν είναι αρκετά να εξηγήσουν το γιατί ο Τσε Γκεβάρα «ζει».
     Γιατί, τελικά, εκείνο που στην πραγματικότητα κρατά «ζωντανό» τον Τσε είναι ότι παραμένουν τραγικά ζωντανά και δραματικά επίκαιρα όλα όσα τον «δημιούργησαν».
    Ο πραγματικός λόγος που ο Τσε  παραμένει «ζωντανός» είναι ότι παραμένουν ζωντανά όλα όσα τον «γέννησαν».

    Ο Τσε «ζει» γιατί, ως πολεμιστής και ως πολιτικός, ήταν ο κομαντάντε μιας υπόθεσης που και ως θεωρία και ως πράξη θα βρει την ολοκλήρωσή της, μόνο όταν καταργηθεί κάθε μορφής εκμετάλλευση.

    Ο μαρξισμός και το κομμουνιστικό ιδεώδες είναι πλήρως εξαγνισμένο μέσα μου, έλεγε ο Τσε, προσθέτοντας με απόλυτη σαφήνεια: 

«Δεν υπάρχει για μας κανείς άλλος ορισμός του σοσιαλισμού, πλην της κατάργησης της εκμετάλλευσης του ανθρώπου από άνθρωπο».

    Ο Τσε θα παραμένει «ζωντανός» για όσο το βλέμμα του θα δείχνει ότι είναι ρεαλιστικό το όραμά του για έναν κόσμο ελεύθερο, δημοκρατικό, χωρίς πείνα, χωρίς φτώχεια, χωρίς καταπίεση.

«Αν τρέμεις από αγανάκτηση για κάθε αδικία, είσαι σύντροφός μου», έλεγε ο Τσε.

    Για όσο στον κόσμο η αδικία θα εξακολουθεί το έργο της, όσο οι έννοιες «τιμή» και «αξιοπρέπεια» θα υπάρχουν στο λεξιλόγιο των ανθρώπων,  ο Τσε θα είναι «ζωντανός». Γιατί 

«ο άνθρωπος – έλεγε ο Τσε– πρέπει να περπατάει με το κεφάλι απέναντι στον ήλιο. Και ο ήλιος πρέπει να κάψει το μέτωπο και καίγοντάς το να το σφραγίσει με τη σφραγίδα της τιμής.Όποιος περπατάει σκυφτός, χάνει αυτήν την τιμή».

Διαβάστε περισσότερα

Next Top Model: Η «κρεατοµηχανή» των κοριτσίστικων ονείρων...

Νίκος Τζιανίδης

Τα έβλεπες τροµαγµένα, αµήχανα, να στέκονται µπρος από την επιτροπή των ειδηµόνων µε τα βλοσυρά βλέµµατα και τα παγωµένα αστεία, να απαντέχουν το χεράκι του «like» να τους δείξει τον δρόµο της επιτυχίας... Να τους ανοίξει την πόρτα στο µέλλον. Ποιο µέλλον;

Τα έβλεπες, τα κορίτσια µε τα καλλίγραµµα κορµιά και τα τρεµάµενα χείλη, µε τα φοβισµένα µάτια και τα µυαλά τα σαστισµένα από την αναστάτωση και τη νευρικότητα, µπροστά στα αδηφάγα ανδρικά βλέµµατα και τα (δήθεν) προστατευτικά γυναικεία, να σπαρταρούν για επιβεβαίωση. Τα έβλεπες και τα λυπόσουν· για τη ζωή τους παλεύουν!

Τα έβλεπες, έτοιµα να κλαδέψουν αγκαλιές, έτοιµα να δρέψουν αβροφροσύνη και σχόλια επιτιµητικά· προετοιµασµένα από καιρό να εκτεθούν και να εκθέσουν τα κάλλη και τις προσωπικές ζωές τους, σκιές µπροστά στους προβολείς. Κι είναι και κάποια άλλα κορίτσια, αυτά που ατύχησαν από τη φύση και τη φτιαξιά τους· αυτά που δεν τα «ζωγράφισε» ο Θεός, µα τα µουντζούρωσε µε µοίρα µαύρη. Κάτι κορίτσια που σπουδάζουν και εργάζονται, κορίτσια που βαστούν υπέργηρες µητέρες να µη γλιστρήσουν στα απόκρηµνα της ζωής, κορίτσια που µεγαλώνουν οικογένειες, γιατί τυχαία ήταν οι µεγαλύτερες της οικογένειας, κορίτσια που δεν έπαιξαν ποτέ, κορίτσια που δεν χαµογέλασαν ποτέ, κορίτσια που γέρασαν πριν γευτούν της νιότης το χάιδεµα. Τα βλέπεις και τα θαυµάζεις· παλεύουν για ζωή και νικούν!

Φθινοπωρινή ψύχρα και πρωτοβρόχια Next Τop Model µε χειµερινούς ορίζοντες στη ζωή των κοριτσιών, που επενδύουν το µέλλον τους στα ριάλιτι... Κορίτσια που εξαργυρώνουν την ωραιότητά τους µε κάθε αντίτιµο, κορίτσια που ίσως αγνοούν ποια είναι η Γκρέτα Τούνµπεργκ και τι προσπαθεί να «εξαργυρώσει» καταθέτοντας την ορµή των 16 χρόνων της στην ιδέα που την κατευθύνει. Κορίτσια που ποτέ δεν κατάλαβαν, ούτε θα καταλάβουν ότι το µέλλον κερδίζεται µε αγώνα, αγωνία και µάχες, επιλέγουν τον δρόµο τον βατό και αβασάνιστα και αβίαστα βυθίζονται στην «κρεατοµηχανή» των ονείρων και (συνήθως) συνθλίβονται…

Πηγή: Έθνος

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο καπιταλισμός δεν μπορεί να σώσει το κλίμα;

Η κλιματική αλλαγή είναι πραγματικότητα και, ως τέτοια, αδιαφορεί εντελώς για τις ψευδαισθήσεις «ασφάλειας» του ανεπτυγμένου κόσμου - ο οποίος είναι και ο υπαίτιός της - οι οποίες συνοψίζονται στην εξίσωση: Φιλελεύθερος καπιταλισμός, συν ασφάλιση από πλημμύρες, μείον τους κοραλλιογενείς υφάλους. Εντάξει, υπάρχουν και «παράπλευρες απώλειες» στον καπιταλιστικό «παράδεισο». Μην γίνει και θέμα.

Η επιστήμη επίσης έχει ξεκαθαρίσει, πως εξαιτίας της καύσης μιας συνεχώς αυξανόμενης ποσότητας ορυκτών καυσίμων, ο κόσμος μας υφίσταται βαθιά και ταχεία κλιματική αλλαγή. Αντίθετα, η πολιτική επιμένει να στρουθοκαμηλίζει, με τις «απαντήσεις» των βασικότερων ρυπογόνων κρατών (ιδίως των Ηνωμένων Πολιτειών) να απέχουν μακράν από όσα απαιτούνται άμεσα για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Οι θερμοκρασίες συνεχίζουν να αυξάνονται. Τα οικοσυστήματα της Γης μετασχηματίζονται μπροστά στα μάτια μας. Αλλά οι αλλαγές δεν περιορίζονται στον καιρό ή στο φυσικό περιβάλλον. Τα κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά συστήματα είναι βέβαιο ότι θα αλλάξουν, ίσως και θεμελιωδώς.

Αυτό τουλάχιστον υποστηρίζει ανάλυση του αμερικανικού αριστερού περιοδικού Dissent, για τα πολιτικά σενάρια μιας κλιματικής καταστροφής.

Υπάρχουν, όμως, εναλλακτικές διέξοδοι; Αν προσπεράσουμε τις γραφικές «μετα-αποκαλυπτικές» προφητείες, πάνω στις οποίες έχει στηθεί μια ολόκληρη «βιομηχανία» κέρδους προϊόντων «επιβίωσης», η οποία συνοδεύεται από μια ιδεολογική διαδικασία χειραγώγησης ενάντια στην πολιτική εν γενεί - «περιβόλι» για την ακροδεξιά - η ανάλυση εκτιμά ότι δεν υπάρχει ρεαλιστικό σενάριο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής που δεν συνεπάγεται μια αναλυτική αναδιοργάνωση των ανθρώπινων κοινωνιών μέσα σε ένα εύλογα κοντινό χρονικό διάστημα. Αναδιοργάνωση, όχι κατάρρευση ή αποκάλυψη.

Το περιοδικό υποστηρίζει ότι ως είδος, η ανθρωπότητα σχεδόν σίγουρα θα επιβιώσει τους προσεχείς αιώνες. Αλλά ποιο κομμάτι της θα επιβιώσει και πώς θα ζήσει, είναι πραγματικά αβέβαιο.

Η κατανομή των βαρών της ουσιαστικής προσαρμογής - κάτι που είναι πλέον αναπόφευκτο, ανεξάρτητα από την έκταση που θα λάβει στο μέλλον ο περιορισμός του διοξείδιου του άνθρακα - και των πολιτικο-οικονομικών μέσων με τα οποία θα εφαρμοστεί αυτή η κατανομή είναι επείγοντα ζητήματα που αντιμετωπίζουν όλοι.

Στην καρδιά αυτών των προβλημάτων είναι το καπιταλιστικό έθνος-κράτος που διαμορφώνει τον κόσμο μας. Ωστόσο, η αλλαγή του κλίματος αποτελεί αυτή τη στιγμή τη μεγαλύτερη απειλή της ιστορίας του. Είναι μια απειλή που δεν περιορίζεται σε συμμαχίες και δεν κάνει διακρίσεις στο πού θα χτυπήσει. Είναι μια απειλή για την κυριαρχία του εθνικού κράτους παντού ως μέσο οργάνωσης της ανθρώπινης συλλογικότητας. Το πώς αυτοί που ασκούν σήμερα την εξουσία και τα κινήματα που τους αμφισβητούν, ανταποκρίνονται στην κλιματική αλλαγή, θα έχει τεράστια επίδραση στη ζωή του ανθρώπου στο μέλλον.

Ποια σενάρια λοιπόν υπάρχουν γι’ αυτό το μέλλον; Θα παραμείνει ο  τεμαχισμός της εδαφικής κυριαρχίας, ο οποίος βασίζεται στο καπιταλιστικό έθνος - κράτος, εξακολουθώντας, έτσι, να αποτελεί το μεγαλύτερο πρόβλημα συλλογικής δράσης στον κόσμο; Αυτός ο κόσμος θα παραμείνει υποδουλωμένος στο κεφάλαιο; Ακόμη και μεταξύ των πολύ πλουσίων, η αντίληψη ότι ο τρόπος ζωής που δεν επιδεινώνει την αλλαγή του κλίματος είναι ασυμβίβαστος με την ατελείωτη συσσώρευση κεφαλαίου και την ενεργειακή απόδοση του σύγχρονου καπιταλισμού, αρχίζει να ακούγεται σαν κοινή λογική. Όπως το έθεσε και ο συντάκτης της βρετανικής κυβερνητική έκθεσης Στερν το 2006, η κλιματική αλλαγή «πρέπει να θεωρηθεί ως αποτυχία της αγοράς, στην μεγαλύτερη κλίμακα που έχει δει ο κόσμος».

Κυριαρχία και καπιταλισμός

Αυτά τα δύο ζητήματα - της κυριαρχίας και του καπιταλισμού - δείχνουν προς τέσσερα άγρια μονοπάτια: «Κλίμα Λεβιάθαν», «Κλίμα Μάο», «Κλίμα Θηρίο» και «Κλίμα X». Το «Κλίμα Λεβιάθαν» περιγράφει μια αναδυόμενη παγκόσμια τάξη, η οποία δεσμεύεται στην εδραίωση του καπιταλισμού μέσω της οργάνωσης μιας μορφής πλανητικής κυριαρχίας που μπορεί να ξεπεράσει το «πρόβλημα» της συλλογικής δράσης. Το «Κλίμα Μάο» αντιπροσωπεύει μια παρόμοια «λύση» σε πλανητική κλίμακα, αλλά που θα αφορούσε μια αντικαπιταλιστική τάξη. Το «Κλίμα Θηρίο» (σσ. με τη βιβλική έννοια) περιγράφει μια παγκόσμια ρύθμιση που εκκινείται από μια σοβινιστική, καπιταλιστική και εθνικιστική πολιτική η οποία αρνείται την απειλή της κλιματικής αλλαγής. Το «Κλίμα X» είναι το όνομα που δίνει η ανάλυση στα κινήματα υπέρ της παγκόσμιας κλιματικής δικαιοσύνης: Κινήματα που οικοδομούν μη καπιταλιστικές πολιτικές οικονομίες και αναπτύσσουν αλληλεγγύη σε πολλαπλές κλίμακες, απορρίπτοντας την πολιτική λογική της κυριαρχίας.

Το «Κλίμα Λεβιάθαν» είναι το πιο πιθανό, για λόγους παρόμοιους με αυτούς που βρίσκονται πίσω από τη διάσημη ρήση του μαρξιστή θεωρητικού, Φρέντρικ Τζέιμσον: «Είναι ευκολότερο να φανταστεί κανείς το τέλος του κόσμου παρά να φανταστεί το τέλος του καπιταλισμού». Από αυτή την άποψη ζούμε ήδη στο «Κλίμα Λεβιάθαν», δεδομένου ότι η διαπίστωση του Τζέιμσον αποτελεί κοινά αποδεκτή λογική για μεγάλο μέρος του φιλελεύθερου -καπιταλιστικού κόσμου.

Πρόκειται για ένα πλανητικό μοντέλο εξουσίας που οργανώνεται γύρω από την προσαρμογή, σε μια προσπάθεια να διαιωνιστεί η σημερινή παγκόσμια κατανομή της εξουσίας και του πλούτου. Έχει τη δύναμη της κυριαρχίας, μαζί με την πολιτική-οικονομική, στρατιωτική και ιδεολογική δύναμη των κρατών και καθεστώτων που κρίνουν ότι η υπάρχουσα τάξη πραγμάτων «αξίζει» να διατηρηθεί.

Το «Κλίμα Θηρίο» έχει επίσης προσανατολισμό προς το καπιταλιστικό status quo, αλλά σε αντίθεση με το Λεβιάθαν, είναι «αντι-παγκοσμιοποιημένο». Με άλλα λόγια, είναι μια καπιταλιστική τάξη που χαρακτηρίζεται από έναν αντιδραστικό, συνήθως ρατσιστικό, «μάτσο»-εθνικισμό. Το «Κλίμα Θηρίο» σήμερα εκφράζει με τον πιο έντονο τρόπο την άρνηση της κλιματικής αλλαγής, έναν συνωμοσιολογικό φόβο ότι ένα αναδυόμενο, κρυπτο-ηγεμονικό «Κλίμα Λεβιάθαν» είναι η πρώτη παγκόσμια απειλή για το εθνικιστικό - καπιταλιστικό ιδεώδες, όπως αυτό υπηρετείται σε μεγάλο μέρος του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος και σε τμήματα του Συντηρητικού στο Ηνωμένο Βασίλειο και τον Καναδά.

Ο Τραμπ και ο Μπολσονάρο είναι μεταξύ των λίγων ηγετών που χαρακτηρίζουν την κλιματική αλλαγή κλίματος ως «φάρσα». Ο Βλαντίμιρ Πούτιν και ο οίκος των Σαούντ περιστασιακά εκφράζουν επίσης «σκεπτικισμό», ενώ ανάλογη στάση παρατηρείται και σε μέρος του πολιτικού συστήματος χωρών οι οποίες αναγνωρίζουν τους κινδύνους από την υπερθέρμανση του πλανήτη. Ένα μεγάλο μέρος του λόγου για τον οποίο το «Κλίμα Θηρίο» φαίνεται τόσο απειλητικό σήμερα, οφείλεται στον αμερικανισμό του. Η μεγάλη, λευκή, αρσενική, σεξιστική και ρατσιστική δεξιά πτέρυγα με την οποία συνδέεται το «Κλίμα Θηρίο» μπορεί να προκαλέσει όλεθρο, ακόμη και όταν αναγνωρίζει ότι η κλιματική αλλαγή είναι πραγματική.

Όμως, η αναμφισβήτητη δέσμευση στον καπιταλισμό περιέχει τους σπόρους της ίδιας της καταστροφής του «Κλίματος Θυρίο», επειδή είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς την εμμονή του καπιταλισμού σε μια πολιτική οικονομία που αρνείται να μειώσει δραματικά την καύση των ορυκτών καυσίμων. Όσα γνωρίζουμε σχετικά με τις κοινωνικές και οικολογικές επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη είναι σαφώς άσχημα νέα για έναν τρόπο οικονομικής οργάνωσης που απαιτεί σχετική σταθερότητα για την κυκλοφορία και τη συσσώρευση κεφαλαίου. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο «ιδρύματα« όπως το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα τάσσονται θερμά υπέρ μιας τιμολόγησης του διοξείδιου του άνθρακα.

Η αδυναμία ενός εξαγνισμένου «Κλίματος Θηρίου» να αντιμετωπίσει τον κοινωνικό και οικολογικό μετασχηματισμό που προκαλείται από την αλλαγή του κλίματος, οδηγεί σε άσκηση πολιτικής που μοιάζει με «Λεβιάθαν».

Δεν πρέπει όμως να λησμονούμε ότι αν και σήμερα ο πλούτος και η εξουσία επικεντρώνονται στον Βορρά, οι άνθρωποι και τα μαζικά πολιτικά κινήματα συγκεντρώνονται στον Νότο. Δεν υπάρχει λόγος να αναμένουμε, για παράδειγμα, ότι, ενόψει της καταστροφής του κλίματος, οι μάζες της Νότιας και Ανατολικής Ασίας θα αγκαλιάσουν ένα παγκόσμιο «Κλίμα Λεβιάθαν». Καθώς η υπερθέρμανση του πλανήτη υποβαθμίζει περισσότερο, περιθωριοποιεί και σκοτώνει δισεκατομμύρια ανθρώπων σε αυτό το μέρος του κόσμου, φαίνεται απίθανο να συσπειρωθούν σε μια πλανητική τάξη που αποσκοπεί στη διατήρηση ή ακόμα και στην επιδείνωση των υφιστάμενων ανισοτήτων.

Όλες αυτές οι περιφέρειες έχουν τα δικά τους πολιτικο-οικονομικά, ιδεολογικά και πολιτιστικά αφηγήματα, πολλά από τα οποίες δεν περιλαμβάνουν κανένα «ιδεώδες» καπιταλιστικής «προόδου». Αυτός είναι ο λόγος που δόθηκε το όνομα «Κλίμα Μάο» σε αυτήν την τάση: Μια μη καπιταλιστική πλανητική τάξη που, όμως, μοιάζει με Λεβιάθαν. Αποκαλείται «Κλίμα Μάο» επειδή αναφέρεται στις ριζοσπαστικές πολιτικές παραδόσεις της Νότιας και Ανατολικής Ασίας, περιοχές με ιστορικά σημαντικό αγροτικό κολεκτιβισμό που διατηρούν σημαντικούς σύγχρονους οργανωτικούς πόρους. Δεδομένου ότι σε αυτό το μέρος του κόσμου φιλοξενούνται κυριολεκτικά δισεκατομμύρια φτωχοί άνθρωποι, η συντριπτική πλειοψηφία των οποίων ζει σε κοινότητες που κινδυνεύουν άμεσα από διαταραχές που προκαλούνται από την κλιματική αλλαγή, αναμένεται ότι αυτές οι μάζες θα βασιστούν σε αυτές τις ριζοσπαστικές παραδόσεις για να αντιμετωπίσουν τις απειλές για την επιβίωσή τους.

Δεδομένου, επίσης, ότι η κλιματική αλλαγή απειλεί όχι μόνο την εσωτερική σταθερότητα αυτών των περιοχών αλλά την παγκόσμια πολιτική οικονομία, αναμένεται ότι το «Κλίμα Μάο, δεν θα αγκαλιάσει το έθνος-κράτος ως τόπο κυριαρχίας, τουλάχιστον όχι για πολύ καιρό. Αντίθετα, στο μέτρο που ο καπιταλισμός είναι τελεσίδικα ένοχος για την περιβαλλοντική καταστροφή, το «Κλίμα Μάο» αντιπροσωπεύει τον πιθανότερο μη καπιταλιστικό σχηματισμό που είναι πρόθυμος - ίσως και ικανός - να αντιμετωπίσει το Λεβιάθαν σε πλανητικό επίπεδο.

Το «Κλίμα X είναι το πιο δύσκολο να περιγραφεί. Παραπέμπει σε ένα ποικιλόμορφο κίνημα κάτω από την «ομπρέλα» της κλιματικής δικαιοσύνης, αποτελούμενο από πολλές κινήσεις, οργανωμένες σε πολλές κλίμακες. Έτσι, θα πάρει πολλές μορφές, κάθε μία από τις οποίες θα διαμορφωθεί από τις συγκεκριμένες ιστορικές και γεωγραφικές συνθήκες.

Αυτά τα δύο τελευταία σενάρια μοιράζονται δύο γενικούς προσανατολισμούς. Πρώτον, την απόρριψη του καπιταλιστικού τρόπου πολιτικής-οικονομικής οργάνωσης, από τον οποίο πηγάζει το πρόβλημα της κλιματικής αλλαγής. Δεν έχει αποδειχθεί απολύτως καμία εύλογη καπιταλιστική βάση για ένα δίκαιο και ασφαλές μέλλον για όλους, παρά τις δεκαετίες πολιτικών ελιγμών και «πράσινου» λόγου. Δεύτερον, η άρνηση να δοθεί πολιτική προτεραιότητα στην κυρίαρχη αντίληψη της ανάθεσης της εξουσίας, είτε σε εθνική, είτε σε πλανητική μορφή. Το έθνος-κράτος έχει ήδη αποδείξει ότι δεν μπορεί και δεν θα «σώσει τον πλανήτη». Το «Κλίμα X είναι μια αναγνώριση ότι η λύση στην κλιματική κρίση βρίσκεται πέρα ​​από την κυριαρχία, σε πολλαπλά κινήματα που δεν οργανώνονται βάσει προκαθορισμένων αυτόνομων πολιτικών «χωραφιών», αλλά με βάση τους αγώνες και τα μέσα διαβίωσης των εμπλεκομένων.

Οι πολλές και μακραίωνες προσπάθειες των ιθαγενών πληθυσμών παρέχουν χρήσιμα και αξιοθαύμαστα μοντέλα οργάνωσης και πολιτικής δημιουργικότητας έναντι απειλών μεγάλης κλίμακας. Σίγουρα δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τις σύγχρονες μορφές συλλογικής δράσης, αλλά είναι και θα συνεχίσουν να είναι ζωτικής σημασίας πηγές γνώσης, σοφίας και αλληλεγγύης, όπως και πολλοί άλλοι αγώνες για τα εργατικά και τα ανθρώπινα δικαιώματα, σε όλες τις κλίμακες. Κάποιες, αν όχι όλες, από αυτές οι προσπάθειες θα βασιστούν στη ριζοσπαστική αριστερή παράδοση. Το «Κλίμα Χ» θα δυναμώσει, μόνο μέσω της αλληλεγγύης αυτών των πολλών κινημάτων που συγκλίνουν κάτω από το γενικό αίτημα της κλιματικής δικαιοσύνης.

Τα πεπερασμένα όρια του «πράσινου κεϋνσιανισμού»

Η ανάλυση υπογραμμίζει σε αυτό το σημείο, ότι τα παραπάνω σημαίνουν πως το «Κλίμα X» δεν έχει και δεν θα λάβει τη μορφή μιας νέας «πράσινης» διαπραγμάτευσης. Αν και δεν πρέπει να απορρίπτει τις προσκλήσεις για αναπροσανατολισμό της κρατικής πολιτικής, ωστόσο, δεν είναι ένα «πράσινο πλύσιμο» της καπιταλιστικής παρακμής. Εάν, για παράδειγμα, εφαρμοστεί το ψήφισμα που κυκλοφορεί στο Κογκρέσο των ΗΠΑ για το «καθήκον της ομοσπονδιακής κυβέρνησης να δημιουργήσει ένα πράσινο νέο συμβόλαιο», θα ήταν ευπρόσδεκτο. Ωστόσο, πρέπει να σκεφτούμε τα όριά του.

Διότι δεν πρέπει να περιμένει κανείς ότι το «πετρελαιοφόρο» που λέγεται ΗΠΑ και πλέει με μεγάλη ταχύτητα, θα «στρίψει» ξαφνικά, αλλάζοντας τον προσανατολισμό της οικονομίας του. Ακόμη και στην καλύτερη περίπτωση, δηλαδή στην καλύτερη των πολιτικών προθέσεων, αυτός μετασχηματισμός δεν μπορεί να συμβεί σε αρκετά γρήγορο χρονοδιάγραμμα, ειδικά στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου το κεφάλαιο των ορυκτών καυσίμων είναι τόσο βαθιά μπλεγμένο με το κράτος. Άλλωστε, το περιεχόμενο αυτής της «Πράσινης Συμφωνίας», ως μια έκφραση του «πράσινου κεϋνσιανισμού», ουσιαστικά την τοποθετεί στο κέντρο του στρατοπέδου του «Κλίματος Λεβιάθαν». Ο «πράσινος κεϋνσιανισμός» είναι η κεντρική πλατφόρμα μιας σειράς συστημικών σχεδίων, όπως αυτό της πρότασης της Deutsche Bank το 2008 να χρησιμοποιηθούν οι «πράσινες» κρατικές υποδομές… για τη διάσωση του χρηματοπιστωτικού τομέα της Ευρώπης.

Ο «πράσινος κεϋνσιανισμός» είναι μία πολιτική - θεσμική ιδεολογική πλατφόρμα που στοχεύει στη διατήρηση της «κοινωνικής σταθερότητας» - στην ορολογία του ο κίνδυνος για το κλίμα περιγράφεται ως «πολλαπλασιαστής απειλής» - και βασίζεται σε καλά συντονισμένα εθνικά κεφάλαια για να πραγματοποιήσει αυτόν τον στόχο. Όπως και άλλοι κεϋνσιανισμοί, βάζει όλα τα αυγά του στο καλάθι του κράτους, προσβλέποντας στην κρατική ικανότητα, αλλά και την ανάληψη μιας μακροπρόθεσμης δέσμευσης του κράτους για την εφαρμογή του προγράμματος. Μπορεί να μην υπάρχει κάποιο προφανές ιμπεριαλιστικό σχέδιο στην «Πράσινη Νέα Συμφωνία» αλλά δεν γίνεται να μην σημειωθεί το μάλλον αφηρημένο γεωπολιτικό πλαίσιο στο οποίο αναφέρεται, όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ένας… μη προβληματικός διεθνής ηγέτης της κλιματικής δράσης.

Οι πιο φανατικοί υποστηρικτές του προγράμματος ισχυρίζονται ότι το έθνος-κράτος είναι το πιο ισχυρό εργαλείο και θα ήταν παράλογο να μην το χρησιμοποιήσουμε αν μπορούμε. Αλλά, ταυτόχρονα, ενώ το κράτος ίσως είναι χρήσιμο εργαλείο αυτή τη στιγμή, είναι ίσως και το πιο σημαντικό εμπόδιο για τη δράση υπέρ της προστασίας του κλίματος.

Το καπιταλιστικό κράτος είναι εξαιρετικά απίθανο να παράγει κάτι σαν ένα «πράσινο νέο συμβόλαιο». Χρειάζονται ριζοσπαστικές λύσεις που μπορούν να προέλθουν και να αναληφθούν από τους ανθρώπους στους τόπους και τις κοινότητες μέσα στις οποίες ζουν και αγωνίζονται για ένα καλύτερο αύριο για τους ίδιους και τα παιδιά τους.

Διαβάστε περισσότερα

Από την επιστρεφόμενη συσκευασία στην ανακύκλωση

By Grégoire Chamayou and Βασίλης Παπακριβόπουλος (μετάφραση)

 

Καθημερινά μάς εκθειάζουν, μέσα από χίλια δύο κηρύγματα, τη «μοντέρνα συμπεριφορά του υπεύθυνου πολίτη», που απαιτεί μία μόνο χειρονομία: τη διαλογή των απορριμμάτων προς ανακύκλωση. Και αυτό παρουσιάζεται ως εγγύηση διάσωσης ενός υποβαθμισμένου πλανήτη. Μάλλον όμως δεν έχουμε κατανοήσει σωστά τη λογική που κρύβεται πίσω από την προσταγή για «οικολογική υπευθυνότητα»…

Από το παράθυρο του αυτοκινήτου, ένα χέρι πετάει μια σακούλα σκουπιδιών, που σκάει και ξεκοιλιάζεται στο ρείθρο του δρόμου. Τα σκουπίδια σκορπίζονται γύρω από τα πόδια ενός επιβλητικού ανθρώπου με μοκασίνια. Είναι ένας Ινδιάνος: φοράει το παραδοσιακό καπέλο με φτερά. Γκρο πλαν. Κοιτάζει κατάματα την κάμερα, κοιτάζει εσάς. Κλαίει. Ζουμ στο δάκρυ που κυλάει πάνω στο σκαμμένο του μάγουλο. Φωνή off: «Η ρύπανση αρχίζει από τους ανθρώπους. Κι αυτοί μόνο μπορούν να την σταματήσουν». Ένθεση στην εικόνα, με μεγάλα γράμματα: «Keep America Beautiful» («Διατηρήστε όμορφη την Αμερική»).

Ο Ινδιάνος συμβολίζει τη φύση. Εσείς τον πολιτισμό. Είναι η φωνή της ένοχης συνείδησής σας. Ως κατώτερος, δεν μπορεί να μιλήσει: μιλούν όμως τα ανοιχτά μάτια του αντί για το κλειστό στόμα του. Αυτήν την παρθένα Αμερική, που προϋπήρχε του αποικισμού, που βρωμίστηκε, ρημάχτηκε, υπέστη γενοκτονίες, εσείς συνεχίζετε να την πληγώνετε. Κι αυτή σας απευθύνει μια βουβή κατηγορία. Κι ύστερα, ακολουθεί το διαφημιστικό σύνθημα. Η αιτία της ρύπανσης είστε εσείς. Συνεπώς, εσείς είστε και η λύση του προβλήματος. Τα πάντα είναι στο χέρι σας. Μπορείτε να ανακουφίσετε την ένοχη συνείδησή σας. Αρκεί να αλλάξετε συμπεριφορά.

Ποιος κρύβεται πίσω από αυτό το γεμάτο διδακτισμό διαφημιστικό μήνυμα που προβλήθηκε για πρώτη φορά το 1971; Αντίθετα απ’ ό,τι θα μπορούσε να υποθέσει κάποιος, η Keep America Beautiful, η οποία ιδρύθηκε το 1953, δεν είναι μια περιβαλλοντική ΜΚΟ, αλλά μια κοινοπραξία υπό την αιγίδα των βιομηχανιών αναψυκτικών, ποτών και συσκευασιών –μεταξύ των οποίων η Coca Cola και η κονσερβοποιία American Can Company.

Επί μακρόν, στις ΗΠΑ λειτουργούσε ένα σύστημα επιστρεφόμενων συσκευασιών για τα ποτά και τα αναψυκτικά: ο πελάτης πλήρωνε μερικά σεντς επιπλέον, τα οποία του επιστρέφονταν όταν παρέδιδε την κενή φιάλη. Το σύστημα επαναχρησιμοποίησης της φιάλης –εντελώς διαφορετικό από την ανακύκλωση των υλικών της (το γυαλί δεν έλειωνε αλλά η φιάλη ξαναγέμιζε)– ήταν αποτελεσματικό, αειφόρο και ελαχιστοποιούσε τα απορρίμματα (1).

Τα πράγματα άρχισαν να αλλάζουν την δεκαετία του 1930. Μετά τη λήξη της ποτοαπαγόρευσης, όταν ξανάρχισε η πώληση ποτών, η ζυθοποιία εφηύρε το αλουμινένιο κουτάκι μπύρας. Το πέρασμα σε συσκευασίες μίας χρήσης δημιουργούσε εξαιρετικά ενδιαφέρουσες προοπτικές: κατάργηση του κόστους ανάκτησης και επαναχρησιμοποίησης των συσκευασιών, κατάργηση των μεσαζόντων (των τοπικών εμφιαλωτών, μεταξύ άλλων), συγκέντρωση της παραγωγικής δραστηριότητας με παράλληλη επέκταση της διανομής προϊόντων σε μεγάλες αποστάσεις.

Φυσικά, η γενίκευση της συσκευασίας μίας χρήσης συνεπαγόταν την αύξηση του όγκου των απορριμμάτων, οι βιομήχανοι όμως ένιπταν τας χείρας τους. Στις αρχές της δεκαετίας του 1950, οι βιομηχανίες αναψυκτικών –πρώτα η Pepsi και στη συνέχεια η Coca-Cola– ακολούθησαν το παράδειγμα των ζυθοποιών.

Η στροφή προς τη συσκευασία μίας χρήσης υπήρξε θεαματική. Ενώ το 1947 το 100% των αναψυκτικών και το 85% της μπύρας πωλούνταν σε επαναχρησιμοποιήσιμες γυάλινες συσκευασίες, το 1971 το ποσοστό είχε πέσει στο 50% και στο 25% αντίστοιχα (2). Από τότε, τα ρείθρα των δρόμων, οι αλάνες, οι όχθες των ποταμών και οι χώροι πικνίκ γέμισαν μεταλλικά κουτιά και μη επιστρεφόμενες φιάλες. Προκλήθηκε αναστάτωση. Κυκλοφόρησαν κείμενα συλλογής υπογραφών. Ζητήθηκε με επιτακτικό τρόπο από τις αρχές να λάβουν μέτρα. Το 1953, η τοπική Βουλή της Πολιτείας του Βερμόντ υιοθέτησε τον πρώτο νόμο που καθιστούσε υποχρεωτική την επιστρεφόμενη συσκευασία. Οι επιχειρήσεις ανησύχησαν σοβαρά, καθώς φοβούνταν ότι μια τέτοια νομοθεσία δημιουργούσε «ένα προηγούμενο που κάποια στιγμή θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά ολόκληρη τη βιομηχανία» (3). Την ίδια χρονιά δημιουργήθηκε η οργάνωση Keep America Beautiful προκειμένου να ανακόψει την εξέλιξη.

Το καλοκαίρι του 1936, όταν η Continental Can Company λάνσαρε για πρώτη φορά στην αγορά τις μπύρες σε μεταλλική συσκευασία, οργάνωσε μια μεγάλη διαφημιστική εκστρατεία στον Τύπο, όπου εκθείαζε τα πλεονεκτήματα της εφεύρεσής της: ήταν εξαιρετικά πρακτική, άνοιγε με μια κίνηση του χεριού, διατηρούσε τη γεύση και τη φρεσκάδα και, κυρίως, επέτρεπε «να πίνεις κατευθείαν από το κουτί, χωρίς να είσαι υποχρεωμένος να φέρνεις πίσω τις άδειες φιάλες». Και φυσικά, δεν εκπλήσσει το γεγονός ότι το κυριότερο επιχείρημα για την προώθηση της μπύρας σε μεταλλικό κουτί μίας χρήσεως ήταν ακριβώς ότι μπορείς να το πετάξεις. Τέλος οι επιστρεφόμενες φιάλες, τέλος το κουβάλημα άδειων μπουκαλιών. Η φωτογραφία της διαφήμισης έδειχνε δύο άντρες με σηκωμένα μανίκια μέσα σε μια βάρκα. Η στάση καθενός τους αναπαριστούσε μια σκηνή που μάλλον θα επαναλαμβανόταν αδιάκοπα κατά τη διάρκεια του απογευματινού τους ψαρέματος: ο ένας έπινε με τον αγκώνα υψωμένο, ενώ ο άλλος ετοιμαζόταν να πετάξει το άδειο κουτί στη λίμνη. Πιείτε και ύστερα ξεφορτωθείτε…

Ηθική αναμόρφωση

Τρεις δεκαετίες αργότερα, μια διαφήμιση αυτού του είδους ήταν αδιανόητη. Κατά βάθος, τίποτα δεν είχε αλλάξει: το πλεονέκτημα των συσκευασιών μίας χρήσης είναι ότι μπορείς να τις πετάξεις. Ωστόσο, δεν ήταν πλέον δυνατό να το λένε τόσο ανοιχτά. Είχε έρθει η ώρα να διορθωθεί το πρώτο μήνυμα με ένα δεύτερο.

Στο διαφημιστικό σποτ του 1971, αυτό με τον Ινδιάνο που κλαίει, ξανασυναντούμε την ίδια χειρονομία, το χέρι που σηκώνεται για να πετάξει κάτι. Ωστόσο, αυτή τη φορά, συνοδευόταν από μια άλλη εικόνα, το δάκρυ του ιθαγενή, η οποία της προσέδιδε αναδρομικά μια διαφορετική έννοια. Το παλαιότερο προφανές μήνυμα, που τώρα απωθείται, έλεγε: «Αγόρασέ με, είναι βολικό, μόλις πιεις και ψιλοζαλιστείς, με πετάς στη λίμνη». Αυτό το μήνυμα έχει πλέον γίνει λανθάνον και έχει επισήμως αντικατασταθεί από αυτό: «Ναι μεν είμαι μίας χρήσης, αλλά προσοχή: εάν με πετάξεις εκεί όπου δεν πρέπει (και το έχεις ήδη κάνει), θα νοιώσεις ένοχος. Εκείνο που εμείς σε παρακινήσαμε στο παρελθόν να κάνεις, τώρα σου επιβάλλουμε όχι μόνο να το αποφεύγεις, αλλά και να νοιώθεις ενοχές». Καθώς το πρόβλημα αναδιατυπώθηκε ώστε να μπορεί να αποδοθεί σε παρεκτροπές από την ορθή συμπεριφορά, η λύση φαινόταν αυτονόητη: θα προέκυπτε μέσα από μια ηθική αναμόρφωση. Για να εξαλειφθεί η ρύπανση, αρκούσε να υιοθετήσουν όλοι τους καλούς τρόπους περιβαλλοντικής συμπεριφοράς σε ατομικό επίπεδο.

Από την πλευρά τους όμως, τα οικολογικά κινήματα κατηγορούσαν τους βιομηχάνους που είχαν επιλέξει τις συσκευασίες μίας χρήσης με μόνο κριτήριο την αύξηση της κερδοφορίας τους, καταστρέφοντας ένα πολύ καλά «στρωμένο» σύστημα επαναχρησιμοποίησης των κενών φιαλών. Στις αρχές της δεκαετίας του 1970 πολλαπλασιάστηκαν οι πρωτοβουλίες για τον εξαναγκασμό των βιομηχάνων να επανέλθουν στην επιστρεφόμενη συσκευασία. Το 1971 στο Όρεγκον ψηφίστηκε ένας νόμος προς αυτήν την κατεύθυνση. Την επόμενη χρονιά ακολούθησε το Βερμόντ. Οι βιομήχανοι εξοργίστηκαν, φτάνοντας στο σημείο να ξεχάσουν τους καλούς τρόπους τους. Ο Ουίλιαμ Φ. Μέυ, με τον διπλό του ρόλο ως διευθυντής της American Can Company, αλλά και πρόεδρος της Keep America Beautiful, δήλωνε εξοργισμένος: «Οφείλουμε να αγωνιστούμε με όλα τα μέσα ενάντια στα δημοψηφίσματα για τις επιστρεφόμενες φιάλες που οργανώνονται φέτος στο Μέιν, στη Μασαχουσέτη, στο Μίσιγκαν και στο Κολοράντο, όπου κομμουνιστές, ή άτομα εμφορούμενα από κομμουνιστικές ιδέες, προσπαθούν να σπρώξουν αυτές τις Πολιτείες στον δρόμο που ακολούθησε το Όρεγκον» (4).

Μπροστά στην απειλή της υιοθέτησης νομοθετικών ρυθμίσεων, το Glass Container Manufacturers Institute (GCMI, Ινστιτούτο Κατασκευαστών Υάλινων Συσκευασιών) ξεκίνησε το 1970 μια μεγάλη εκστρατεία δημοσίων σχέσεων, εφοδιασμένη με έναν προϋπολογισμό αρκετών εκατομμυρίων δολαρίων. Δύο ημέρες πριν από τον πρώτο εορτασμό της Ημέρας της Γης, πρότεινε στο Λος Άντζελες ένα πιλοτικό πρόγραμμα ανακύκλωσης. Χάρη σε μια κινητοποίηση οργανωμένη από συνεργαζόμενα με το πρόγραμμα σχολεία, οργανώσεις και εκκλησίες, οι κάτοικοι κλήθηκαν να φέρουν κενά γυάλινα δοχεία και φιάλες στα κέντρα περισυλλογής που άνοιξαν για την περίσταση, λαμβάνοντας ως ανταμοιβή 2 σεντς για κάθε κιλό γυαλιού. Μέσα σε λιγότερο από έναν μήνα, στο ευρύτερο πολεοδομικό συγκρότημα του Λος Άντζελες συλλέγονταν 250.000 φιάλες την εβδομάδα. Ενθαρρυμένο από την επιτυχία, το GCMI οργάνωσε την επόμενη χρονιά ένα πρόγραμμα ανακύκλωσης σε εθνική κλίμακα, κατά τη διάρκεια μια «Εβδομάδας κατά της απόρριψης σκουπιδιών στο περιβάλλον».

Έτσι, η πρακτική της ανακύκλωσης προωθήθηκε από τη βιομηχανία ως εναλλακτική λύση απέναντι στα σχέδια για την καθιέρωση της επιστρεφόμενης συσκευασίας και την απαγόρευση των φιαλών μίας χρήσης. Μετά από αυτή τη νικηφόρα εκστρατεία των βιομηχανικών λόμπι, η ανακύκλωση μετατράπηκε σε «αποκλειστική λύση, αντί να αποτελεί συμπλήρωμα προγραμμάτων υποχρεωτικού περιορισμού των απορριμμάτων στην πηγή» (5). Από τη στιγμή που άρχισαν να εφαρμόζονται οι πρώτες πρακτικές διαλογής απορριμμάτων, ενθαρρυμένες από τη βιομηχανία, ο όγκος των οικιακών σκουπιδιών που παρήγαν τα νοικοκυριά δεν έπαψε να αυξάνεται με εκρηκτικούς ρυθμούς.

Έτσι, τη στιγμή ακριβώς όπου οι βιομηχανίες ξήλωναν το σύστημα επιστρεφόμενων συσκευασιών, απαλλασσόμενες από το κόστος του, και λάμβαναν απόλυτα αντιοικολογικές αποφάσεις, καλούσαν τους καταναλωτές να ακολουθήσουν μια οικολογικά υπεύθυνη συμπεριφορά. Πρόκειται για χαρακτηριστική περίπτωση διπλής ηθικής, όπου διακηρύσσεται ένας ηθικός κανόνας που ισχύει για όλους τους άλλους εκτός από σένα. Φορτώνεις την ευθύνη στους άλλους ώστε να την ξεφορτωθείς ευκολότερα εσύ.

Με τη βοήθεια πλήθους διαφημιστικών εκστρατειών μεγάλης εμβέλειας, οι βιομήχανοι κατόρθωσαν να παρουσιάσουν το ζήτημα των απορριμμάτων ως «ένα ζήτημα ατομικής ευθύνης, αποσυνδεδεμένο από την παραγωγική διαδικασία» (6), άσχετο με τη μείωση της παραγωγής απορριμμάτων στην πηγή. Για εμάς, τους απλούς ανθρώπους, είναι σίγουρα κολακευτικό να φανταζόμαστε ότι τα πάντα στηρίζονται πάνω στους αδύναμους ώμους μας. Όμως, τη στιγμή που εμείς ξεδιαλέγουμε τα απορρίμματα μέσα στην κουζίνα μας και τοποθετούμε χώρια τα ανακυκλώσιμα, ορισμένοι άλλοι φορείς (για παράδειγμα οι Δήμοι), με πολύ λιγότερο ορατό και άμεσα αντιληπτό τρόπο, αναγκάστηκαν να επενδύσουν και να χρεωθούν προκειμένου να κατασκευάσουν τις υποδομές που απαιτεί η εκθετική αύξηση της παραγωγής οικιακών απορριμμάτων. Σε τελική ανάλυση, οι πολίτες είναι εκείνοι που «χρηματοδότησαν (τόσο με τη συμμετοχή τους, όσο και με τους φόρους τους) το σύστημα ανακύκλωσης των συσκευασιών που παράγει η βιομηχανία ποτών και αναψυκτικών, επιτρέποντας κατ’ αυτόν τον τρόπο στις επιχειρήσεις να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους χωρίς να είναι υποχρεωμένες να αναλάβουν το επιπλέον κόστος» (7).

Τη δεκαετία του 1970, οι βιομήχανοι υιοθέτησαν τη ρητορική του οικολογικού κινήματος, απευθύνοντας εκκλήσεις για «συστράτευση» και «συνέχιση του αγώνα» μέσα από μικρές καθημερινές χειρονομίες υπευθυνότητας. Η διαφημιστική εκστρατεία με τον Ινδιάνο που κλαίει συνοδευόταν από ένα φυλλάδιο με τα «71 πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να σταματήσετε τη ρύπανση». Προσπαθούσαν να προωθήσουν «εξημερωμένες» μορφές πολιτικής στράτευσης, προορισμένες να ικανοποιήσουν την επιθυμία για ανάληψη οικολογικής δράσης που είχε αρχίσει να γίνεται αισθητή στην κοινωνία, προσανατολίζοντας ταυτόχρονα αυτή τη δράση προς μια κατεύθυνση μη ανταγωνιστική και συμβατή με τα συμφέροντά τους, έτσι ώστε να αποφύγουν το ενδεχόμενο της αμφισβήτησής τους.

Η ψυχολογική δύναμη τέτοιου τακτικών στηρίζεται στο γεγονός ότι σας προτείνουν κάτι που ακούγεται πολύ ευχάριστα –και αληθινό επίσης, αρκεί να παρουσιάζεται με τον σωστό τρόπο: τα πάντα είναι στο χέρι σας, εσείς έχετε τη δύναμη να «κάνετε τη διαφορά». Προσπαθούν να δώσουν διέξοδο στις ισχυρές προσδοκίες για αλλαγή της κατάστασης των πραγμάτων εδώ και τώρα, ακόμα και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, παγιδεύοντάς τις όμως μέσα σε ανώδυνες δράσεις. Η βιομηχανική προώθηση της ανακύκλωσης υπήρξε μια τακτική αυτού του είδους: αποσκοπούσε στην παραπλάνηση των ενδεχόμενων αντίθετων φωνών, διατηρώντας τα άτομα απασχολημένα σε μια απολιτική δράση.

Απαξίωση της πολιτικής δράσης

Αυτός ο περίεργος «ηθικός νεοφιλελευθερισμός» αντιπαραθέτει στην πολιτική δράση, την οποία θεωρεί μάταιη, μια πληθώρα μικρών, μεμονωμένων πράξεων. Ωστόσο, η πρακτική των βιομηχάνων διαψεύδει αμέσως τους ισχυρισμούς τους: προκειμένου να αποτρέψουν την καθιέρωση περιβαλλοντικών νομοθετικών ρυθμίσεων, αυτοί οι ίδιοι επιδόθηκαν ενεργά σε πολιτική δράση. Πράγματι, δεν ενήργησαν μεμονωμένα: αντίθετα, ενώθηκαν και σχημάτισαν μια συλλογικότητα που ήταν σε θέση να ενεργεί συντονισμένα.

Τη δεκαετία του 1960, τόσο για τα πρωτοεμφανιζόμενα οικολογικά κινήματα όσο και για τα φεμινιστικά, «το προσωπικό ήταν πολιτικό». Οι σχέσεις κυριαρχίας έπρεπε να εντοπιστούν ακόμα και στις πιο κρυμμένες πτυχές της καθημερινότητας. Η προσπάθεια να αλλάξεις τις καθημερινές πρακτικές σου και να αγωνίζεσαι για την αλλαγή του συστήματος, η κομποστοποίηση των οργανικών απορριμμάτων σου και η ανάληψη ακτιβιστικής δράσης ήταν πράγματα απολύτως συμβατά: το ένα δεν απέκλειε το άλλο. Η ρητορική της ατομικής υπευθυνότητας που προωθεί η βιομηχανία του κλάδου έχει οδηγήσει στην αποσύνδεση και στην αντιπαράθεση αυτών των δύο εννοιών: μετέτρεψε τη μικρομεταρρύθμιση των ατομικών συμπεριφορών σε εναλλακτική λύση απέναντι στην πολιτική δράση. Προώθησε και διέσπειρε επικοινωνιακά μια ψευδή αντινομία μεταξύ μικρο- και μακρο-αλλαγών. Η απαίτηση για αλλαγή του συστήματος, η οποία πλέον παρουσιάζεται ως εντελώς ουτοπική και στείρα, αντικαθίσταται με τη –δήθεν επαρκέστατη– μεταρρύθμιση των ατομικών πρακτικών, που υποτίθεται ότι μπορούν να αλλάξουν σιγά-σιγά τα πράγματα, χωρίς συλλογική δράση και χωρίς συγκρούσεις.

Υπάρχει κάτι το παράδοξο σε αυτήν την ιστορία. Το σύστημα της επιστρεφόμενης συσκευασίας στηριζόταν στην κινητοποίηση ενός καθαρά οικονομικού συμφέροντος: συμπεριφερόμενος ως σωστός «οικονομικός φορέας», ο καταναλωτής επέστρεφε τη συσκευασία για να πάρει πίσω τα 50 σεντς του. Ένας μηχανισμός οικονομικής διαχείρισης βασισμένος στο συμφέρον του, δηλαδή απολύτως σύμφωνος με τις ανθρωπολογικές αρχές της κλασικής οικονομίας. Ωστόσο, η βιομηχανία επέμεινε να αντικαταστήσει αυτό το σύστημα με ένα άλλο που, αντιθέτως, στηρίζεται σε ανιδιοτελή κίνητρα. Από καθαρή έγνοια για το συλλογικό συμφέρον, καθένας μας καλείται να ξεχωρίζει τα απορρίμματά του σε ανακυκλώσιμα ή μη, και μάλιστα χωρίς να υπάρχει το παραμικρό εμφανές εγωιστικό κίνητρο. Έτσι, μεταξύ του Homo Economicus και του Homo Politicus εμφανίζεται και ένα τρίτο είδος: ο Homo Ethicus, ένα «υπεύθυνο» υποκείμενο, επιφορτισμένο στη δική του κλίμακα με την καταπολέμηση, μέσω της μικρο-αρετής του, των συστημικών μακρο-ελαττωμάτων.

Με τη μόνη διαφορά ότι αυτή η νέα ηθική διαχείριση δεν αντιτίθεται στην άλλη διαχείριση, την οικονομική, που επιβάλλεται σε αυτούς τους ίδιους φορείς-υποκείμενα. Δεν την ακυρώνει: την επικαλύπτει. Τα ίδια άτομα που θεωρούνται ηθικά υποκείμενα, εξακολουθούν να είναι –και ακόμα πιο έντονα– οικονομικοί φορείς. Κάθε άτομο οφείλει να διαχειριστεί την ένταση που προκύπτει από αυτές τις δύο αντιφατικές προσταγές: να είναι οικονομικά αποτελεσματικό, αλλά και οικολογικά υπεύθυνο.

Έτσι, η προσταγή για ανάληψη ευθύνης δεν είναι τίποτε άλλο παρά η μεταφορά αυτής της αντίφασης στην ψυχική ζωή των ατόμων. Πρόκειται για μια νέα μορφή δυστυχούς συνείδησης, συνδεδεμένη με μια μορφή διαχείρισης μέσω του διλήμματος.

1. Για το πλήρες απόσπασμα, βλ. Joe Greene Conley II, «Environmentalism contained: A history of corporate responses to the new environmentalism», διδακτορική διατριβή, Πρίνσετον, 2006, https://www.thecre.com/pdf/20090423_conley_dissertation.pdf
2. Andrew Boardman Jaeger, «Forging hegemony: How recycling became a popular but inadequate response on accumulating waste», Social Problems, τ. 65, Νο 3, Οξφόρδη, Αύγουστος
3. Αναφέρεται από τον Andrew Boardman Jaeger, ό.π.
4. «Clean-up groups fronting for bottlers, critics say», «The San Bernardino County Sun», 29 Αυγούστου
5. Bartow J. Elmore, «The American beverage industry and the development of curbside recycling programs, 1950-2000», Business History Review, τ. 86, Νο 3, Κέμπριτζ, φθινόπωρο
6. Don Hazen, «The hidden life of garbage: An interview with Heather Rogers», AlterNet, 30 Οκτωβρίου 2005, alternet.org
7. Bartow J. Elmore, «The American beverage industry and the development of curbside recycling programs, 1950-2000», ό.π.

Διαβάστε περισσότερα

Η αποκαθήλωση ενός μύθου των «φιλελέ» – Ο «καλός» ναζί Ludwig Erhard

Η «νέα» Γερμανία, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας βασίζει τόσο την επιτυχία όσο και την κάθαρσή της, σ’ ένα διπλό μύθο. Ο πρώτος είναι η Entnazifizierung, η αποναζιστοποίηση και η δεύτερη το Wirtschaftswunder, το οικονομικό θαύμα. Στο πρόσωπο ενός ατόμου, του πρώτου Υπουργού Οικονομίας της νεοσύστατης δυτικής Γερμανίας, καθρεφτίζεται το μεγάλο ψέμα των μύθων.

Βασίλης Ασβεστόπουλος

Η «νέα» Γερμανία, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας βασίζει τόσο την επιτυχία όσο και την κάθαρσή της, σ’ ένα διπλό μύθο. Ο πρώτος είναι η Entnazifizierung, η αποναζιστοποίηση και η δεύτερη το Wirtschaftswunder, το οικονομικό θαύμα. Στο πρόσωπο ενός ατόμου, του πρώτου Υπουργού Οικονομίας της νεοσύστατης δυτικής Γερμανίας, καθρεφτίζεται το μεγάλο ψέμα των μύθων.

Ταυτόχρονα με το επίμαχο ψήφισμα της Ευρωβουλής, η Γερμανική Tageszeitung θυμήθηκε επιτέλους να γράψει μερικές αλήθειες για τον μετέπειτα Ομοσπονδιακό Καγκελάριο Erhard, τον λεγόμενο πατέρα του κοινωνικού καπιταλισμού. Ωστόσο, ο Erhard που πλέον αποδεικνύεται ολοκάθαρα ως κερδοσκόπος οπαδός του ναζισμού, δεν είναι ο μοναδικός των πρώην ναζί που βρέθηκαν στο στενό κύκλο του πρώτου κυβερνήτη της δυτικής Γερμανίας, του Konrad Adenauer. Pars pro toto, «ένας ως παράδειγμα του συνόλου» όπως λένε στα λατινικά, ας αναφερθεί και ο Hans Globke. Ο Globke επί Adenauer ήταν επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Καγκελαρίας, βαθμός αντίστοιχος του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ στην Ελλάδα. Είχε εμπειρία διοίκησης… αφού επί Hitler ήταν Γενικός Γραμματέας στο Υπουργείο Εσωτερικών, με χαρτοφυλάκιο τις «Εβραϊκές Υποθέσεις». Επίσης ήταν ο συγγραφέας της εγκυκλίου των περιβόητων «νόμων περί ράτσας» των ναζί. Δηλαδή, ήταν αυτός που με την διατύπωση του νόμου έστειλε εκατομμύρια ανθρώπους στους θαλάμους αερίων.
Τι το ξεχωριστό να έχει ένας Ludwig Erhard κοντά σε τέτοιο τέρας; Τι τον κάνει άξιο αναφοράς σήμερα; Τον Σεπτέμβρη πέρασαν 70 έτη από την ορκωμοσία της πρώτης Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης της Γερμανίας. Ο νέος Υπουργός Οικονομίας εισήγαγε το Γερμανικό Μάρκο, Deutsche Mark, σε αντικατάσταση της Reichsmark. Με την εισαγωγή του νέου νομίσματος έγινε το πρώτο θαύμα… γέμισαν τα ράφια των καταστημάτων με προϊόντα.
Ο Erhard αμέσως επικαρπώθηκε την «επιτυχία» ως δικό του έργο. Η αλήθεια είναι λίγο πιο απλή. Τα χρήματα από το σχέδιο Μάρσαλ είχαν μπει στη Γερμανική αγορά. Στα σχολεία της Γερμανίας όμως διδάχτηκε ότι ο καθηγητής οικονομίας Erhard κατάφερε το ακατόρθωτο.
Ο καθηγητής; Ώπα! Μα ο Erhard ουδέποτε ήταν καθηγητής Πανεπιστημίου με την ακαδημαϊκή έννοια, του έλειπε μια βασική προϋπόθεση, η Habilitation, το «δεύτερο» διδακτορικό που είναι απαραίτητο στις σχολές της Γερμανίας. Βασικά δεν είχε καν απολυτήριο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. «Μα…» έλεγε ο Erhard, «δεν έγινα καθηγητής γιατί ήμουν στην αντίσταση κατά των ναζί».
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Γεννημένος τις 4 Φεβρουαρίου του 1897 στο Fuerth ο Erhard, γόνος εμπόρων ειδών προικός, εγκαταλείπει το σχολείο στην 10η τάξη στη Γερμανία, που αντιστοιχεί στο σύγχρονο Ελληνικό γυμνάσιο. Εκπαιδεύεται ως πωλητής ειδών προικός και επιστρατεύεται στον Πρώτο Παγκόσμιο πόλεμο. Στις μάχες τραυματίζεται βαριά. Ως τραυματίας εκμεταλλεύεται τον ελεύθερο χρόνο του κατά τη διάρκεια της ανάρρωσης, ώστε να εγγραφεί στην Handelshochschule της Νυρεμβέργης. Μια σχολή, αντίστοιχη ίσως των Ελληνικών ΤΕΙ που δεχόταν εγγραφές και χωρίς απολυτήριο. Με τον τίτλο σπουδών που έλαβε, ο Erhard κατάφερε να εκπονήσει διδακτορικό στον καθηγητή Franz Oppenheimer.
Με τον τίτλο του διδάκτορα θεωρεί τον εαυτό του έτοιμο να αναλάβει την επιχείρηση του πατέρα του και… την χρεωκοπεί. Αναγκάζεται να αναζητήσει εργασία στο δημόσιο. Εκεί, από το 1933 και έπειτα κυριαρχούσαν οι ναζί. Για να συνεχίσει την καριέρα του, ο Erhard έπρεπε να διαλέξει πλευρά. Διάλεξε και άρχισε να γράφει οικονομικές αναλύσεις για το οικονομικό διοικητήριο του Hitler. Σε αυτές συνεργάστηκε στενά με τους Gauleiter. Μια από αυτές τις αναλύσεις είχε τον τίτλο «Verwertung volksfeindlichen Vermögens». Ήταν εγχειρίδιο για τον τρόπο με τον οποίο το Ράιχ μπορούσε να υφαρπάξει και να εκμεταλλευτεί τα υπάρχοντα από τους Εβραίους, Κομμουνιστές, αντιφρονούντες, ομοφυλόφιλους – κοντολογίς από όσους το σύστημα έστελνε στους θαλάμους αερίων. Σε άλλες αναλύσεις ο Erhard ανέδειξε τα προβλήματα που προέκυπταν από επίορκους υπαλλήλους των ναζί που αντί να δώσουν τα κλοπιμαία που απέσπασαν από τους φονευθέντες Εβραίους στο κράτος, τα κρατούσαν για τον εαυτό τους. Συνεπώς ο Erhard δεν ήταν απλά γνώστης του μαζικού φόνου, ήταν και γρανάζι στην πραγματοποίησή του. Ανάλογες πράξεις έκανε και στην Πολωνία και σε άλλα μέρη που βρίσκονταν υπό την κατοχή των ναζί.
Αλήθεια, πόσο αντιστασιακός μπορεί να θεωρηθεί άνθρωπος που έγραψε, «ο Πολωνός εργάτης έχει αποδειχτεί ως καλοθελητής και εργατικός, αλλά η απόδοσή του δεν μπορεί να συγκριθεί με το γερμανικό μέτρο. Αυτό διότι δεν έχει εκπαίδευση και έχει ελαττώματα βάσει της ράτσας του»; Με τέτοιες αναλύσεις οι ναζί δικαιολογούσαν την εξόντωση των Σλάβων που τους θεωρούσαν υπανθρώπους.
Οι οπαδοί του Erhard απαντάνε σε τέτοιες διαπιστώσεις ότι το ίνδαλμά τους αντιστάθηκε στον περιβόητο Himmler, τον ανώτατο άρχοντα των στρατοπέδων συγκέντρωσης. Πως εκφράστηκε αυτή η αντίσταση; Απλά, ο Erhard θεώρησε ότι για λόγους οικονομίας και απόδοσης δεν έχει νόημα να φονεύονται οι Πολωνοί και λοιποί Σλάβοι. Θεωρούσε πιο έξυπνη και οικονομικά πιο αποδοτική τη χρήση τους ως σκλάβοι του συστήματος. Δεν υπήρχε αμφιβολία, ότι ο Erhard έβλεπε τους άλλους λαούς ως υπηρέτες των Γερμανών χωρίς δικαιώματα. Ήταν μάλλον «λίγο ναζί» που δεν άντεχε τον «πολύ ναζισμό».
Για τους άρχοντες ήταν τόσο αντιστασιακός που τον έχρησαν γενικό διευθυντή ενός ινστιτούτο που το διοικούσε παρεούλα με τον κουνιάδο του. Το αντικείμενο του ινστιτούτο ήταν να βρεθεί τρόπος για την αποπληρωμή των χρεών του Ράιχ, ακόμη και αν χανόταν ο πόλεμος. Το πόρισμα του Erhard έχει ίσως μια ακαδημαϊκή σημασία – όχι για την οικονομολογία αλλά για τη νομική. Πρότεινε απλά να μην πληρωθούν τα χρέη…

Μετά τον πόλεμο

Τελείωσε ο Β Π.Π. με την ήττα της Γερμανίας. Τι έκανε ο «αντιστασιακός» Erhard; Ο ήρωας της οικονομική πολιτικής της CDU μετά τον πόλεμο, πρώτα φρόντισε τους φίλους του. Έτσι έγραφε επιστολές παράκλησης για τους Γερμανούς που είχαν υφαρπάξει Εβραϊκή περιουσία. Παρακαλούσε πχ τους Αμερικανούς να αφήσουν την Rosenthal A.G. σε αυτούς που την είχαν αρπάξει από τους Εβραίους κατόχους τους. Οι Αμερικανοί δεν έδωσαν σημασία και δεν στράφηκαν κατά του Erhard, αφού ήξεραν ότι ο συγκεκριμένος «αντιστασιακός» είχε πληρωθεί τόσο για την υφαρπαγή – την αριοποίηση όσο και για τη σύνταξη των επιστολών. It’s just business, nothing personal…
Και οι Αμερικανοί όμως έκριναν χρήσιμο τον αντικομμουνιστή Erhard. Τον Οκτώβρη του 1945 του ανέθεσαν το Υπουργείο Οικονομίας της Βαυαρίας. Όταν όμως υπό τη διοίκησή του «εξαφανίστηκαν» πρώτες ύλες αξίας πολλών εκατομμυρίων, καθαιρέθηκε. Δεν τιμωρήθηκε διότι η εξεταστική επιτροπή της βουλής της Βαυαρίας έκρινε ότι δεν ήταν επίορκος αλλά απλά παντελώς άσχετος.
Με αυτό το πιστοποιητικό «αριστείας» έγινε στις 20 Σεπτεμβρίου 1949 Υπουργός Οικονομίας του Adenauer. Ο ίδιος ο Adenauer του παρέδωσε στις 16 Οκτωβρίου του 1963 το δαχτυλίδι της καγκελαρίας. Ωστόσο, και παρότι το 1965 ο Erhard κέρδισε τις εκλογές με 47,6 %, το κόμμα του τον αποκαθήλωσε τον Δεκέμβρη του 1966, όταν η Γερμανική οικονομία αντιμετώπισε την πρώτη μεταπολεμική κρίση της.
Όσο για την εισαγωγή του Γερμανικού Μάρκου η πραγματική ιστορία λέει ότι αυτή ήταν καθολικά έργο των Αμερικάνων. Το μόνο που είχε κάνει ο Erhard ήταν η αποδέσμευση των τιμών, κάτι που οδήγησε στα γεμάτα ράφια αλλά και στη φτωχοποίηση των λαϊκών στρωμάτων.
Και πράγματι, το χειρόγραφο του δεύτερου διδακτορικού, που θα μπορούσε να τον κάνει καθηγητή πανεπιστημίου υπάρχει. Κρίθηκε όμως τόσο φτωχό, ώστε ακόμη και οι ναζί που τον είχαν αβαντάρει δεν θεωρούσαν πρέπον να κατατεθεί.

Διαβάστε περισσότερα

Με τις ευλογίες των ΗΠΑ οι Τούρκοι έτοιμοι να εισβάλουν στη Συρία

denezakis@imerodromos.gr

Μετά την τηλεφωνική επικοινωνία του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε το βράδυ της Κυριακής, ότι οι Ενοπλες Δυνάμεις των ΗΠΑ  δεν θα βρίσκονται στην συγκεκριμένη περιοχή κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων του τουρκικού στρατού μέσα στο έδαφος της Συρίας.

Τράμπ – Ερντογάν. Φωτό: Associated Press

Ο εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Στέφαν Γκισάμ, δήλωσε ότι τα αμερικανικά στρατεύματα «δεν θα υποστηρίξουν και δεν θα συμμετέχουν στην «επιχείρηση», και ταυτόχρονα ανήγγειλε την αποχώρηση των 1000 περίπου στρατιωτών από την περιοχή, αφήνοντας ουσιαστικά ανοιχτό το δρόμο στα τουρκικά στρατεύματα να εισβάλουν στις κουρδικές περιοχές της Συρίας, ανατολικά του Ευφράτη.
Για την τύχη του κουρδικού πληθυσμού της Βόρειας Συρίας, η σιωπή του Αμερικανού Εκπροσώπου Τύπου ήταν χαρακτηριστική.

Παρασκευή, 4 Οκτώβρη 2019.Τουρκικά και αμερικανικά τεθωρακισμένα οχήματα σε κοινές περιπολίες εδάφους στη λεγόμενη «ασφαλή ζώνη» στη συριακή πλευρά των συνόρων με την Τουρκία, κοντά στην πόλη Tal Abyad, βορειοανατολική Συρία. Οι περιπολίες γίνονται στα πλαίσια συμφωνίας μεταξύ της Τουρκίας και των Ηνωμένων Πολιτειών για την ελάφρυνση των εντάσεων μεταξύ των συμμάχων σχετικά με την παρουσία Κούρδων μαχητών της Συρίας στην περιοχή. (AP Photo / Baderkhan Ahmad)

Στην ίδια ανακοίνωση ο Λευκός Οίκος υπενθυμίζει ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις είχαν αρνηθεί την πρόταση της Ουάσινγκτον για να αναλάβουν την ευθύνη για όσους μαχητές του Ισλαμικού κράτους είχαν προέλθει από τις χώρες τους.
Ως εκ τούτου, η ανακοίνωση σημειώνει ότι οι ΗΠΑ δεν σκοπεύουν να αναλάβουν τη διαχείριση της κράτησης των εν λόγω μαχητών, καθώς κάτι τέτοιο «θα μπορούσε να διαρκέσει πολλά χρόνια και να έχει μεγάλο κόστος για τους φορολογούμενους των Ηνωμένων Πολιτειών».
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Λευκός Οίκος καθιστά την Τουρκία υπεύθυνη για να διαχειριστεί το πρόβλημα με «όλους τους μαχητές του ISIS που συνελήφθησαν στην περιοχή τα τελευταία δύο χρόνια μετά την ήττα του εδαφικού “Χαλιφάτου” από τις ΗΠΑ».
Στο μεταξύ η Τουρκία συγκεντρώνει στρατιώτες και εξοπλισμό στα νοτιοανατολικά σύνορά της, στην Σανλιούρφα, απέναντι από τη συριακή πόλη Τελ Αμπιάντ.

Την ίδια στιγμή χιλιάδες Κούρδοι διαδηλώνουν στα αυτοδιοικούμενα καντόνια της Βόρειας Συρίας, ενάντια στις απειλές της Τουρκίας για επικείμενες στρατιωτικές και αεροπορικές επιθέσεις στη Ροζάβα.

SDF: Είμαστε αποφασισμένοι να υπερασπιστούμε τη γη μας

Ο εκπρόσωπος των SDF Μουσταφά Μπαλί δήλωσε το Σάββατο: «Δεν θα διστάσουμε να μετατρέψουμε τυχόν μη προκληθείσα επίθεση της Τουρκίας σε έναν πόλεμο σε ολόκληρο τα σύνορα για να προστατεύσουμε τον εαυτό μας και τον λαό μας».
Η Γενική Διοίκηση των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) εξέδωσε χτες Ανακοίνωση με τίτλο:  «Είμαστε αποφασισμένοι να υπερασπιστούμε τη γη μας», στα μέσα μαζικής ενημέρωσης και στην κοινή γνώμη μετά την απόφαση των ΗΠΑ να αποσυρθούν από τα σύνορα.

«Παρά τις προσπάθειές μας να αποφύγουμε οποιαδήποτε στρατιωτική σύγκρουση με την Τουρκία και την ευελιξία που δείξαμε να προχωρήσουμε στην καθιέρωση του μηχανισμού ασφάλειας των συνόρων και παρά το γεγονός ότι έχουμε εκπληρώσει όλες τις υποχρεώσεις μας από αυτή την άποψη, οι αμερικανικές δυνάμεις δεν έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις τους και απέσυραν τις δυνάμεις τους από τις συνοριακές περιοχές με την Τουρκία η οποία προετοιμάζεται να εισβάλει στη βόρεια και ανατολική Συρία.

Αυτή η τουρκική στρατιωτική επιχείρηση στη βόρεια και ανατολική Συρία θα έχει σημαντικά αρνητικό αντίκτυπο στον πόλεμο μας ενάντια στον ISIS και θα καταστρέψει την κατάσταση σταθερότητας και ειρήνης που έχει  επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια στην περιοχή.

Εμείς οι Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) δεν θα διστάσουμε ούτε στιγμή να υπερασπιστούμε τον εαυτό μας και να καλέσουμε τους λαούς όλων των δογμάτων, των Αράβων, των Κούρδων και των Συριανών, των Ασσυρίων να ενώσουν τις δυνάμεις τους και να σταθούν με όλες  τις δυνάμεις τους για να υπερασπιστούν τη χώρα μας ενάντια σε αυτή την τουρκική επιθετικότητα».

ΠΗΓΕΣ:
— ΑΠΕ-ΜΠΕ – ANFNEWS – KURDISTAN24

Διαβάστε περισσότερα

«Αναπτυξιακό» νομοσχέδιο: Μέχρι και 4 μισθούς χάνουν οι μισθωτοί – Πώς νομιμοποιείται η υποδηλωμένη εργασία

Σαρωτικές αλλαγές και δυσάρεστες εκπλήξεις για τον κόσμο της μισθωτής εργασίας φέρνει το νέο νομοσχέδιο για τα εργασιακά. Μόνο από την νομιμοποίηση των υπερωριών στη «μερική απασχόληση» και παρά την υποτιθέμενη αύξηση 12%, οι εργαζόμενοι θα έχουν απώλειες… έως και 4 μισθούς ετησίως!

(Aπό το asfalistiko.gr – Γράφει ο Κώστας Νικολάου*)

 

Υπενθυμίζουμε ότι η μερική απασχόληση στην Ελλάδα θεσμοθετήθηκε με σκοπό τη διευκόλυνση ορισμένων επιχειρήσεων με χαμηλότερη του 8ωρου προσφορά εργασία αλλά και εργαζομένων (κατά βάση φοιτητών – γυναικών) που αναζητούσαν τέτοιες δουλειές, χωρίς, βεβαία, παρεκκλίσεις του συμφωνημένου ωραρίου και με προσαύξηση 7,5%.
Ο κανόνας αυτός παραβιάστηκε, ο θεσμός κακοποιήθηκε και… έγινε το δακτυλοδεικτούμενο μέσο παράκαμψης της εργατικής νομοθεσίας και της δηλωμένης εργασίας! Το σύνολο πλέον των επιχειρήσεων (χωρίς λόγο) προσλαμβάνουν ή μετατρέπουν τις συμβάσεις πλήρους εργασίας δήθεν σε «μερική απασχόληση», ενώ η παρεχομένη εργασία είναι πλήρης. Και με τον τρόπο αυτό κερδοσκοπούν τόσο σε βάρος των εργαζομένων, όσο και σε βάρος των ασφαλιστικών Ταμείων και της οικονομίας.
Σήμερα, το 53% των νέων προσλήψεων γίνεται με την μορφή της «μερικής απασχόλησης», ενώ τα τελευταία 10 χρόνια, 503.133 θέσεις πλήρους εργασίας… μετατράπηκαν στο καθεστώς αυτό!

Αντί, λοιπόν, για μέτρα, που θα θωρακίζουν το θεσμό αυτό, προκειμένου να παταχτούν καταχρηστικές πρακτικές υποδηλωμένης εργασίας, με το νομοσχέδιο αυτό, επί της ουσίας, οι πρακτικές αυτές ενισχύονται(!), ενώ η υποδηλωμένη εργασία νομιμοποιείται!
Συγκεκριμένα:
Νομοσχέδιο – άρθρο 55
Η νομιμοποίηση της υποδηλωμένης εργασίας έρχεται μέσα από την θεσμοθέτηση υπερωριών στη «μερική απασχόληση» και με το δικαίωμα υπέρβασης του συμφωνηθέντος χρόνου εργασίας, σε συνδυασμό με την υποχρέωση των μισθωτών να παρέχουν εργασία έως και 8 ώρες ημερησίως!
Οι εργοδότες (ελευθέρα και χωρίς λόγο) θα μπορούν δηλαδή να μετατρέπουν τις συμβάσεις πλήρους εργασίας σε «μερική απασχόληση» ή να προσλαμβάνουν στο καθεστώς αυτό, θα αναγράφεται (τυπικά) ο συμφωνηθείς χρόνος εργασίας, ο οποίος θα αποτελεί και τον νόμιμο μισθό, αλλά ο μισθωτός θα παραμένει στην διάθεση του εργοδότη έως και 8 ώρες ημερησίως, με την διαφορά ότι ο υπόλοιπος χρόνος υποτίθεται θα είναι «προσαυξημένος» κατά 12%!
Το υπουργείο Εργασίας και η κυβέρνηση ισχυρίζονται, ότι τα μέτρα αυτά στοχεύουν στην αντιμετώπιση και στη μείωση της υποδηλωμένης εργασίας! Αντίθετα, εμείς ισχυριζόμαστε (και όπως θα αποδείξουμε) ότι η υποδηλωμένη εργασία θα αυξηθεί ταχύτατα, αφού, οι εργοδότες με το νέο καθεστώς αυτό, κερδίζουν έως και 4 μισθούς ετησίως.

Αποδείξεις με παραδείγματα

Μέσα από τρία παραδείγματα θα καταδείξουμε πώς και πόσο οι επιχειρήσεις θα κερδοσκοπούν από τη διάταξη αυτή.
1ον Μισθωτός πλήρους απασχόλησης
Καταγράφουμε τις ετήσιες αποδοχές και εργοδοτικές εισφορές καθώς και το κόστος για την αποζημίωση απόλυσης ενός μισθωτού, με μηνιαίο μισθό, έστω, 1.000 ευρώ:

2ον Μισθωτός με μερική απασχόληση (4 ώρες νόμιμες + 4 υπερωρία)
Ο ίδιος μισθωτός, τώρα ως μερικώς απασχολούμενος και για τον ίδιο χρόνο απασχόλησης -4 ώρες νόμιμες και 4 ώρες ως υπερωρία και σε καλόπιστο εργοδότη.
Καθώς το ωρομίσθιο για μισθό 1.000 ευρώ αναλογεί (1000/166,6) 6 ευρώ, ο νόμιμος μισθός μειώνεται στα (83,3Χ6) 500 ευρώ, ενώ ο υπόλοιπος χρόνος (83,3 ώρες) καταβάλλεται προσαυξημένος (6Χ12%) 6,72 ευρώ. Από το γεγονός όμως ότι κατά την ετήσια άδεια και τις επίσημες αργίες δεν θα εργάζεται, ο χρόνος παρεχόμενης εργασίας μειώνεται στους 10,56 μήνες ετησίως, άρα αντίστοιχα και ο χρόνος των υπερωριών, συνεπώς:

3ον. Μισθωτός μερικής απασχόλησης (4 ώρες νόμιμες + 4ωρες «μαύρα»)
Ο ίδιος μισθωτός, σε μια συνήθη πρακτική, με τον μισό χρόνο νόμιμο και τον μισό «μαύρα» και υπό την προϋπόθεση, ότι του καταβάλουν κανονικά, την άδεια, δώρα Χριστουγέννων – Πάσχα, επίδομα άδειας, αργίες, τα οποία στη «μερική απασχόληση» σπάνια καταβάλλονται σωστά, συνεπώς:

Συμπερασματικά, λοιπόν, ακόμα και στην καλύτερη περίπτωση και να τηρηθεί ο εν λόγω νόμος (μισά νόμιμα – μισά ως «υπερωρία» 12%) οι εργοδότες κερδίζουν κατά δυο μισθούς ετησίως. Επειδή, όμως, η υπερωρία δεν ελέγχεται, αυτό που θα συμβεί είναι, μισά νόμιμα – μισά «μαύρα»(!) για να κερδίζουν… από 4 μισθούς και πάνω.
Και επειδή όλα θα είναι νόμιμα και οι μετατροπές συμβάσεων πλήρους εργασίας θα γίνονται πλέον πιο εύκολα, στο εξής αυτό που θα κυριαρχεί θα είναι η δήθεν «μερική απασχόληση», ενώ η υποδηλωμένη εργασία θα γίνει… κανόνας!
Εάν τώρα, ο νομοθέτης πραγματικά ήθελε να περιορίσει την υποδηλωμένη εργασία, μόνο ένα μέτρο αρκεί: Στη μερική απασχόληση απαιτείται η αυστηρή τήρηση του συμφωνηθέντος και δηλωθέντος χρόνου απασχόλησης και να απαγορεύεται κάθε υπέρβαση των ωραρίων. Από την υπέρβαση να τεκμαίρεται πλήρης εργασία και να καταλογίζονται ασφαλιστικές εισφορές και μισθολογικές διαφορές για μεγάλο χρονικό διάστημα. Επιπροσθέτως, η μερική απασχόληση θα πρέπει να γίνει ποιο ακριβή, δηλαδή, να επανέλθει η προσαύξηση 7,5% που ίσχυε, αλλά και περισσότερο.
*Ο Κώστας Νικολάου είναι μέλος της Διοικούσας Επιτροπής του ΚΕΠΕΑ/ΓΣΕΕ

Πηγή: asfalistiko.gr

Διαβάστε περισσότερα