Το Θαύμα της Θάλασσας των Σαργασσών [κριτική]

Νικήτας Φεσσάς

του Νικήτα Φεσσά

Το ότι υπάρχει κάτι σάπιο στο βασίλειο της ελληνικής επαρχίας/κοινωνίας, και της ελληνικής οικογένειας, το έχουμε εμπεδώσει εδώ και κάποια χρόνια μέσω του σύγχρονου εγχώριου κινηματογράφου. Υπό αυτή την έννοια, η νέα ταινία του Σύλλα Τζουμέρκα δεν επανεφευρίσκει τον τροχό: η ελληνική επαρχία και η παραδοσιακή ελληνική οικογένεια ως τόποι τραύματος· η παθολογική σχέση (ένα ιδιότυπο σύνδρομο Στοκχόλμης) μεταξύ των ανθρώπων που προσπαθούν να ξεφύγουν από την ασφυκτική, συχνά αιμομικτική ελληνική οικογένεια, και της κουλτούρας που επικρατεί στην επαρχία. Ωστόσο, ο Τζουμέρκας, μαζί με τη Γιούλα Μπούνταλη στο σενάριο, πραγματεύεται τις θεματικές αυτές με έναν νέο, για το ελληνικό κινηματογραφικό περικείμενο, τρόπο, καδράροντάς τις ως ατμοσφαιρικό μετα-φεμινιστικό νεο-νουάρ, με πινελιές τρόμου και σκηνές πραγματικού σεξ. 

Ο Τζουμέρκας δεν είναι ξένος στις παθογένειες της ελληνικής κοινωνίας (βλ. την ταινία του Χώρα Προέλευσης). Και στο Θαύμα τον απασχολούν προβλήματα όπως η πατριαρχία και ο σεξισμός, ο ρατσισμός, η ομοφοβία, η περιθωριοποίηση των ατόμων με αναπηρία, η κακοποίηση και η βία. Η συγκεκριμένη ταινία είναι περισσότερο μία σπουδή χαρακτήρων και ένα, όχι και τόσο καλυμμένο, κοινωνικό σχόλιο, και λιγότερο ένα κλασικό αστυνομικό μυστήριο.

Ο γυναικείος πρωταγωνιστικός χαρακτήρας της βασανισμένης, πλην badass και ενδυναμωμένης, αλκοολικής μπατσίνας παραπέμπει στον ρόλο της Έλεν Μίρεν στην κλασική,  πλέον, σειρά Βασικός Ύποπτος, όπως και σε αυτόν της Νικόλ Κίντμαν στο πρόσφατο Καταστροφέας. Η όλη ατμόσφαιρα της ταινίας του Τζουμέρκα θυμίζει σειρές όπως τα True Detective και Sinner, αλλά και λίγο παλιότερες ταινίες όπως το 8 Χιλιοστά.

Οι ερμηνείες που δίνει το βασικό καστ των ηθοποιών (η Αγγελική Παπούλια του Κυνόδοντα, η Γιούλα Μπούνταλη, και ο Χρήστος Πασσαλής που φυσιογνωμικά θυμίζει νεαρό Στάνκογλου, και του οποίου η παρουσία είναι έντονη σαν γυμνό καλώδιο) είναι εξαιρετικές. Στα χέρια τους, ρόλοι που θα μπορούσαν εύκολα να γλιστρήσουν στην παρωδία παραμένουν μετρημένοι, και ταυτόχρονα αξιομνημόνευτοι.

Η φωτογραφία/κινηματογράφηση είναι επίσης υψηλού επιπέδου και καλλιτεχνικής αξίας. Ειδικά η αρχική σκηνή της επέμβασης της αντιτρομοκρατικής, και η σκηνή του απαγχονισμού κοντά στο τέλος, είναι γυρισμένες με υποδειγματικό τρόπο από τεχνικής άποψης. Ο Τζουμέρκας και ο διευθυντής φωτογραφίας του, Petrus Sjövik, μετατρέπουν τα τοπία του Μεσολογγίου σε κάτι αποπνικτικό και ταυτόχρονα μυστηριακό, παραπέμποντας κάπως στους βαλτότοπους του αμερικανικού νότου.

Μπορεί κάποιος να «ψέξει» σε κάτι το τελικό αποτέλεσμα; Σαφώς: κάποιες σκηνές τραβάνε λίγο παραπάνω απ’ όσο θα έπρεπε. Εκτός από το μοντάζ που θα μπορούσε να είναι λίγο πιο σφιχτό, η ταινία είναι υπερβολικά καταθλιπτική και δεν επιτρέπει ανάσα αισιοδοξίας παρά μόνο στα τελευταία πλάνα. Ο δε τύπος της αόριστα τυραννισμένης και αυτοκαταστροφικής αστυνομικού είναι πλέον μάλλον κλισέ. Οι δαιμονικοί επαρχιώτες προύχοντες που διοργανώνουν όργια, και είναι κάτι μεταξύ συμμορίας Μάνσον και των μπουρζουά σατανιστών στο Μωρό της Ρόζμαρι, είναι οριακά καρικατούρες. Η λύση της ταινίας μοιάζει εύκολη. Το θρησκευτικό στοιχείο (βλ. μεταξύ άλλων  τον τίτλο της ταινίας, και τον χαρακτήρα του παπά) φαίνεται επιτηδευμένο. Δεν είναι ότι η ουσία της ιστορίας είναι τραβηγμένη. Ίσως απλά φταίει ότι το είδος αυτό, μεταφερμένο στα ελληνικά πράγματα χωρίς κάποιες μετατροπές, ακόμα κάπως «κλοτσάει». 

Ομοίως, η γλώσσα των διαλόγων ενίοτε ξενίζει, με την πρωταγωνίστρια κι άλλους χαρακτήρες να επαναλαμβάνουν αρκετά συχνά τον χαιρετισμό «καλησπέρα», ο οποίος, σε εμένα τουλάχιστον, μοιάζει κάπως εκτός κλίματος και ρεαλιστικής απεικόνισης των συγκεκριμένων προσώπων και καταστάσεων. Το ίδιο συμβαίνει και κάθε φορά που η πρωταγωνίστρια βωμολοχεί: ακούγεται περισσότερο σαν απόφοιτος δραματικής σχολής που λέει «δε[ν] γαμιέσαι», και έτσι η ταινία δεν πετυχαίνει την (εξαντλητικά δουλεμένη) φυσικότητα των ταινιών του Οικονομίδη. Σαφώς και η πλοκή (δυστυχώς) δεν είναι απίθανη, αλλά δεν είναι και εντελώς πιστευτή σε όλες της τις λεπτομέρειες, και τις αισθητικές επιλογές του δημιουργού και των συντελεστών. 

Από την άλλη, αν η συζήτηση μείνει στα περί ρεαλισμού ή μη, χάνουμε άλλα σημαντικά. Επίσης: με τόσες πολλές και βαριές θεματικές, είναι αναπόφευκτο κάποια πράγματα να μείνουν υπο-αναπτυγμένα, ή εκκρεμή.  

Ωστόσο, από ένα σημείο και μετά αναρωτιέται κανείς: πόσο προοδευτική είναι η αναπαράσταση της ελληνικής υπαίθρου ως υποανάπτυκτης, αν όχι πρωτόγονης, κόλασης όπου βασιλεύουν η διαφθορά, η διαπλοκή, και κάθε λογής διαστροφή; Πόσο ανατρεπτική είναι η απεικόνιση των ανθρώπων που ζουν σε αυτή ως άξεστων βαρβάρων, και ως αρπακτικών έτοιμων ανά πάσα στιγμή να βιάσουν, να λιντσάρουν, και να δολοφονήσουν;

Το μυθιστόρημα Η Πλατιά Θάλασσα των Σαργασσών της Τζιν Ρις αποτελεί “prequel’’ της ιστορίας της Τζέιν Έιρ, από την οπτική γωνία της «τρελής γυναίκας [που είναι κλειδωμένη] στη σοφίτα» (όρος που έχουν χρησιμοποιήσει και επανοικειοποιηθεί φεμινίστριες μελετήτριες)¹. Η Ρις φέρνει στο προσκήνιο το αποικιοκρατικό στοιχείο που αποσιωπάται στο διάσημο μυθιστόρημα της Σαρλότ Μπροντέ, και έτσι προσφέρει μια πιο πλήρη κριτική της πατριαρχίας. Επίσης, όπως και στην ταινία του Τζουμέρκα, η πρωταγωνίστρια της Ρις έχει υβριδική ταυτότητα: είναι κρεολή, και, όπως η Ελληνο-πολωνή πρωταγωνίστρια στο Θαύμα, είναι εγκλωβισμένη μεταξύ δύο κόσμων και, υπό μια έννοια, παρίας και στους δύο.²

Δεν γνωρίζω εάν ο τίτλος της ταινίας του Τζουμέρκα είναι αναφορά (και) στο βιβλίο της Ρις, ωστόσο η κριτική της ρατσιστικής πατριαρχίας είναι έντονα παρούσα στην ταινία του. Γι’ αυτό και, με όλα τους τα ελαττώματα, ταινίες όπως Το Θαύμα είναι σημαντικό να υπάρχουν ως κείμενα που προτάσσουν την γυναικεία αλληλεγγύη, αλλά και την εκδίκηση των γυναικών ενάντια στους καταπιεστές τους, προσφέροντας παράλληλα νέες, όσον αφορά το ελληνικό περικείμενο, απολαύσεις σε σχέση με το συγκεκριμένο είδος.

Και μιλώντας για γυναικεία δύναμη: ο σύντομος μονόλογος της βετεράνου ηθοποιού Κατερίνας Χέλμη στο τέλος της ταινίας είναι συνταρακτικός. Αναρωτιέται κανείς γιατί οι σύγχρονοι Έλληνες δημιουργοί περίμεναν τόσα χρόνια για να ξαναχρησιμοποιήσουν αυτήν την πολύ καλή ηθοποιό. 

Συνοψίζοντας: μετά το Θαύμα, το μόνο σίγουρο είναι ότι δεν θα ξαναδείς το Μεσολόγγι και τις υδατοκαλλιέργειές του με το ίδιο μάτι.

Βαθμολογία 3,5/5

1.  Όλες οι πληροφορίες για το βιβλίο της Ρις που αναφέρονται εδώ, αντλήθηκαν από τη Βικιπαίδεια.

2. Βλ. το σχετικό λήμμα στη Βικιπαίδεια. 

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικός Τουρισμός 2020: Ποιοι είναι οι δικαιούχοι

Αναρτήθηκαν σήμερα οι προσωρινοί πίνακες δικαιούχων-ωφελουμένων και παρόχων τουριστικών καταλυμάτων και αποκλειομένων του προγράμματος Κοινωνικού Τουρισμού 2020-2021, στην ηλεκτρονική διεύθυνση του ΟΑΕΔ

Αναρτήθηκαν σήμερα οι προσωρινοί πίνακες δικαιούχων-ωφελουμένων και παρόχων τουριστικών καταλυμάτων και αποκλειομένων του προγράμματος Κοινωνικού Τουρισμού 2020-2021, στην ηλεκτρονική διεύθυνση του ΟΑΕΔ.

Οι δικαιούχοι και πάροχοι που κατέθεσαν ηλεκτρονική αίτηση συμμετοχής έχουν δικαίωμα να υποβάλουν μία και μόνο ένσταση κατά των αποτελεσμάτων από αύριο, Τρίτη 21 Ιουλίου, και ώρα 08:00 μέχρι και την Πέμπτη 23 Ιουλίου και ώρα 15:00.

Οι προσωρινοί πίνακες δικαιούχων αφορούν 300.000 επιταγές κοινωνικού τουρισμού. Στο αμέσως επόμενο διάστημα θα ανακοινωθεί συμπληρωματικός πίνακας δικαιούχων με τις επιπλέον 70.000 επιταγές που ανακοινώθηκαν πρόσφατα.

Η ένσταση υποβάλλεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, με τους κωδικούς του TAXISnet ή τους κωδικούς πρόσβασης πιστοποιημένων χρηστών ΟΑΕΔ, μέσω της διαδικτυακής πύλης του Οργανισμού.

Οι δικαιούχοι που καταθέτουν ηλεκτρονική ένσταση οφείλουν να:

• έχουν πρώτα ελέγξει, αν οι ίδιοι ευθύνονται για το εσφαλμένο αποτέλεσμα, λόγω μη σωστής συμπλήρωσης της αίτησης, ανατρέχοντας σε αυτήν με τους κωδικούς πρόσβασης στο σύστημα
• αναφέρουν τον λόγο της ένστασης (π.χ. εσφαλμένη μοριοδότηση, μη έκδοση επιταγής για ωφελούμενο παιδί) και
• τεκμηριώσουν τους ισχυρισμούς τους, επισυνάπτοντας με ηλεκτρονική σάρωση δικαιολογητικά αποδεικτικά αυτών, σύμφωνα με τους όρους της δημόσιας πρόσκλησης.

Σε περίπτωση αδυναμίας ηλεκτρονικής σάρωσης των δικαιολογητικών, οι δικαιούχοι μπορούν να τα καταθέσουν στο αρμόδιο Κέντρο Προώθησης Απασχόλησης (ΚΠΑ2) μέχρι την Παρασκευή 24 Ιουλίου και ώρα 13:00.

Οι πάροχοι που καταθέτουν ηλεκτρονική ένσταση οφείλουν να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς τους, επισυνάπτοντας στην ένστασή τους με ηλεκτρονική σάρωση δικαιολογητικά αποδεικτικά των ισχυρισμών τους μέχρι την Πέμπτη, 23 Ιουλίου και ώρα 15:00. Δεν δίνεται η δυνατότητα στους παρόχους να καταθέσουν τα δικαιολογητικά στο αρμόδιο ΚΠΑ2.

Ενστάσεις που δεν υποβάλλονται με ηλεκτρονικό τρόπο δεν εξετάζονται.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επισκεφτούν τη σχετική ηλεκτρονική διεύθυνση.

20.07.2020 ΜΗΤΡΩΟ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ - ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΩΝ (ΠΡΟΣΩΡΙΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ)

Προσωρινό Μητρώο Δικαιούχων - Ωφελουμένων. (αρχείο zip)

Προσωρινό Μητρώο Δικαιούχων -Ωφελουμένων. (αρχείο xlsx)

 

20.07.2020 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΚΛΕΙΟΜΕΝΩΝ (ΠΡΟΣΩΡΙΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ)

Προσωρινός Πίνακας Αποκλειομένων.

Προσωρινός Πίνακας παιδιών που δηλώθηκαν ως ωφελούμενα χωρίς προϋποθέσεις συμμετοχής.

Προσωρινός Πίνακας συζύγων που δηλώθηκαν ως ωφελούμενοι χωρίς προϋποθέσεις συμμετοχής.

 

20.07.2020 ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΗ ΕΠΙΛΕΓΟΜΕΝΩΝ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ

Μη επιλεγόμενοι Δικαιούχοι λόγω Μοριοδότησης.

Διαβάστε περισσότερα

Πώς είπατε; «Συστημικός»;

• Serge Halimi
• Βάλια Καϊμάκη (μετάφραση)

Πολύ συχνά, οι αμερικανικές πολυεθνικές ανατρέχουν στη φιλανθρωπία για να συγκαλύψουν τις πράξεις πού τις πλουτίζουν. Από τον περασμένο Μάιο δωρίζουν λοιπόν εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια σε διάφορες αφροαμερικανικές οργανώσεις, ανάμεσά τους και στη Black Lives Matter. Τέτοια δώρα προς μια ακτιβιστική δομή που πολεμά τον «συστημικό ρατσισμό» μάς φέρνουν κάπως στον νου την πληρωμή δόσεων σε ασφαλιστικό συμβόλαιο. Γιατί οι εταιρείες Apple, Cisco, Walmart, Nike, Adidas, Facebook, Twitter, που γνωρίζουν καλύτερα από τον καθένα τι σημαίνει «συστημικός», θα πρέπει να αναρωτιούνται εάν η αμφισβήτηση των δομικών ανισοτήτων στις ΗΠΑ θα στοχεύσει σύντομα και άλλα κακώς κείμενα εκτός από την αστυνομική βία –κακώς κείμενα που βρίσκονται πιο κοντά στα διοικητικά συμβούλιά τους. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, οι διαδηλωτές δεν θα παραμείνουν για πολύ ικανοποιημένοι με συμβολικές πράξεις όπως το γονάτισμα μπροστά σε Αφροαμερικανούς, την αποκαθήλωση αγαλμάτων, τη μετονομασία δρόμων, την αποποίηση των «λευκών προνομίων» τους. Κι όμως, τα αφεντικά των πολυεθνικών είναι σε αυτό το ρεπερτόριο, το ανώδυνο για τις ίδιες, που θα επιθυμούσαν να περιορίσουν το λαϊκό κίνημα, ένα κίνημα που αφύπνισε την αμερικανική κοινωνία μετά τη διάδοση των εικόνων από το θάνατο ενός μαύρου άνδρα, στραγγαλισμένου από το γόνατο ενός λευκού αστυνομικού.

Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της τράπεζας JPMorgan, η οποία κατέστρεψε αμέτρητες οικογένειες μαύρων με δόλωμα στεγαστικά δάνεια που δεν θα μπορούσαν ποτέ να αποπληρώσουν, ο Τζέιμι Ντίμον γονάτισε μπροστά σε ένα τεράστιο χρηματοκιβώτιο της τράπεζάς του. Ο Ρεπουμπλικανός υποψήφιος των προεδρικών εκλογών του 2012 Μιτ Ρόμνεϊ, που εκτιμούσε τότε ότι το 47% του αμερικανικού πληθυσμού αποτελούνταν από παράσιτα, σιγομουρμούρισε «black lives matter» συμμετέχοντας σε μια αντιρατσιστική διαδήλωση. Η αρωματοποιία Estée Lauder θα διαθέσει 10 εκ. δολάρια για να «υποστηρίξει τη φυλετική και κοινωνική δικαιοσύνη, καθώς και την καλύτερη πρόσβαση στην εκπαίδευση». Χωρίς αμφιβολία, τον ίδιο στόχο υπηρετούσε όταν χρηματοδότησε την καμπάνια του Ντόναλντ Τραμπ το 2016.

Εκτός από αυτές τις αστειότητες που ξεπερνούν τα όρια της παρωδίας, πώς να μην σημειώσουμε ότι οι διαδηλώσεις ενάντια στον «συστημικό ρατσισμό» έρχονται μερικές εβδομάδες αφότου ο υποψήφιος με τις περισσότερες πιθανότητες να τα βάλει πραγματικά με το «σύστημα», ο Μπέρνι Σάντερς, νικήθηκε από τον Τζο Μπάιντεν, που έχει συμβάλει σημαντικά στη σκλήρυνση των χαρακτηριστικών του ίδιου αυτού «συστήματος»; Πράγματι, το 1994, ο τότε γερουσιαστής Μπάιντεν ήταν ο μεγάλος αρχιτέκτονας του νομικού οπλοστασίου που επέσπευσε τις μαζικές φυλακίσεις των Αφροαμερικανών. Κάτι που δεν εμπόδισε 26 από τους 38 μαύρους γερουσιαστές να ψηφίσουν υπέρ του συγκεκριμένου νόμου: το χρώμα του δέρματος δεν εγγυάται πάντα τις σωστές επιλογές και οι κενοί συμβολισμοί έχουν ήδη έναν πρόεδρο –τον Μπαράκ Ομπάμα.

Στις ΗΠΑ, η περιουσία της πλειονότητας τον αφρο-αμερικανικών οικογενειών παραμένει ακινητοποιημένη κάτω από τα 20.000 δολάρια, σαν να λέμε δηλαδή περίπου τίποτα¹. Είναι λοιπόν υποχρεωμένες να διαμένουν σε φτωχογειτονιές και να στέλνουν τα παιδιά τους σε σχολεία που είναι ανεπαρκή επειδή χρηματοδοτούνται κυρίως από τους φόρους ακίνητης περιουσίας. Έτσι, το επαγγελματικό μέλλον τους είναι εκ των προτέρων υποθηκευμένο. Η καρδιά του προβλήματος –το «σύστημα»– εκεί βρίσκεται: το «λευκό προνόμιο» είναι πρώτα απ’ όλα το προνόμιο του κεφαλαίου. Και αυτό το αντιλαμβάνεται πάρα πολύ καλά η τράπεζα JPMorgan.

1. Βλ. Dalton Conley, «Aux États-Unis, la couleur du patrimoine», «Le Monde diplomatique», Σεπτέμβριος 2001.

• Serge Halimi
• Βάλια Καϊμάκη (μετάφραση)

Διαβάστε περισσότερα

Covid-19: Οι περιοχές χωρών που μπαίνουν εκ νέου σε καραντίνα

Μπρο­στά στην αύ­ξη­ση των μο­λύν­σε­ων του νέου κο­ρο­νοϊ­ού και την ανα­ζω­πύ­ρω­ση της παν­δη­μί­ας, οι αρχές πολ­λών χωρών απο­φά­σι­σαν την εκ νέου επι­βο­λή μέ­τρων κα­ρα­ντί­νας.

Ευ­ρώ­πη

Ισπα­νία: Η πε­ρι­φε­ρεια­κή κυ­βέρ­νη­ση της Κα­τα­λο­νί­ας (βο­ρειο­α­να­το­λι­κά) διέ­τα­ξε τη 12η Ιου­λί­ου να πα­ρα­μεί­νουν σε κα­ρα­ντί­να στο σπίτι τους οι 200.000 κά­τοι­κοι της Λέ­ρι­δα και των γύρω κοι­νο­τή­των, προ­κα­λώ­ντας με την από­φα­ση αυτή ένα μπραντ ντε φερ με την ισπα­νι­κή δι­καιο­σύ­νη που έκρι­νε ότι η από­φα­ση «είναι αντί­θε­τη στον νόμο».

Πορ­το­γα­λία: Στην πε­ριο­χή της Λι­σα­βό­νας, από την 1η Ιου­λί­ου τέ­θη­καν εκ νέου σε κα­ρα­ντί­να στο σπίτι τους οι 700.000 κά­τοι­κοι κα­μιάς ει­κο­σα­ριάς συ­νοι­κιών, για του­λά­χι­στον 2 εβδο­μά­δες.

Βρε­τα­νία: Την 29η Ιου­νί­ου, η βρε­τα­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση επα­νέ­φε­ρε την κα­ρα­ντί­να στην πόλη Λέ­στερ (κε­ντρι­κή Αγ­γλία), κλεί­νο­ντας τα μη ανα­γκαία κα­τα­στή­μα­τα. Η χρήση της μά­σκας θα είναι υπο­χρε­ω­τι­κή σε όλα τα κα­τα­στή­μα­τα στην Αγ­γλία από τις 24 Ιου­λί­ου.

Ασία

Ινδία: Στο κρα­τί­διο Μπι­χάρ (βό­ρεια) οι αρχές επι­βάλ­λουν κα­ρα­ντί­να στα 125 εκα­τομ­μύ­ρια των κα­τοί­κων του από τις 16 Ιου­λί­ου για ένα διά­στη­μα 2 εβδο­μά­δων. Στο νότο, 13 εκα­τομ­μύ­ρια κά­τοι­κοι της πόλης Μπαν­γκα­λόρ και της πε­ρι­φέ­ρειάς της ξα­να­μπαί­νουν σε κα­ρα­ντί­να από σή­με­ρα για 10 ημέ­ρες.

Φι­λιπ­πί­νες: Έξι εβδο­μά­δες μετά την άρση των πε­ριο­ρι­στι­κών μέ­τρων, πε­ρί­που 250.000 κά­τοι­κοι της Μα­νί­λας μπαί­νουν εκ νέου σε κα­ρα­ντί­να για δύο εβδο­μά­δες.

Αζερ­μπαϊ­τζάν: Αυ­στη­ρή κα­ρα­ντί­να από τις 22 Ιου­νί­ου έως την 1η Αυ­γού­στου.

Ουζ­μπε­κι­στάν: Νέα κα­ρα­ντί­να από τις 10 Ιου­λί­ου. Εστια­τό­ρια, αθλη­τι­κές εγκα­τα­στά­σεις, πι­σί­νες και εμπο­ρι­κά κα­τα­στή­μα­τα, με εξαί­ρε­ση εκεί­να των τρο­φί­μων, θα πα­ρα­μεί­νουν κλει­στά έως την 1η Αυ­γού­στου.

Αμε­ρι­κή

ΗΠΑ: Η πο­λι­τεία της Κα­λι­φόρ­νια αυ­στη­ρο­ποί­η­σε χθες τους πε­ριο­ρι­σμούς για τα εμπο­ρι­κά κα­τα­στή­μα­τα, γε­νι­κεύ­ο­ντας το κλεί­σι­μο των μπαρ, των εσω­τε­ρι­κών χώρων των εστια­το­ρί­ων, των κι­νη­μα­το­γρά­φων, των ζω­ο­λο­γι­κών κήπων σε ολό­κλη­ρη την πο­λι­τεία.

Αρ­γε­ντι­νή: Αυ­στη­ρά μέτρα κα­ρα­ντί­νας στο Μπου­έ­νος Άιρες και την πε­ρι­φέ­ρειά του από την 1η έως τη 17η Ιου­λί­ου.

Κο­λομ­βία: Η Μπο­γκο­τά, η κυ­ριό­τε­ρη εστία της παν­δη­μί­ας στην Κο­λομ­βία, ενί­σχυ­σε από χθες τα μέτρα κα­ρα­ντί­νας, με «αυ­στη­ρές κα­ρα­ντί­νες» ανά ζώνες. 2,5 εκα­τομ­μύ­ρια άν­θρω­ποι θα πα­ρα­μεί­νουν στα σπί­τια τους.

Γουιά­να: Στο γαλ­λι­κό αυτό έδα­φος των 300.000 κα­τοί­κων στη Νότια Αμε­ρι­κή έχουν τεθεί μέτρα κα­ρα­ντί­νας σε ορι­σμέ­νες συ­νοι­κί­ες και κοι­νό­τη­τες από τον Ιού­νιο, ενώ εφαρ­μό­ζε­ται και απα­γό­ρευ­ση κυ­κλο­φο­ρί­ας.

Αφρι­κή

Αλ­γε­ρία: Οι αρχές διέ­τα­ξαν την 9η Ιου­λί­ου την επα­να­φο­ρά της κα­ρα­ντί­νας σε δύο κοι­νό­τη­τες στα σύ­νο­ρα με την Τυ­νη­σία, σε 10 κοι­νό­τη­τες στην Τι­πα­ζά (βό­ρεια) και σε όλες τις κοι­νό­τη­τες της επαρ­χί­ας Ουάρ­γκλα (νότια). Τα μέτρα λαμ­βά­νουν χώρα έπει­τα από μια πα­ρό­μοια από­φα­ση που αφορά 18 κοι­νό­τη­τες του Σετίφ (ανα­το­λι­κά).

Μα­ρό­κο: Η πόλη Ταγ­γέ­ρη, μη­τρό­πο­λη με πλη­θυ­σμό πε­ρί­που 1.000 κα­τοί­κων στο βό­ρειο Μα­ρό­κο, τέ­θη­κε εκ νέου σε κα­ρα­ντί­να από χθες.

Μα­δα­γα­σκά­ρη: Η πρω­τεύ­ου­σα Αντα­να­να­ρί­βο βρί­σκε­ται εκ νέου σε κα­ρα­ντί­να από την 5η Ιου­λί­ου. Στην πε­ριο­χή Ανα­λα­μάν­γκα έχει απα­γο­ρευ­τεί κάθε εί­δους κυ­κλο­φο­ρία έως τις 20 Ιου­λί­ου. Μο­νά­χα ένας άν­θρω­πος ανά νοι­κο­κυ­ριό έχει δι­καί­ω­μα να βγαί­νει έξω.

Νότια Αφρι­κή: Από χθες Δευ­τέ­ρα, έχει εκ νέου τεθεί σε ισχύ το μέτρο της απα­γό­ρευ­σης της κυ­κλο­φο­ρί­ας από τις 21.00 έως τις 04.00.

Μέση Ανα­το­λή

Δυ­τι­κή Όχθη: Η Πα­λαι­στι­νια­κή Αρχή πα­ρέ­τει­νε την Κυ­ρια­κή τον απο­κλει­σμό της κα­τε­χό­με­νης Δυ­τι­κής Όχθης, που είχε απο­φα­σι­στεί την 3η Ιου­λί­ου, προ­σθέ­το­ντας την επι­βο­λή του μέ­τρου της απα­γό­ρευ­σης της κυ­κλο­φο­ρί­ας.

Ισ­ρα­ήλ: Νέα μέτρα τέ­θη­καν σε ισχύ την 7η Ιου­λί­ου, όπως το κλεί­σι­μο των μπαρ και των αθλη­τι­κών εγκα­τα­στά­σε­ων ή ο πε­ριο­ρι­σμός του αριθ­μού των αν­θρώ­πων στους δη­μό­σιους χώ­ρους. Σε ορι­σμέ­νες πε­ριο­χές και συ­νοι­κί­ες που θε­ω­ρού­νται εστί­ες μό­λυν­σης επι­βλή­θη­καν αυ­στη­ρό­τε­ρα μέτρα.

Ωκε­α­νία

Αυ­στρα­λία: Πέντε εκα­τομ­μύ­ρια άν­θρω­ποι τέ­θη­καν εκ νέου σε κα­ρα­ντί­να από την 9η Ιου­λί­ου και για έξι εβδο­μά­δες στη Μελ­βούρ­νη, τη δεύ­τε­ρη με­γα­λύ­τε­ρη πόλη της Αυ­στρα­λί­ας.

Η πο­λι­τεία της Βι­κτό­ρια, όπου βρί­σκε­ται η Μελ­βούρ­νη, έκλει­σε τα σύ­νο­ρά της προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τεύ­σει την υπό­λοι­πη Αυ­στρα­λία, η οποία έως σή­με­ρα κα­τά­φε­ρε να θέσει υπό έλεγ­χο την επι­δη­μία Covid-19.

Διαβάστε περισσότερα

Όταν ο ρατσισμός στηρίζει ένα ολόκληρο οικονομικό σύστημα

Αλέξανδρος Ζέρβας

Η έκρηξη οργής που ακολούθησε τη δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ από αστυνομικό στη Μινεάπολη επανέφερε στο προσκήνιο τα ζητήματα ρατσισμού αλλά και των διακρίσεων εις βάρος των μαύρων στις ΗΠΑ.

Σε όσους παρακολουθούν όμως τις εξελίξεις στην αμερικανική κοινωνία καμιά έκπληξη δεν προκλήθηκε. Άλλωστε, ακόμη και η επίκληση των σοβαρών ευθυνών της διακυβέρνησης Τραμπ για την επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης των Αφροαμερικάνων (αλλά και των υπόλοιπων μειονοτήτων) είναι μάλλον υποκριτική, αν θελήσει κάποιος να σταθεί απλά και μόνο σε αυτή.

Κι αυτό γιατί, όπως προκύπτει και από σχετικές έρευνες, η θέση της συγκεκριμένης μειονότητας ήταν δεινή ακόμη και σε προοδευτικές -από πολιτικής άποψης- περιόδους, όπως αυτής της προεδρίας Ομπάμα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στοιχεία αποδεικνύουν πέραν πάσης αμφιβολίας ότι οι Αφροαμερικάνοι είχαν κι εξακολουθούν να έχουν πολύ λιγότερες ευκαιρίες στην αγορά εργασίας, σαφώς χαμηλότερο εισόδημα, μικρότερη πρόσβαση στην αγορά κατοικίας, αλλά και πολύ χειρότερες προϋποθέσεις από πλευράς ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης.

Στην πραγματικότητα μοιάζει σαν ένα ολόκληρο οικονομικό σύστημα να φροντίζει να τους έχει στο περιθώριο.

Τα στοιχεία που αποδεικνύουν το χάσμα

Για να μπορέσει κάποιος να δει τη μεγάλη εικόνα, ίσως και να αρκεί ένα και μόνο στατιστικό δεδομένο. Σύμφωνα λοιπόν με έρευνα του 2016 ο διάμεσος πλούτος για μια μέση λευκή οικογένεια ανέρχεται σε 171.000 δολάρια, την ώρα που το αντίστοιχο νούμερο για μια μέση μαύρη οικογένεια είναι σχεδόν δέκα φορές μικρότερο φτάνοντας τα 17.150 δολάρια. Για να το θέσουμε με πιο απλά λόγια, ένα μέσο νοικοκυριό Αφρομερικάνων είναι φτωχότερο από το 80% των λευκών νοικοκυριών.

Η συγκεκριμένη κατάσταση έχει επιπτώσεις αναφορικά με την κατοικία, καθώς ανάλογη είναι η αντιμετώπιση και από το τραπεζικό σύστημα. Σύμφωνα με στοιχεία του 2015, η άρνηση χορήγησης ενυπόθηκων δανείων σε μαύρους έφτανε το 27,4%, την ώρα που το αντίστοιχο ποσοστό για λευκούς ή για πολίτες ασιατικής καταγωγής περιοριζόταν στο 11%.

Είναι χαρακτηριστικό δε πως το ποσοστό των Αφροαμερικανών που έχουν ιδιόκτητη πρώτη κατοικία φτάνει το 41,3%, την ώρα που το αντίστοιχο νούμερο για τους λευκούς είναι πολύ ψηλότερο, καθώς ανέρχεται στο 71,9%.

Το αποτέλεσμα είναι ένα μεγάλο κομμάτι των Αφροαμερικανών να ζουν στο νοίκι και με τις εξώσεις από ιδιοκτήτες να  αποτελούν καθημερινότητα.

«Δύσκολα» είναι τα δεδομένα και αναφορικά με την εύρεση εργασίας, με το ποσοστό της  ανεργίας ή της υποαπασχόλησης να φτάνει -για τον Απρίλιο- στο 16,7% για τους μαύρους έναντι 14,2% για τους λευκούς. Την ίδια στιγμή, οι Αφροαμερικάνοι είναι σαφώς υποαμειβόμενοι  ακόμη και σε μόνιμες δουλειές σε σχέση με τους λευκούς.

Την ίδια ώρα, η ζοφερή κατάσταση καταγράφεται και σε ό,τι έχει να κάνει με τη διατροφική επισφάλεια, καθώς ένα 26,1% των μαύρων δεν έχει δεδομένα τα απαραίτητα γεύματα της ημέρας έναντι ποσοστού 10,6% για τους λευκούς. 

«Ο ρατσισμός είναι κερδοφόρος»

Σύμφωνα με ανάλυση του Marketwatch, πολλοί οικονομολόγοι Αφροαμερικάνικης καταγωγής υποστηρίζουν πως το χάσμα μεταξύ μαύρων και λευκών έχει τις ρίζες του στις εποχές της δουλείας.

«Δεν θέλω να προσβάλω κανέναν, και δεν θέλω να φανώ ακραίος, αλλά το χάσμα του πλούτου έχει τις ρίζες του στην αρχή της ιστορίας της Αμερικής», δηλώνει χαρακτηριστικά ο Σάμουελ Μάγιερς, οικονομολόγος στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα.

Πολλοί υπενθυμίζουν το νόμο του Jim Crow, που θεσπίστηκε λίγο μετά τον εμφύλιο και προέβλεπε χαμηλότερους μισθούς για τους μαύρους. Άλλοι σημειώνουν πως μια ακόμη αιτία του χάσματος έχει να κάνει με τον  συστημικό αποκλεισμό των μαύρων από την αμερικανική αγορά κατοικιών που ξεκίνησε το 1920, με δεδομένο ότι η στέγαση υπήρξε μια από τις κύριες μηχανές συσσώρευσης πλούτου στην Αμερική.

 

«Ο ρατσισμός είναι κερδοφόρος. Θα μπορούσαμε να έχουμε ένα άλλο σύστημα που παράγει τόση οικονομική δραστηριότητα εάν δεν είχαμε ρατσισμό; Αυτή η απάντηση εξαρτάται από το πλαίσιο. Το σύστημα σκλάβων βασίστηκε στην δουλεία για να δημιουργήσει τη μεγαλύτερη οικονομική πίτα, ίσως, εκείνη την εποχή» σημειώνει από τη μεριά του, μιλώντας στον διαδικτυακό του Ινστιτούτου του New Economic Thinking, ο οικονομολόγος, ειδικός επί ζητημάτων φυλετικών διακρίσεων στο πανεπιστήμιο του Οχάιο, Ντάρικ Χάμιλτον. Παράλληλα, σημειώνει ότι  «όπως και η δουλεία, το αμερικανικό σύστημα ποινικής δικαιοσύνης παίζει ρόλο στη διαφύλαξη της οικονομικής ανάπτυξης χρησιμοποιώντας τη στρατηγική του ρατσισμού. Αυτό σημαίνει ότι όλες οι μεταρρυθμίσεις της αστυνομικής εκπαίδευσης σχετικά με τη χρήση βίας και ούτω καθεξής δεν θα εξαλείψουν την πραγματική πηγή του προβλήματος».

Από την αστυνομική βιαιότητα στην προκατάληψη της δικαιοσύνης

Οι παραπάνω αναφορά έρχεται και «δένει» όχι μόνο με τις κατά καιρούς δολοφονίες αλλά και τις περιπτώσεις κακομεταχείρισης μαύρων από αστυνομικούς, αλλά και με την αντιμετώπισή τους από την αμερικανική δικαιοσύνη.

Και μόνο η αντίφαση που προκύπτει από επίσημα στοιχεία αποδεικνύει του λόγου το αληθές, καθώς οι μαύροι αποτελούν το 38% των έγκλειστων σε φυλακές, την ώρα που οι Αφροαμερικάνοι αναλογούν σε ένα 13% του συνολικού πληθυσμού των ΗΠΑ.

Σε αυτό το ζήτημα στέκεται και ο ομότιμος καθηγητής κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, Ορλάντο Πάτερον, σημειώνοντας πως «πρέπει να αντιμετωπίσουμε τα ποσοστά φυλάκισης». Ασκεί δε κριτική για το θέμα και στον Μπάρακ Ομπάμα, παρότι όπως λέει τον είχε υποστηρίξει σθεναρά. «Δεν έκανε αρκετά πράγματα για το πρόβλημα αυτό» σημειώνει με νόημα.

Πρέπει να σημειωθεί πως η εν λόγω μεταχείριση εις βάρος των Αφροαμερικάνων ξεκινάει από πολύ μικρή ηλικία. Είναι ενδεικτικό πως καταγράφονται υπερδιπλάσιες αποβολές μαύρων μαθητών (12,8%) στο γυμνάσιο σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν λευκούς μαθητές (6,1%), ενώ τα σχολεία σε πειροχές που διαμένουν μειονότητες παραμένουν σαφώς υποχρηματοδοτούμενα. 

Ο κοροναϊος ανέδειξε το χάσμα στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη

Ταυτόχρονα, λίγο καιρό πριν τη δολοφονία Φλόιντ οι Αφρομερικάνοι βίωσαν με τον πλέον οδυνηρό τρόπο τις συνέπειες της έλλειψης επαρκούς προστασίας αναφορικά με την πανδημία του κοροναϊού. Είναι χαρακτηριστικό πως στη Νέα Υόρκη, η οποία υπήρξε επί πολλές εβδομάδες το επίκεντρο της πανδημίας τα περισσότερα θύματα προήλθαν από περιοχές, όπως το Μπρονξ ή το Χάρλεμ, όπου ζούν σχεδόν αποκλειστικά μαύροι.

Την ίδια στιγμή, έρευνες δείχνουν πως οι Αφροαμερικάνοι -λόγων των συνθηκών διαβίωσής του- έχουν πολύ περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν σοβαρές ασθένειες, όπως καρκίνος, υψηλή πίεση, διαβήτη, καρδιοπάθειες ή ακόμη και να υποστούν εγκεφαλικό. Κι όλα αυτά την ώρα που η πρόσβασή τους στο αμερικάνικο ιατρικό σύστημα μόνο εξασφαλισμένη δεν μπορεί να χαρακτηριστεί.

Τα παραπάνω δεδομένα, αποτυπώνονται και στις έρευνες για το προσδόκιμο ζωής, το οποίο ανέρχεται στα 75,5 χρόνια για τους Αφρομερικάνους την ώρα που για τους λευκούς φτάνει τα 78,9 χρόνια.

«Υπάρχουν συγκεκριμένες συνθήκες σε περιοχές, όπου μένουν Αφροαμερικάνοι, οι οποίες εκ των πραγμάτων θέτουν σε κίνδυνο την ανθρώπινη υγεία» σημειωνει χαρακτηριστικά στο δίκτυο wbur η διευθύντρια του προγράμματος του προγράμματος για τις φυλετικές διακρίσεις και την οικονομία του Ινστιτούτου Οικονομικής Πολιτικής, Βάλερι Γουίλσον, και προσθέτει: «Υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει να δούμε και να αντιμετωπίσουμε άμεσα, όπως τις δομές στέγασης αλλά και τον τρόπο πρόληψης των μολύνσεων του πληθυσμού στις συγκεκριμένες περιοχές».

Οι ΗΠΑ «ξυπνούν» με οδυνηρό τρόπο
   
Σύμφωνα με το περιοδικό Time, οι ΗΠΑ φαίνεται να «ξυπνούν» με τον πλέον επώδυνο τρόπο αναφορικά με την κατάσταση, που έχει διαμορφωθεί στο εσωτερικό τους.

Είναι ενδεικτικό πως το 2015, λίγο μετά τις ταραχές του Φέργκιουσον, μόνο οι μισοί Αμερικάνοι δήλωναν πως θεωρούν τις φυλετικές διακρίσεις «μεγάλο πρόβλημα», ενώ το 2016, σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου Μόνμαουθ, μόνο ένας στους τρεις εκτιμούσε πως οι μαύροι ήταν πιο πιθανό να υποστούν αστυνομική βαρβαρότητα.

Σήμερα αντίθετα, με βάση έρευνα του ίδιου πανεπιστημίου, πάνω 75% απαντάνε πως οι φυλετικές διακρίσεις είναι σοβαρό πρόβλημα, ενώ το 57% αντιλαμβάνεται πως οι Αφροαμερικάνοι είναι πιθανό να βρεθούν αντιμέτωποι με την αστυνομική βία πολύ συχνότερα από άλλες δημογραφικές ομάδες.

Γενικότερα, η έννοια του «συστημικού ρατσισμού», η οποία κάποτε χρησιμοποιείτο μόνο από αριστερούς ακαδημαϊκούς, σήμερα βρίκσεται τις πρώτες μεταξύ των αναζητήσεων στη Google, ενώ υιοθετείται ακόμη και από συντηρητικούς Ρεπουμπλικάνους, όπως ο πρώην Αμερικάνος πρόεδρος, Τζορτζ Μπους Τζούνιορ ,αλλά και μετριοπαθείς Δημοκρατικούς, όπως ο υποψήφιος για την προεδρία των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν.

Η υιοθέτηση του όρου πάντως από μόνη της δεν συνεπάγεται και την πραγματοποίηση αποφασιστικών βημάτων στην αντιμετώπιση της ρίζας των ρατσιστικών φαινομένων. Ας μην ξεχνάμε πως η αμερικάνικη κοινωνία συνεχίζει να είναι βαθιά διχασμένοι, με τους αρνητές του προβλήματος να βρίσκονται σήμερα ακόμη και μέσα στον Λευκό Οίκο.

Για πολλούς όμως στις ΗΠΑ κι όχι μόνο, οι οποίες έδωσαν αγώνες δεκαετιών για τη φυλετική δικαιοσύνη, ίσως έχει έρθει η ώρα να γίνει ένα αποφασιστικό βήμα. 

Διαβάστε περισσότερα

Οργανισμός Αμερικανικών Κρατών, το «υπουργείο Αποικιών» των ΗΠΑ

• Guillaume Long
• Χάρης Λογοθέτης (μετάφραση)

Η πρόσφατη επανεκλογή του γενικού γραμματέα του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (ΟΑK) Λουίς Αλμάγρο παρατείνει το ψυχροπολεμικό κλίμα που έχει επικρατήσει στη Λατινική Αμερική τα τελευταία χρόνια. Από την πρώτη εκλογή του ως επικεφαλής του οργανισμού, το 2015, ο Ουρουγουανός πρώην υπουργός Εξωτερικών επιδιώκει με κάθε τρόπο να αναβιώσει την αμερικανική ηγεμονία στην περιοχή.

Ο Οργανισμός Αμερικανικών Κρατών (OAK), ο οποίος ιδρύθηκε το 1948 στο πλαίσιο της αντιπαράθεσης μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ, αποτελεί ένα από τα εργαλεία γεωπολιτικής προβολής της Ουάσιγκτον στην Λατινική Αμερική και στην Καραϊβική, τα κράτη της οποίας εντάχθηκαν στον οργανισμό, το ένα μετά το άλλο, μόλις απέκτησαν την ανεξαρτησία τους από τη δεκαετία του 1960 μέχρι τη δεκαετία του 1980. Ο Καναδάς έγινε μέλος του OAK μόλις το 1990 και συνήθως περιορίζεται στην παρουσίαση μιας μετριοπαθούς εκδοχής της γραμμής που προωθεί ο Λευκός Οίκος.

Παρ’ όλο που η Αριστερά, στην γραμμή που χάραξε ο Φιδέλ Κάστρο, αντιμετωπίζει τον οργανισμό ως το «υπουργείο Αποικιών των Ηνωμένων Πολιτειών»¹, οι ελίτ της περιοχής τον σέβονται ως κάτι περίπου ιερό. Ο πρέσβης μιας χώρας της Λατινικής Αμερικής ή της Καραϊβικής στον OAK είναι από τους σημαντικότερους διπλωμάτες στη χώρα του. Όσο για τον Γενικό Γραμματέα του οργανισμού, ασκεί σημαντική επιρροή στον πολιτικό διάλογο στο εσωτερικό των κρατών-μελών –εκτός από τις ΗΠΑ, όπου είναι άγνωστος όσο και ο ίδιος ο οργανισμός, ακόμη και μεταξύ των πολιτικών ελίτ.

Ωστόσο, το Μόνιμο Συμβούλιο του ΟΑΚ εδρεύει σε ένα επιβλητικό κτίριο από μάρμαρο –δωρεά του Άντριου Κάρνεγκι, του μεγάλου βαρώνου της σιδηρουργίας, προς την τότε Παναμερικανική Ένωση (πρόγονο του ΟΑΚ)– λίγες εκατοντάδες μέτρα από τον Λευκό Οίκο. Στα τέλη της δεκαετίας του 1940, οι Ηνωμένες Πολιτείες επανασχεδιάζουν το παγκόσμιο σύστημα πολυμερούς συνεργασίας: έτσι, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών θα έχει την έδρα του στη Νέα Υόρκη, ο ΟΑΚ στην Ουάσιγκτον. Οι ΗΠΑ επιθυμούν να διαμορφώσουν μια αποκεντρωμένη ηγεμονία, αλλά όχι σε σημείο ώστε να παραχωρήσουν την έδρα του οργανισμού σε κάποια περιφερειακή χώρα.

«Μην είστε ανόητος»

Στην αρχή, ο ΟΑΚ παίζει δευτερεύοντα ρόλο, στο περιθώριο μηχανισμών που είναι επικεντρωμένοι στην ασφάλεια, όπως ο Διαμερικανικός Οργανισμός Άμυνας (OID), ο οποίος ιδρύθηκε το 1942, και η Διαμερικανική Συνθήκη Αμοιβαίας Βοήθειας (γνωστή και με το όνομα «Σύμφωνο του Ρίο») του 1947. Το σύμφωνο αποτελεί μήνυμα προς τη Σοβιετική Ένωση: προβλέπει ότι επίθεση εναντίον οποιασδήποτε χώρας της αμερικανικής ηπείρου θα θεωρηθεί επίθεση προς όλες τις χώρες που το υπογράφουν.

Σταδιακά, ωστόσο, προτεραιότητα αποκτά η ανάπτυξη της «πολυμερούς διαμερικανικής συνεργασίας». Είναι ώρα να γίνει γνωστή σε ολόκληρο τον κόσμο η συναίνεση μεταξύ της Ουάσιγκτον και των λατινοαμερικανικών ελίτ στην κοινή απόρριψη του κομμουνισμού. Η Κούβα αποβάλλεται από τον ΟΑΚ το 1962, με απόφαση που υπογραμμίζει ότι «η προσχώρηση οποιουδήποτε κράτους-μέλους του ΟΑΚ στον μαρξισμό-λενινισμό είναι ασύμβατη με το διαμερικανικό σύστημα»². Αντίθετα, καμία λατινοαμερικανική στρατιωτική δικτατορία δεν θα αποβληθεί από τον οργανισμό, παρά τις πολύ καλά τεκμηριωμένες καταγγελίες από τη Διαμερικανική Επιτροπή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (CIDH) για φρικαλεότητες που διέπραξαν αρκετές κυβερνήσεις κατά τη δεκαετία του 1970.

Συμβαίνει, ωστόσο, οι χώρες της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής να συγκροτούν πλειοψηφίες στο Μόνιμο Συμβούλιο του οργανισμού προκειμένου να αντιταχθούν στις θέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών –όπως κατά τις θαλάσσιες διενέξεις ΗΠΑ-Περού και ΗΠΑ-Ισημερινού στα τέλη της δεκαετίας του 1960, κατά τον πόλεμο στις Μαλβίνες (νησιά Φόκλαντς) το 1982 ή κατά την αμερικανική επέμβαση στον Παναμά, το 1989-1990. Αλλά, ακόμη και στις περιπτώσεις αυτές, η Ουάσιγκτον αγνοεί τις αποφάσεις των κρατών-μελών του οργανισμού και δρα μονομερώς.

Το τέλος του Ψυχρού Πολέμου βυθίζει τον ΟΑΚ σε υπαρξιακή κρίση. Το κύμα εκδημοκρατισμού της δεκαετίας του 1980 τον απελευθερώνει από την υποχρέωση σιωπής απέναντι στις δικτατορίες της περιοχής που του είχε επιβάλει η αμερικανική κηδεμονία. Όταν το σοβιετικό στρατόπεδο καταρρέει, ο οργανισμός επικεντρώνεται στην υπεράσπιση των κανόνων και των αξιών της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Ο ΟΑΚ αναβαπτίζεται, εστιάζοντας στον ρόλο του παρατηρητή εκλογικών διαδικασιών, με στόχο την εγγύηση της αξιοπιστίας τους. Η αποστολή αυτή, η οποία είχε ξεκινήσει στην Κόστα Ρίκα το 1962, θα αποτελέσει έναν από τους πυλώνες του οργανισμού στη νέα φάση. Ωστόσο, ένα τέτοιο φύλλο πορείας δεν αρκεί για να φέρει τον ΟΑΚ στο προσκήνιο. Εκείνη την εποχή, η Ουάσιγκτον επιδιώκει κυρίως να επιβάλει τη συναίνεσή της και τα προγράμματα διαρθρωτικής προσαρμογής που κάτι τέτοιο συνεπάγεται. Στο συγκεκριμένο πεδίο, την προσοχή των Λατινοαμερικανών συγκεντρώνουν το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), η Παγκόσμια Τράπεζα και η Διαμερικανική Τράπεζα Επενδύσεων (BID).

Ο ΟΑΚ δεν κατορθώνει να επιβληθεί ούτε ως επιδιαιτητής των διενέξεων ανάμεσα στις διάφορες χώρες της περιοχής, ιδιαίτερα όσον αφορά τα κατάλοιπα μετα-αποικιακών συνοριακών διαφορών. Η θέση του ΟΑΚ δεν μετρά το 1984 κατά την επίλυση της διένεξης του Μπιγκλ μεταξύ Χιλής και Αργεντινής ή το 1998 κατά τη διαπραγμάτευση της ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ Ισημερινού και Περού.

Τη δεκαετία του 2000, με τον ερχομό της Αριστεράς στην εξουσία σε αρκετές χώρες της Λατινικής Αμερικής, περιορίζεται κάπως ο έλεγχος που ασκούν οι ΗΠΑ στο διαμερικανικό σύστημα. Το 2005, για πρώτη φορά στην ιστορία του ΟΑΚ, εκλέγεται –και, το 2010, επανεκλέγεται– Γενικός Γραμματέας χωρίς την υποστήριξη της Ουάσιγκτον. Το 2009, με απόφαση της γενικής συνέλευσης των υπουργών Εξωτερικών, κηρύσσεται άκυρη η αποβολή της Κούβας από τον οργανισμό. Η Αβάνα αναγνωρίζει τη χειρονομία, ταυτόχρονα όμως αποκλείει οποιοδήποτε ενδεχόμενο επιστροφής της στον οργανισμό.

Την ίδια χρονιά, το πραξικόπημα εναντίον του προέδρου της Ονδούρας Μανουέλ Σελάγια προκαλεί την αναστολή της συμμετοχής της χώρας στον ΟΑΚ –κάτι που δεν είχε ξανασυμβεί. Μόνο η συμφωνία του 2011 που προβλέπει την επιστροφή του Σελάγια στην Τεγουσιγάλπα θα επιτρέψει στην Ονδούρα να συμμετάσχει ξανά στον οργανισμό. Οι προοδευτικές κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής επωφελούνται από τη σχετικά συμπαγή παρουσία τους για να χειραφετηθούν από ορισμένες πτυχές του διαμερικανικού συστήματος. Έτσι, μετά την καταγγελία του συμφώνου του Ρίο από το Μεξικό το 2001, ακολουθούν, μεταξύ 2012 και 2014, η Νικαράγουα, η Βολιβία, η Βενεζουέλα και ο Ισημερινός.

Η λατινοαμερικανική Αριστερά, επιδιώκοντας να πάψει ο ΟΑΚ να αποτελεί εργαλείο της Ουάσιγκτον στη μάχη της κατά των κυβερνήσεων με αντι-ιμπεριαλιστικό προσανατολισμό, ποντάρει στη σύνδεση με την Καραϊβική. Κυρίως μέσω της υποστήριξης που παρέχει η Βενεζουέλα στο σύνολο των μικρών αυτών χωρών, τροφοδοτώντας τις με φθηνό πετρέλαιο κατά την περίοδο της μεγάλης ανόδου της τιμής του. Μια πλειοψηφία 14 ψήφων από τις χώρες της Κοινότητας της Καραϊβικής (CARICOM) στον ΟΑΚ συμβάλει στην απόκρουση των επιθέσεων των ΗΠΑ σε βάρος της Βενεζουέλας και των αριστερών κυβερνήσεων της Λατινικής Αμερικής.

Ωστόσο, παρά τα θετικά βήματα, η καχυποψία απέναντι στον ΟΑΚ συνεχίζει να υποβόσκει στο στρατόπεδο των προοδευτικών της Λατινικής Αμερικής, που γνωρίζουν ότι οι μεταβολές του συσχετισμού δυνάμεων στο Μόνιμο Συμβούλιο του ΟΑΚ δεν αλλάζουν τα δομικά χαρακτηριστικά του και την υποταγή του στην Ουάσιγκτον. Ο ΟΑΚ, με κύριο χρηματοδότη τις Ηνωμένες Πολιτείες (καλύπτουν το 60% του ετήσιου προϋπολογισμού και το 100% του προϋπολογισμού ορισμένων οργάνων), διαθέτει μια γραφειοκρατία κυρίως λατινοαμερικανικής προέλευσης, η οποία όμως εδρεύει στην Ουάσιγκτον και επιδεικνύει τυφλή αφοσίωση στον οργανισμό. Ο οργανισμός, με τη σειρά του, ανταμείβει τους υπαλλήλους του, προσδίδοντάς τους επαγγελματικό κύρος.

Έτσι, οι αριστερές κυβερνήσεις αποφασίζουν να προωθήσουν ένα νέο περιφερειακό εγχείρημα. Η μοναδική πολιτική συγκυρία το 2008 ευνοεί την ίδρυση της Ένωσης Κρατών της Νότιας Αμερικής (UNASUR). Η UNASUR αποτελεί ένα φιλόδοξο στοίχημα. Προβλέπει, μεταξύ άλλων, πολιτική, οικονομική και αμυντική ολοκλήρωση, η οποία υπερβαίνει κατά πολύ τόσο τους στόχους άλλων μηχανισμών περιφερειακής ολοκλήρωσης όσο και το πεδίο δράσης του ΟΑΚ, ιδιαίτερα –αλλά όχι μόνο– στους τομείς της οικονομίας και της ανάπτυξης. Η UNASUR θα παρέμβει ιδιαίτερα σε εσωτερικές πολιτικές κρίσεις, όπως το 2008 στη Βολιβία, το 2010 στον Ισημερινό και, αργότερα, το 2012 στην Παραγουάη, αλλά και σε διεθνείς διενέξεις, όπως το 2010 μεταξύ Βενεζουέλας και Κολομβίας. Ο ΟΑΚ θα αποκλειστεί από όλες αυτές τις διαδικασίες μεσολάβησης και παρέμβασης.

Στη συνέχεια, γεννιέται η Κοινότητα Κρατών της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής (CELAC), δηλαδή οι χώρες του δυτικού ημισφαιρίου, αλλά με την προσθήκη της Κούβας και χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά. Το μόρφωμα αυτό παγιώνεται και έτσι δημιουργείται ένα φόρουμ, οπωσδήποτε λιγότερο θεσμοποιημένο από την UNASUR και χωρίς ιδρυτική συνθήκη, αλλά προσανατολισμένο στον πολιτικό συντονισμό μεταξύ των χωρών της περιοχής και στις διεθνείς συνομιλίες. Θα υπάρξουν, άλλωστε, πολλές συνδιασκέψεις CELAC-Ευρωπαϊκής Ένωσης, CELAC-Κίνας, CELAC-Ρωσίας, CELAC-Ινδίας.

Το 2015, ο Λουίς Αλμάγρο, πολιτικός φίλος του πρόεδρου της Ουρουγουάης Χοσέ «Πέπε» Μουχίκα, μιας μορφής της λατινοαμερικανικής Αριστεράς, εκλέγεται στη θέση του γενικού γραμματέα του ΟΑΚ. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Ουρουγουάης, ο οποίος θα προταθεί από τον Μουχίκα και θα υποστηριχθεί από τις αριστερές κυβερνήσεις της περιοχής, υπόσχεται να συνεχίσει την ανεξάρτητη πορεία του προκατόχου του Χοσέ Μιγέλ Ινσούλσα. Όμως, το προοδευτικό κύμα εξαντλείται. Και ο Αλμάγρο προσαρμόζεται: αναδεικνύεται ταχύτατα σε καθοδηγητή μιας Δεξιάς που βρίσκεται σε ανασύνθεση και ενορχηστρώνει την επιστροφή του ΟΑΚ κάτω από τον απόλυτο έλεγχο των Ηνωμένων Πολιτειών… και, σύντομα, κάποιου Ντόναλντ Τραμπ.

Πολύ γρήγορα, το ενδιαφέρον του Αλμάγρο στρέφεται στη Βενεζουέλα. Παρέχοντας μαχητική υποστήριξη στην αντιπολίτευση, αντιτίθεται σε οποιαδήποτε προσπάθεια διαπραγμάτευσης. Στον πρώην πρωθυπουργό της Ισπανίας Χοσέ Λουίς Ροδρίγεθ Θαπατέρο, ο οποίος για τη Βενεζουέλα υποστηρίζει μια πολιτική λύση κατόπιν διαπραγματεύσεων, ο Αλμάγρο απαντά: «Μην είστε ανόητος»³. Ο Ουρουγουανός –όπως και η Ουάσιγκτον– έχει αποφασίσει ότι η μόνη δυνατή λύση συνδέεται με την αλλαγή καθεστώτος. Χαιρετίζει τις οικονομικές κυρώσεις που επιβάλλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. Όταν η προεδρία Τραμπ διευκρινίζει ότι «όλες οι επιλογές βρίσκονται στο τραπέζι», υπονοώντας ότι υπάρχει ενδεχόμενο στρατιωτικής επέμβασης, ο Αλμάγρο εγκρίνει την απειλή και προβάλλει το επιχείρημα μιας ανθρωπιστικής επέμβασης, γεγονός που τρομάζει ακόμα και λατινοαμερικανικές κυβερνήσεις της ομάδας της Λίμα, μιας συμμαχίας που είχε συγκροτηθεί με στόχο ακριβώς την απομόνωση της κυβέρνησης του Νικολάς Μαδούρο.

Ωστόσο, ο ενθουσιασμός του γενικού γραμματέα του ΟΑΚ για την υπεράσπιση της «δημοκρατίας» δεν φθάνει μέχρι τη Βραζιλία. Δεν τον συγκινεί ούτε η καθαίρεση της προέδρου Ντίλμα Ρούσεφ, αλλά ούτε και η φυλάκιση, χωρίς αποδείξεις, του Λουίς Ινάσιο «Λούλα» ντα Σίλβα, λόγω της οποίας ο πρώην πρόεδρος αποκλείεται από τις προεδρικές εκλογές του 2018. Οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από την κυβέρνηση του Ζοβενέλ Μοΐζ στην Αϊτή, κατά τις διαδηλώσεις του 2018-2019, δεν προκαλούν την αντίδραση του Αλμάγρο. Όταν ο Αλμάγρο επισκέπτεται τον Ισημερινό, στα τέλη Οκτωβρίου του 2019, μετά τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις στη σύγχρονη ιστορία της χώρας και ένα πρωτόγνωρο κύμα καταστολής, συγχαίρει τον πρόεδρο Λενίν Μορένο για τον τρόπο με τον οποίο χειρίστηκε την κρίση, χωρίς να αναφέρει ότι η καταστολή προκάλεσε σημαντικό αριθμό θυμάτων. Κατά τον Αλμάγρο, ο Χιλιανός πρόεδρος Σεμπαστιάν Πινιέρα –υπεύθυνος και αυτός ενός κύματος βίαιης καταστολής σε βάρος των κοινωνικών κινημάτων– «υπερασπίστηκε αποτελεσματικά τη δημόσια τάξη, λαμβάνοντας ταυτόχρονα και ειδικά μέτρα για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων»⁴. Όσο για την Κολομβία, ο Αλμάγρο δεν λέει ούτε λέξη για τις καθημερινές εξαφανίσεις συνδικαλιστών ή για την εγκατάλειψη της ειρηνευτικής διαδικασίας από την πλευρά της κυβέρνησης: ανησυχεί για τη βία των διαδηλωτών που απορρίπτουν τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές του προέδρου Ιβάν Ντούκε.

Επιστροφή στη δεκαετία του 1950

Στη Βολιβία όμως είναι που ο Αλμάγρο καταφέρνει το καίριο χτύπημά του. Τον Οκτώβριο του 2019, διεξάγονται προεδρικές εκλογές. Ο απερχόμενος πρόεδρος Έβο Μοράλες κερδίζει τις εκλογές από τον πρώτο γύρο με ποσοστό 47,08% έναντι του κύριου αντιπάλου του Κάρλος Μέσα, ο οποίος υπολείπεται κατά περισσότερες από 10 ποσοστιαίες μονάδες (36,51%). Σύμφωνα με το σύνταγμα της Βολιβίας, όταν ένας υποψήφιος αποσπά ποσοστό μεγαλύτερο του 40% και η διαφορά του με τον δεύτερο υποψήφιο υπερβαίνει τις 10 ποσοστιαίες μονάδες, τότε εκλέγεται πρόεδρος από τον πρώτο γύρο. Όμως, το κλιμάκιο εκλογικών παρατηρητών του ΟΑΚ δυναμιτίζει τη διαδικασία με την ανακοίνωση των πρώτων αποτελεσμάτων, κάνοντας λόγο για «ανεξήγητη αλλαγή τάσης» (ανακοινωθέν της 21ης Οκτωβρίου 2019) κατά την καταμέτρηση των ψηφοδελτίων. Στην πραγματικότητα, όπως έχουν δείξει από τότε αρκετές στατιστικές μελέτες, η «αλλαγή τάσης» οφείλεται στην καθυστέρηση ενσωμάτωσης των αποτελεσμάτων από ορισμένες γεωγραφικές ζώνες που υποστηρίζουν συντριπτικά τον Μοράλες.

Τι σημασία έχει; Τα μεγάλα μέσα ενημέρωσης αρχίζουν τις κραυγές περί νοθείας, η αντιπολίτευση ριζοσπαστικοποιείται, ο Μοράλες υποχρεώνεται να εγκαταλείψει τη χώρα κάτω από τις απειλές του στρατού. Ο ΟΑΚ δεν θα καταφέρει ποτέ να στοιχειοθετήσει τις κατηγορίες περί νοθείας, γεγονός που αποκαλύπτεται, μεταξύ άλλων, από ογκώδη έκθεση του Center for Economic and Policy Research (CEPR), με έδρα την Ουάσιγκτον⁵. Μερικές εβδομάδες μετά τα γεγονότα, η ντε φάκτο κυβέρνηση της Γιανίν Άνιες ανακοινώνει την υποστήριξή της στην προοπτική επανεκλογής του Αλμάγρο, ενός ανθρώπου που, σύμφωνα με τη νέα υπουργό Εξωτερικών της Βολιβίας Κάρεν Λόνγκαρικ, «έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην υπεράσπιση της δημοκρατίας στην περιοχή»⁶.

Η επανεκλογή Αλμάγρο σηματοδοτεί την οριστική επιστροφή σε έναν ΟΑΚ στην υπηρεσία των Ηνωμένων Πολιτειών. Εάν ο οργανισμός επεδίωκε να αναβαπτιστεί και να αντλήσει νομιμοποίηση ως εγγυητής της δημοκρατίας, το στοίχημά του απέτυχε. Με επικεφαλής τον Αλμάγρο, ο οργανισμός έχει γίνει ξανά συνώνυμο του «μονροϊσμού» –ο όρος παραπέμπει στο δόγμα του Αμερικανού προέδρου Τζέιμς Μόνροε, στα τέλη του 19ου αιώνα, σύμφωνα με το οποίο η Λατινική Αμερική αποτελεί την «πίσω αυλή» των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου η Ουάσιγκτον δεν θα ανεχθεί καμία εξωτερική ανάμειξη. Τον Ιανουάριο του 2020, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάικ Πομπέο θα χαιρετίσει την εξέλιξη ως «επιστροφή του ΟΑΚ στο πνεύμα των δεκαετιών του 1950 και του 1960».

1. Ομιλία στις 4 Φεβρουαρίου 1962.
2. 6η απόφαση της 8ης Διάσκεψης των υπουργών Εξωτερικών του ΟΑΚ στην Πούντα ντελ Έστε (Ουρουγουάη), 22-31 Ιανουαρίου 1962.
3. EFE, Ουάσινγκτον, 21 Σεπτεμβρίου 2018.
4. EFE, Σαντιάγο, Χιλή, 9 Ιανουαρίου 2020.
5. Jake Johnston και David Rosnick, «Observing the observers: The OAS in the 2019 Bolivian elections», Center for Economic and Policy Research, Ουάσιγκτον, 10 Μαρτίου 2020.
6. Alejandra Arredondo, «Bolivia apoya reelección de Almagro en la OEA», 23 Ιανουαρίου 2020.

• Guillaume Long

Διαβάστε περισσότερα

Οι Έλληνες μένουν σπίτι το καλοκαίρι, όχι λόγω κοροναϊού αλλά επειδή λεφτά δεν υπάρχουν

Το 53% αγγίζει το ποσοστό των Ελλήνων που δεν θα πάνε διακοπές φέτος το καλοκαίρι, σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Αυτό δεν συμβαίνει λόγω φόβου για την πανδημία του κοροναϊού αλλά λόγο έλλειψης χρημάτων.

Κι αυτό γιατί το 66% δηλώνει έτοιμο να κάνει τελικά διακοπές αν λάβει τα vouchers, είτε μέσω του προγράμματος κοινωνικού τουρισμού του ΟΑΕΔ, είτε μέσω του «Τουρισμού Για Ολους». Ωστόσο, και πάλι ο ένας στους τέσσερις δεν είναι σίγουρος ότι θα καταφέρει να πάει διακοπές ακόμη και αν λάβει την επιδότηση. Όσοι δηλώνουν ότι δεν θα κάνουν διακοπές επικαλούνται πάντως ως βασική αιτία την έλλειψη χρημάτων κι όχι την πανδημία.

Πιο αισιόδοξη είναι η πιο πρόσφατη σφυγμομέτρηση της εταιρείας Pulse, μειώνοντας το ποσοστό όσων δεν θα πάνε καθόλου διακοπές στο 28%, ή 35% αν προσθέσουμε τους αναποφάσιστους. Πάντως ένα υψηλό ποσοστό των Ελλήνων που κυμαίνεται από το 44% ώς το 75% την τελευταία δεκαπενταετία, δεν κάνει καθόλου διακοπές το καλοκαίρι. Κοινός τόπος είναι η άσχημη οικονομική κατάσταση.

Χαρακτηριστικά:

2006

• Το 44% των Ελλήνων δεν πάει διακοπές κυρίως λόγω οικονομικών

2014

• Μόνο το 25% των Ελλήνων έχει δυνατότητα να κάνει διακοπές

2016

• Πολυτέλεια είναι οι διακοπές για έναν στους τρεις Ευρωπαίους
• Το 33% των νοικοκυριών σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης δυσκολεύονται να πληρώσουν ένα επταήμερο ταξίδι
• Το ποσοστό των Ελλήνων που αδυνατούν να πληρώσουν μία εβδομάδα διακοπών αυξάνεται από 51,2% το 2011 σε 53,6%

 

2018

• Το 28,3% του ευρωπαϊκού πληθυσμού αδυνατεί να αντέξει οικονομικά μία εβδομάδα διακοπών ετησίως
• Ο αντίστοιχος ελληνικός μέσος όρος είναι 51%, αυξημένος κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες από το 2013

2020

• Πάνω από τους μισούς Έλληνες είτε δεν θα πάνε καθόλου διακοπές (19%), είτε δεν γνωρίζουν αν θα πάνε (34%). Όσοι δεν πάνε διακοπές είναι λόγω έλλειψης χρημάτων κατά 36%
• Λόγω κορονοϊού κατά 32% και λόγω φόρτου εργασίας κατά 22%
• Ένας στους τέσσερις Έλληνες αδυνατεί να αντεπεξέλθει στο κόστος διακοπών, με το 23% να σχεδιάζει μικρότερης διάρκειας διακοπές από τις περσινές

* Πηγές: Παν/μιο Μακεδονίας, Ιnterview, Eurostat, INKA

Διαβάστε περισσότερα

Η κυβέρνηση αποφασίζει αν θα συγκρουστεί με την Fraport

Από Γιάννης Μπάκος 

Διαβάζουμε τις τελευταίες ημέρες πως η κοινοπραξία της Fraport Greece (Fraport AG Frankfurt Airport Services Worldwide & Slentel Limited) έχει πραγματοποιήσει το τελευταίο δίμηνο αλλεπάλληλες συναντήσεις με στελέχη του υπουργείου Oικονομικών ακολουθώντας μία πολύ συγκεκριμένη στρατηγική στο πλαίσιο της «κατανομής κινδύνων», όπως αυτού της πανδημίας. Βάσει της σύμβασης παραχώρησης των περιφερειακών αεροδρομίων η Fraport Greece μπορεί να εξασφαλίσει κρατική στήριξη, σε μια περίοδο όπου η «μαύρη τρύπα» της εταιρίας χρηματοδοτείται με την ανάλωση κερδών των προηγούμενων τριών ετών, ενώ οι μέτοχοι δεν λαμβάνουν μερίσματα. Σύμφωνα με πηγές η Fraport Greece παρουσιάζει απώλειες κύκλου εργασιών της τάξεως των 175εκ, μόνον κατά το πρώτο εξάμηνο, με τις εκτιμήσεις να θέλουν το ποσό να ξεπερνά τα 200εκ. στο επτάμηνο.

Πριν δούμε τι προβλέπει η σύμβαση ανάμεσα στο Ελληνικό Δημόσιο και την Γερμανική εταιρία, αναφορικά με αποζημιώσεις σε περίπτωση μειωμένης απόδοσης των αεροδρομίων, ας θυμηθούμε πως η αμοιβή παραχώρησης των 14 περιφερειακών αεροδρομίων για 40 χρόνια, εκτός από την εφάπαξ καταβολή του 1,2δις και τις δεσμευτικές επενδύσεις ύψους 400εκ, προβλέπει επίσης την ετήσια καταβολή 22,9εκ. ως εγγυημένο καταβλητέο μίσθωμα και κυμαινόμενη μεταβλητή αμοιβή που υπολογίζεται κατ’ έτος στο 28,6% των μεικτών κερδών της εκμετάλλευσής τους.

Την ίδια στιγμή στις παραγράφους που αφορούν τις αποζημιώσεις καθίσταται σαφές πως υπάρχουν δύο λόγοι σχετικοί με την τρέχουσα κατάσταση, για τους οποίους το δημόσιο αποζημιώνει την γερμανική εταιρία:
το Γεγονός Ευθύνης Δημοσίου και το Παρατεταμένο Γεγονός Ανωτέρας Βίας.

Όπως βλέπουμε στην παράγραφο 30.4 η Fraport έχει την δυνατότητα να ισχυριστεί πως τα αεροδρόμια έκλεισαν με κρατική εντολή απαιτώντας αποζημίωση ίση με την διαφορά που προκύπτει από τον τζίρο της περιόδου και της πρόβλεψης βάσει του Οικονομικού Μοντέλου που συμφωνείται στην σύμβαση.

Την ίδια στιγμή βλέπουμε πως η συνθήκη της πανδημίας μπορεί να θεωρηθεί πως προβλέπεται στην παράγραφο 25.4, όπου και ορίζεται του τι σημαίνει Παρατεταμένο Γεγονός Ανωτέρας Βίας, καθώς ως τέτοιο θα θεωρηθεί.

 

Χωρίς να είναι διαθέσιμα τα παραρτήματα της σύμβασης έτσι ώστε να γνωρίζουμε τις Ελάχιστες Απαιτήσεις Ασφάλισης της Fraport Greece, όπως τίθενται στην παράγραφο 24 με παραπομπή στο παράρτημα 16, δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι αν η εταιρία είχε υποχρέωση να ασφαλίσει τις υπηρεσίες της σε περίπτωση πανδημίας έτσι ώστε να ελεγχθεί βάσει της παραγράφου 25.4.1.

Εδώ η κυβέρνηση πρέπει να διαλέξει τον δρόμο της προάσπισης του δημόσιου συμφέροντος μη αναγνωρίζοντας ευθύνη για την περίοδο της πανδημίας εφόσον η παύση της λειτουργίας των αεροδρομίων έγινε για λόγους προάσπισης της δημόσιας υγείας. Το Ελληνικό Δημόσιο οφείλει να κινηθεί με πλήρη διαφάνεια και να μην ενδώσει σε πιέσεις ξένων αξιωματούχων ούτε σε εκβιασμούς της εταιρίας, η οποία έχει λάβει υπερεξουσίες από την σύμβαση που υπέγραψε στις 14 Δεκεμβρίου 2015 με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, όπως προβλεπόταν δεσμευτικά από το τρίτο μνημόνιο της κυβέρνησης Σαμαρά.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΥ-Covid-19: Η επιδημία επιταχύνεται

Η επι­δη­μία Covid-19 «επι­τα­χύ­νε­ται» και προ­κά­λε­σε 400.000 νέα κρού­σμα­τα κατά τη διάρ­κεια του Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κου που πέ­ρα­σε, προει­δο­ποί­η­σε σή­με­ρα ο γε­νι­κός διευ­θυ­ντής του Πα­γκό­σμιου Ορ­γα­νι­σμού Υγεί­ας (ΠΟΥ), επι­ση­μαί­νο­ντας πως δεν έχου­με φθά­σει ακόμη στην κο­ρύ­φω­ση.

«Αν και ο αριθ­μός των θα­νά­των μοιά­ζει να έχει στα­θε­ρο­ποι­η­θεί σε διε­θνές επί­πε­δο, στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα, ορι­σμέ­νες χώρες έχουν κα­τα­γρά­ψει ση­μα­ντι­κή πρό­ο­δο στη μεί­ω­ση του αριθ­μού των θα­νά­των, ωστό­σο σε άλλες χώρες, οι θά­να­τοι συ­νε­χί­ζουν να αυ­ξά­νο­νται», είπε ο Τέ­ντρος Αντά­νομ Γκε­μπρε­γέ­σους.

Επι­πλέ­ον, ο Πα­γκό­σμιος Ορ­γα­νι­σμός Υγεί­ας πα­ρα­δέ­χθη­κε πως «προ­κύ­πτουν απο­δεί­ξεις» σχε­τι­κά με τη δια­σπο­ρά μέσω του αέρα του νέου κο­ρο­νοϊ­ού, αφό­του ομάδα επι­στη­μό­νων προ­έ­τρε­ψε τον Ορ­γα­νι­σμό να επι­και­ρο­ποι­ή­σει τις οδη­γί­ες του σχε­τι­κά με τον τρόπο που εξα­πλώ­νε­ται η νόσος.

Κατά τη διάρ­κεια ενη­μέ­ρω­σης στη Γε­νεύη, η επι­στή­μο­νας του ΠΟΥ Μπε­νέ­τα Αλε­γκράν­τζι είπε ότι ο ορ­γα­νι­σμός πι­στεύ­ει ότι «υπήρ­ξε ανοι­κτός στα στοι­χεία σχε­τι­κά με τους τρό­πους της δια­σπο­ράς» του νέου κο­ρο­νοϊ­ού.

Τα κρού­σμα­τα νέου κο­ρο­νοϊ­ού έφθα­σαν τα 5,9 εκα­τομμ­μύ­ρια στην αμε­ρι­κα­νι­κή ήπει­ρο

Η Λα­τι­νι­κή Αμε­ρι­κή και η Κα­ραϊ­βι­κή κα­τα­γρά­φουν το 50% των κρου­σμά­των COVID-19 στην αμε­ρι­κα­νι­κή ήπει­ρο και ο αριθ­μός των κα­τα­γε­γραμ­μέ­νων κρου­σμά­των συ­νε­χί­ζει να επι­τα­χύ­νε­ται, έχο­ντας ήδη φθά­σει τα 5,9 εκα­τομ­μύ­ρια στην Αμε­ρι­κή, είπε σή­με­ρα η πε­ρι­φε­ρεια­κή διευ­θύ­ντρια του Πα­γκό­σμιου Ορ­γα­νι­σμού Υγεί­ας Κα­ρί­σα Ετιέν.

«Πρό­κει­ται για μια παν­δη­μία συ­γκλο­νι­στι­κών ανα­λο­γιών και δεν έχου­με άλλη επι­λο­γή από το να συ­νε­χί­σου­με να βά­ζου­με όλη την ενέρ­γειά μας για να την θέ­σου­με υπό έλεγ­χο», επι­σή­μα­νε κατά τη διάρ­κεια δια­δι­κτυα­κής ενη­μέ­ρω­σης από την Ουά­σιγ­κτον με τους διευ­θυ­ντές της Πα­να­με­ρι­κα­νι­κής Ορ­γά­νω­σης Υγεί­ας (PAHO).

Η PAHO ευ­χή­θη­κε στον πρό­ε­δρο της Βρα­ζι­λί­ας Μπολ­σο­νά­ρου τα­χεία ανάρ­ρω­ση από τη νόσο COVID-19, με την οποία δια­γνώ­στηκε.

«Το μή­νυ­μα είναι ότι αυτός ο ιός είναι απρό­βλε­πτος και δεν σέ­βε­ται φυλές, τά­ξεις ή αν­θρώ­πους σε εξου­σία, παρά τα μέτρα ασφα­λεί­ας που πε­ρι­βάλ­λουν οποιον­δή­πο­τε πρό­ε­δρο», τό­νι­σε ο διευ­θυ­ντής της PAHO για τις λοι­μώ­δεις ασθέ­νειες Μάρ­κος Εσπι­νάλ.

Όσον αφορά τη Βρα­ζι­λία, το γε­γο­νός ότι ασθέ­νη­σε από τον νέο κο­ρο­νο­ϊό ο πρό­ε­δρος της χώρας θα πρέ­πει να εντεί­νει την ανά­γκη να ενι­σχυ­θεί η εφαρ­μο­γή των οδη­γιών σχε­τι­κά με τα μέτρα κοι­νω­νι­κής απο­στα­σιο­ποί­η­σης και τη χρήση μά­σκας, με στόχο την ανα­χαί­τι­ση της δια­σπο­ράς του νέου κο­ρο­νοϊ­ού, ση­μεί­ω­σε ο ίδιος.

Πριν από δύο μήνες, οι ΗΠΑ κα­τέ­γρα­φαν το 75% των κρου­σμά­των COVID-19 στην αμε­ρι­κα­νι­κή ήπει­ρο, υπο­γράμ­μι­σε η Κα­ρί­σα Ετιέν, προει­δο­ποιώ­ντας πως ο Πα­γκό­σμιος Ορ­γα­νι­σμός Υγεί­ας προ­βλέ­πει την επι­τά­χυν­ση των κρου­σμά­των σε διά­φο­ρες αμε­ρι­κα­νι­κές πο­λι­τεί­ες, το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος της Κε­ντρι­κής Αμε­ρι­κής και της Νό­τιας Αμε­ρι­κής.

Πε­ρισ­σό­τε­ροι από 130.000 οι νε­κροί στις ΗΠΑ

Στις ΗΠΑ ξε­πε­ρά­στη­κε χθες Δευ­τέ­ρα το όριο των 130.000 θα­νά­των εξαι­τί­ας της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού, ενώ η χώρα κα­τέ­γρα­ψε νέο εξαι­ρε­τι­κά ανη­συ­χη­τι­κό ημε­ρή­σιο απο­λο­γι­σμό νέων κρου­σμά­των μό­λυν­σης, που ανήλ­θαν σε σχε­δόν 55.000, σύμ­φω­να με τα δε­δο­μέ­να που συ­γκε­ντρώ­νει το πα­νε­πι­στή­μιο Τζονς Χόπ­κινς.

Το 24ωρο ως τις 20:30 χθες Δευ­τέ­ρα (το­πι­κή ώρα· 03:30 σή­με­ρα Τρίτη ώρα Ελ­λά­δας), κα­τα­γρά­φη­καν 54.999 νέα επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα, σύμ­φω­να με την κα­τα­μέ­τρη­ση της σχο­λής αυτής ια­τρι­κής της Βαλ­τι­μό­ρης. Συ­νο­λι­κά, έχουν κα­τα­γρα­φεί 2,93 εκα­τομ­μύ­ρια κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 αφό­του η παν­δη­μία άρ­χι­σε να εξα­πλώ­νε­ται στη χώρα.

Πα­ράλ­λη­λα, με 357 επι­πλέ­ον θα­νά­τους σε 24 ώρες, οι ΗΠΑ θρη­νούν πλέον 130.248 νε­κρούς εξαι­τί­ας του COVID-19.

Οι ΗΠΑ, η χώρα που έχει υπο­στεί — σε από­λυ­τους αριθ­μούς — μα­κράν το βα­ρύ­τε­ρο πλήγ­μα εξαι­τί­ας της παν­δη­μί­ας, τόσο ως προς τους θα­νά­τους όσο και ως προς τα κρού­σμα­τα μό­λυν­σης, γνω­ρί­ζουν από τον Ιού­νιο εκρη­κτι­κή αύ­ξη­ση των μο­λύν­σε­ων που ώθησε αρ­κε­τές πο­λι­τεί­ες να ανα­στεί­λουν τη δια­δι­κα­σία άρσης των μέ­τρων πε­ριο­ρι­σμού, με ορι­σμέ­νες να κά­νουν άλ­μα­τα προς τα πίσω και να κλεί­νουν τα μπαρ.

Ο ημε­ρή­σιος αριθ­μός των νέων κρου­σμά­των μό­λυν­σης έφθα­σε σε επί­πε­δο που απο­τε­λού­σε νέο θλι­βε­ρό ρεκόρ την Πα­ρα­σκευή, όταν ανήλ­θε σε 57.683.

Ενώ το όριο των 100.000 νε­κρών ξε­πε­ρά­στη­κε ήδη την 27η Μαΐου, ο Ρε­που­μπλι­κά­νος πρό­ε­δρος Ντό­ναλντ Τραμπ εκ­φρά­ζει τε­λευ­ταία ικα­νο­ποί­η­ση διότι οι ημε­ρή­σιοι απο­λο­γι­σμοί των θα­νά­των βρί­σκο­νται σε πτώση, πα­ρό­τι ει­δι­κοί προει­δο­ποιούν πως εν­δέ­χε­ται να ακο­λου­θή­σουν την ίδια τρο­χιά με την κα­μπύ­λη των νέων μο­λύν­σε­ων σε με­ρι­κές εβδο­μά­δες.

Μο­λα­ταύ­τα, το εν­δε­χό­με­νο να υπάρ­ξει εκ νέου ανα­στο­λή της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας επ’ ου­δε­νί βρί­σκε­ται στην ημε­ρή­σια διά­τα­ξη της κυ­βέρ­νη­σής του, πολύ πε­ρισ­σό­τε­ρο μετά τα κα­τα­στρο­φι­κά δε­δο­μέ­να για την απα­σχό­λη­ση που δη­μο­σιο­ποι­ή­θη­καν τον Μάρ­τιο και τον Απρί­λιο, εξαι­τί­ας των μέ­τρων πε­ριο­ρι­σμού.

Ο κυ­βερ­νή­της της Νέας Υόρ­κης Άντριου Κουό­μο κά­λε­σε τη Δευ­τέ­ρα τον πρό­ε­δρο Ντό­ναλντ Τραμπ να μην είναι ένας «συ­νω­μό­της» του κο­ρω­νοϊ­ού και να ανα­γνω­ρί­σει το «μεί­ζον πρό­βλη­μα» που εγεί­ρει ενώ ο αριθ­μός των κρου­σμά­των του ιού αυ­ξά­νε­ται ρα­γδαία σε δε­κά­δες πο­λι­τεί­ες των ΗΠΑ, καθώς κά­ποιες βιά­στη­καν να άρουν τους πε­ριο­ρι­σμούς.

«Οπότε, κύριε Πρό­ε­δρε, μην είστε ένας συ­νω­μό­της του Covid», δή­λω­σε ο Κουό­μο σε συ­νέ­ντευ­ξη Τύπου. «Ανα­γνω­ρί­στε στον αμε­ρι­κα­νι­κό λαό ότι ο Covid υφί­στα­ται, είναι ένα με­γά­λο πρό­βλη­μα, αυτό πρό­κει­ται να συ­νε­χι­στεί έως ότου το πα­ρα­δε­χτού­με και κα­θέ­νας από εμάς ανα­λά­βει το ρόλο που του αντι­στοι­χεί».

Ο κυ­βερ­νή­της της Νέας Υόρ­κης είπε ότι ο Τραμπ «διευ­κο­λύ­νει» τον ιό αν δεν ανα­γνω­ρί­σει τη σο­βα­ρό­τη­τα της κα­τά­στα­σης και επέ­κρι­νε τις δη­λώ­σεις του Ρε­που­μπλι­κά­νου προ­έ­δρου ότι η άνο­δος των κρου­σμά­των στις ΗΠΑ οφεί­λε­ται σε αυ­ξη­μέ­να τεστ.

«Κα­τα­σκευά­ζει γε­γο­νό­τα. Σκαρ­φί­ζε­ται επι­στή­μη», τό­νι­σε, ανα­φε­ρό­με­νος σε πο­λυά­ριθ­μες προη­γού­με­νες δη­λώ­σεις του Τραμπ για τον ιό, όπως ότι αυτός θα εξα­φα­νι­ζό­ταν σαν θαύμα από την αύ­ξη­ση της θερ­μο­κρα­σί­ας τους κα­λο­και­ρι­νούς μήνες.

«Είπε όλα αυτά τα πράγ­μα­τα, κα­νέ­να από αυτά δεν ήταν αλή­θεια», συ­νέ­χι­σε ο Δη­μο­κρα­τι­κός κυ­βερ­νή­της. «Και τώρα έχου­με πρό­βλη­μα σε 38 πο­λι­τεί­ες, επει­δή κά­ποιοι τον πι­στεύ­ουν».

Βρα­ζι­λία: 620 νέοι θά­να­τοι και 20.229 νέα κρού­σμα­τα

Το υπουρ­γείο Υγεί­ας της Βρα­ζι­λί­ας ανα­κοί­νω­σε χθες Δευ­τέ­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 620 νέους θα­νά­τους ασθε­νών εξαι­τί­ας του COVID-19 και 20.229 νέα επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 το προη­γού­με­νο 24ωρο.

Πλέον στη χώρα της Λα­τι­νι­κής Αμε­ρι­κής ο απο­λο­γι­σμός της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού ανέρ­χε­ται επι­σή­μως σε 65.487 νε­κρούς επί συ­νό­λου 1.623.284 αν­θρώ­πων που έχουν προ­σβλη­θεί.

Με­ξι­κό: 480 νέοι θά­να­τοι και 4.902 νέα κρού­σμα­τα

Το υπουρ­γείο Υγεί­ας του Με­ξι­κού ανα­κοί­νω­σε χθες Δευ­τέ­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 480 νέους θα­νά­τους εξαι­τί­ας του COVID-19 και 4.902 νέα επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 το προη­γού­με­νο 24ά­ω­ρο, με τον απο­λο­γι­σμό της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού να δια­μορ­φώ­νε­ται έτσι σε του­λά­χι­στον 31.119 νε­κρούς επί συ­νό­λου 261.750 αν­θρώ­πων που έχουν προ­σβλη­θεί.

Ο Με­ξι­κα­νός υφυ­πουρ­γός Υγεί­ας Ούγκο Λό­πες-Γκα­τέλ έχει το­νί­σει επα­νει­λημ­μέ­να ότι οι πραγ­μα­τι­κοί αριθ­μοί των αν­θρώ­πων που έχουν μο­λυν­θεί από τον κο­ρω­νο­ϊό και αυτών οι οποί­οι έχουν υπο­κύ­ψει εξαι­τί­ας του οξέος συν­δρό­μου του ανα­πνευ­στι­κού που προ­κα­λεί είναι πι­θα­νόν πολύ υψη­λό­τε­ροι από αυ­τούς που κα­τα­γρά­φο­νται επί­ση­μα.

Αρ­γε­ντι­νή: Συ­νο­λι­κά 75 θά­να­τοι μόνο σε μία μέρα

Οι αρχές της Αρ­γε­ντι­νής ανα­κοί­νω­σαν ότι κα­τέ­γρα­ψαν χθες Δευ­τέ­ρα 75 θα­νά­τους εξαι­τί­ας της COVID-19. Συ­νο­λι­κά η παν­δη­μία, που εξα­πλώ­νε­ται στη χώρα της Λα­τι­νι­κής Αμε­ρι­κής, έχει στοι­χί­σει μέχρι σή­με­ρα τη ζωή σε 1.582 αν­θρώ­πους επί συ­νό­λου 80.434 κρου­σμά­των μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2.

Η πρω­τεύ­ου­σα Μπου­έ­νος Άιρες και η μη­τρο­πο­λι­τι­κή της πε­ρι­φέ­ρεια, όπου ζουν 14 εκα­τομ­μύ­ρια άν­θρω­ποι και συ­γκε­ντρώ­νε­ται πάνω από το 90% των μο­λύν­σε­ων, τέ­θη­κε εκ νέου υπό αυ­στη­ρό πε­ριο­ρι­σμό από την 1η ως τη 17η Ιου­λί­ου, στο πλαί­σιο της προ­σπά­θειας των αρχών να επι­βρα­δύ­νουν την εξά­πλω­ση του κο­ρω­νοϊ­ού.

Με βάση τα νε­ό­τε­ρα δε­δο­μέ­να για την επι­δη­μιο­λο­γι­κή κα­τά­στα­ση, συ­νο­λι­κά 676 ασθε­νείς νο­ση­λεύ­ο­νται σε μο­νά­δες εντα­τι­κής θε­ρα­πεί­ας (ΜΕΘ), δη­λα­δή αριθ­μός αυ­ξη­μέ­νος κατά 26% σε σύ­γκρι­ση με αυτόν που κα­τα­γρα­φό­ταν μία εβδο­μά­δα νω­ρί­τε­ρα.

Τα μέτρα πε­ριο­ρι­σμού που είχαν επι­βλη­θεί στην πρω­τεύ­ου­σα από την 20ή Μαρ­τί­ου είχαν αρ­χί­σει να χα­λα­ρώ­νουν προ­ο­δευ­τι­κά τις προη­γού­με­νες εβδο­μά­δες, ωστό­σο ο αριθ­μός των νέων κρου­σμά­των συ­νέ­χι­σε να αυ­ξά­νε­ται με ταχύ ρυθμό.

Ο πρό­ε­δρος Αλ­μπέρ­το Φερ­νά­ντες το­νί­ζει ότι οι ατέ­λειω­τες εβδο­μά­δες του πε­ριο­ρι­σμού «έσω­σαν ζωές» καθώς επέ­τρε­ψαν στο σύ­στη­μα υγεί­ας να εφο­δια­στεί και να προ­ε­τοι­μα­στεί.

Η παν­δη­μία έχει βαρύ αντί­κτυ­πο στην οι­κο­νο­μία της Αρ­γε­ντι­νής, καθώς βρί­σκε­ται ήδη σε ύφεση από το 2018.

Οκτώ νέα κρού­σμα­τα στην Κίνα

Η Εθνι­κή Επι­τρο­πή Υγεί­ας ανα­κοί­νω­σε σή­με­ρα ότι έως τα με­σά­νυ­χτα της Δευ­τέ­ρας ενη­με­ρώ­θη­κε για οκτώ νέα επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 στην ηπει­ρω­τι­κή Κίνα, ένα­ντι τεσ­σά­ρων την προη­γου­μέ­νη. Όλα ήταν «ει­σα­γό­με­να», διευ­κρί­νι­σε η ίδια πηγή, ανα­φε­ρό­με­νη σε τα­ξι­διώ­τες από το εξω­τε­ρι­κό που δια­γνώ­στη­κε πως έχουν προ­σβλη­θεί αφού ει­σήλ­θαν στην κι­νε­ζι­κή επι­κρά­τεια. Στο Πε­κί­νο, δεν κα­τα­γρά­φη­κε κα­νέ­να νέο κρού­σμα εντό­πιας με­τά­δο­σης. Την προη­γου­μέ­νη, γι­νό­ταν λόγος για ένα κρού­σμα.

Δεν δια­πι­στώ­θη­κε κα­νέ­νας νέος θά­να­τος εξαι­τί­ας του COVID-19, σύμ­φω­να με την Εθνι­κή Επι­τρο­πή (το υπουρ­γείο) Υγεί­ας.

Εντο­πί­στη­καν 15 νέες πε­ρι­πτώ­σεις ασυμ­πτω­μα­τι­κών φο­ρέ­ων του κο­ρω­νοϊ­ού, ένα­ντι 11 μία ημέρα νω­ρί­τε­ρα, κατά την ίδια πηγή. Οι κι­νε­ζι­κές αρχές δεν χα­ρα­κτη­ρί­ζουν τους ασυμ­πτω­μα­τι­κούς φο­ρείς του SARS-CoV-2 επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα εάν δεν ασθε­νή­σουν.

Επι­σή­μως, ο απο­λο­γι­σμός της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού στη χώρα όπου ξέ­σπα­σε αρ­χι­κά στα τέλη του Δε­κεμ­βρί­ου ανέρ­χε­ται σε 4.634 νε­κρούς επί συ­νό­λου 83.565 αν­θρώ­πων που έχουν προ­σβλη­θεί.

Πε­ρισ­σό­τε­ρα από 30.000 τα κρού­σμα­τα στο Ισ­ρα­ήλ

Το υπουρ­γείο Υγεί­ας του Ισ­ρα­ήλ ανα­κοί­νω­σε χθες Δευ­τέ­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 791 νέα κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 σε 24 ώρες, εξέ­λι­ξη που αύ­ξη­σε το σύ­νο­λο των αν­θρώ­πων που έχουν προ­σβλη­θεί σε 30.749.

Σύμ­φω­να με την ίδια πηγή, άλλοι τρεις ασθε­νείς υπέ­κυ­ψαν στον COVID-19, με το σύ­νο­λο των θυ­μά­των της παν­δη­μί­ας να ανέρ­χε­ται πλέον σε 334, ενώ ο αριθ­μός των ασθε­νών που νο­ση­λεύ­ο­νται σε σο­βα­ρή ως κρί­σι­μη κα­τά­στα­ση αυ­ξή­θη­κε σε 88 από 86, από το σύ­νο­λο των 349 αν­θρώ­πων που έχουν ει­σα­χθεί στα νο­σο­κο­μεία. Ο αριθ­μός των λε­γό­με­νων ενερ­γών κρου­σμά­των έφθα­σε τα 12.359, αριθ­μό που απο­τε­λεί θλι­βε­ρό ρεκόρ.

Στον αντί­πο­δα, άλλοι 106 ασθε­νείς κρί­θη­κε ότι απο­θε­ρα­πεύ­θη­καν, με το σύ­νο­λο των αν­θρώ­πων που έχουν ιαθεί στο Ισ­ρα­ήλ να ανέρ­χε­ται σε 18.056.

Νω­ρί­τε­ρα χθες η κυ­βέρ­νη­ση του πρω­θυ­πουρ­γού Μπε­νια­μίν Νε­τα­νιά­χου ανα­κοί­νω­σε ότι επα­να­φέ­ρει σε ισχύ μέτρα που είχαν ήδη αρθεί για να αντι­με­τω­πι­στεί η εξά­πλω­ση της παν­δη­μί­ας: απο­φά­σι­σε να κλεί­σουν άμεσα μπαρ, νυ­κτε­ρι­νά κέ­ντρα, γυ­μνα­στή­ρια και αί­θου­σες εκ­δη­λώ­σε­ων, με­τέ­δω­σε το ισ­ραη­λι­νό ρα­διό­φω­νο. Απο­φα­σί­στη­κε επί­σης να κλεί­σουν οι πι­σί­νες και οι συ­ναυ­λί­ες και οι πο­λι­τι­στι­κές εκ­δη­λώ­σεις να ακυ­ρω­θούν. Τα εστια­τό­ρια δεν θα μπο­ρούν να υπο­δέ­χο­νται παρά έως 20 πε­λά­τες σε κλει­στές αί­θου­σες και άλ­λους 30 σε εξω­τε­ρι­κούς χώ­ρους. Στις συ­να­γω­γές, ο αριθ­μός των πι­στών απο­φα­σί­στη­κε να πε­ριο­ρι­στεί σε 19 το μέ­γι­στο. Στα λε­ω­φο­ρεία δεν θα μπο­ρούν να επι­βι­βά­ζο­νται πάνω από 20 επι­βά­τες.

Το­πο­θε­τού­με­νος κατά τη διάρ­κεια της δη­μό­σιας φάσης της συ­νε­δρί­α­σης του υπουρ­γι­κού του συμ­βου­λί­ου, ο Νε­τα­νιά­χου είπε ότι το Ισ­ρα­ήλ έπρε­πε να αντι­στρέ­ψει την πο­ρεία που έχει πάρει για να απο­φύ­γει την επι­βο­λή ευ­ρύ­τε­ρου lockdown το οποίο θα πα­ρέ­λυε την οι­κο­νο­μία, την ώρα που η ανερ­γία έχει ξε­πε­ρά­σει το 20%.

Η Τρά­πε­ζα του Ισ­ρα­ήλ, το κε­ντρι­κό πι­στω­τι­κό ίδρυ­μα της χώρας, προ­έ­βλε­ψε χθες ότι η ισ­ραη­λι­νή οι­κο­νο­μία θα συρ­ρι­κνω­θεί κατά 6%.

Μόλις το 37% των Ισ­ραη­λι­νών δη­λώ­νει ότι εμπι­στεύ­ε­ται τον τρόπο που η κυ­βέρ­νη­ση υπό τον Νε­τα­νιά­χου δια­χει­ρί­ζε­ται την κρίση που έχει προ­κα­λέ­σει η παν­δη­μία, ενώ το 59% δη­λώ­νει το αντί­θε­το, κα­τα­δει­κνύ­ει δη­μο­σκό­πη­ση που αναρ­τή­θη­κε χθες Δευ­τέ­ρα στον ει­δη­σε­ο­γρα­φι­κό ιστό­το­πο N12 News του δω­δέ­κα­του κα­να­λιού της ισ­ραη­λι­νής τη­λε­ό­ρα­σης.

79 νέοι θά­να­τοι και 969 νέα κρού­σμα­τα στην Αί­γυ­πτο

Το υπουρ­γείο Υγεί­ας της Αι­γύ­πτου ανα­κοί­νω­σε χθες Δευ­τέ­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 79 νέους θα­νά­τους εξαι­τί­ας του COVID-19 και 969 νέα επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 το προη­γού­με­νο 24ωρο, με τον αριθ­μό των αν­θρώ­πων που προ­σβάλ­λο­νται από τον κο­ρω­νο­ϊό να υπο­χω­ρεί κάτω από το όριο των χι­λί­ων ημε­ρη­σί­ως για πρώτη φορά από την 27η Μαΐου.

Επι­σή­μως, ο απο­λο­γι­σμός της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού στην πο­λυ­πλη­θέ­στε­ρη αρα­βι­κή χώρα ανέρ­χε­ται σε 3.422 νε­κρούς επί συ­νό­λου 76.222 κρου­σμά­των μό­λυν­σης.

Το Κάιρο άνοι­ξε εκ νέου δη­μο­φι­λείς προ­ο­ρι­σμούς στους ξέ­νους του­ρί­στες την πε­ρα­σμέ­νη εβδο­μά­δα. Ο το­μέ­ας του του­ρι­σμού πα­ρέ­λυ­σε τον Μάρ­τιο, εξαι­τί­ας των μέ­τρων που επι­βλή­θη­καν προ­κει­μέ­νου να απο­τρα­πεί η εξά­πλω­ση της παν­δη­μί­ας.

Η Αί­γυ­πτος δεν συ­μπε­ρι­λή­φθη­κε στον αρ­χι­κό κα­τά­λο­γο των «ασφα­λών προ­ο­ρι­σμών» για τους τα­ξι­διώ­τες που κα­ταρ­τί­στη­κε από την Ευ­ρω­παϊ­κή Ένωση και ανα­κοι­νώ­θη­κε την πε­ρα­σμέ­νη εβδο­μά­δα.

Ο του­ρι­σμός ει­σφέ­ρει πε­ρί­που το 5% του ΑΕΠ της Αι­γύ­πτου, κατά στοι­χεία της κυ­βέρ­νη­σης. Ανα­λυ­τές το­πο­θε­τούν το μέ­γε­θος αυτό περί το 15%, καθώς συ­νυ­πο­λο­γί­ζουν τις θέ­σεις ερ­γα­σί­ας και τις υπη­ρε­σί­ες που συν­δέ­ο­νται έμ­με­σα μαζί του.

Στα 71 τα νέα κρού­σμα­τα στη Λιβύη

Το Εθνι­κό Κέ­ντρο Ελέγ­χου Ασθε­νειών της Λι­βύ­ης ανα­κοί­νω­σε σή­με­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 71 νέα κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2, με το σύ­νο­λο των αν­θρώ­πων που έχει επι­βε­βαιω­θεί πως προ­σβλή­θη­καν να ανέρ­χε­ται πλέον σε 1.117.

Έως σή­με­ρα το Κέ­ντρο κα­τα­γρά­φει 34 θα­νά­τους εξαι­τί­ας του COVID-19. Στον αντί­πο­δα, 269 άν­θρω­ποι έχουν αναρ­ρώ­σει.

Χθες Δευ­τέ­ρα η διε­θνώς ανα­γνω­ρι­σμέ­νη κυ­βέρ­νη­ση πα­ρέ­τει­νε τα μέτρα πε­ριο­ρι­σμού για δέκα ημέ­ρες προ­κει­μέ­νου να απο­τρα­πεί η εξά­πλω­ση της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της απα­γό­ρευ­σης των δη­μό­σιων συ­να­θροί­σε­ων στις πε­ριο­χές οι οποί­ες τε­λούν υπό τον έλεγ­χό της.

Ινδία: Ξε­πέ­ρα­σαν τους 20.000 οι νε­κροί, σχε­δόν 720.000 κρού­σμα­τα

Στην Ινδία ξε­πε­ρά­στη­κε σή­με­ρα το όριο των 20.000 θα­νά­των εξαι­τί­ας της COVID-19, ενώ ο αριθ­μός των κρου­σμά­των μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 συ­νε­χί­ζει να αυ­ξά­νε­ται με τα­χείς ρυθ­μούς και πλη­σιά­ζει πλέον τα 720.000 συ­νο­λι­κά, καθώς η χώρα της νό­τιας Ασίας συ­νε­χί­ζει να χα­λα­ρώ­νει τα μέτρα πε­ριο­ρι­σμού που επέ­βα­λε η κυ­βέρ­νη­ση του πρω­θυ­πουρ­γού Να­ρέ­ντρα Μόντι, εν μέσω των ολο­έ­να πιο δυ­σοί­ω­νων προ­βλέ­ψε­ων για την ιν­δι­κή οι­κο­νο­μία.

Οι θά­να­τοι και τα κρού­σμα­τα αυ­ξά­νο­νται με τους τα­χύ­τε­ρους ρυθ­μούς των τε­λευ­ταί­ων τριών μηνών καθώς οι αρχές αί­ρουν το lockdown στη γι­γα­ντιαία χώρα του 1,3 δι­σε­κα­τομ­μυ­ρί­ου κα­τοί­κων, αφού τα μέτρα άφη­σαν εκα­το­ντά­δες χι­λιά­δες αν­θρώ­πους άνερ­γους και ανά­γκα­σαν εται­ρεί­ες να κλεί­σουν.

Το υπουρ­γείο Υγεί­ας της Ιν­δί­ας ανα­κοί­νω­σε σή­με­ρα ότι κα­τέ­γρα­ψε 467 θα­νά­τους εξαι­τί­ας της COVID-19 το προη­γού­με­νο 24ωρο, με το σύ­νο­λο των νε­κρών να ανέρ­χε­ται πλέον σε 20.160. Τα κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 το ίδιο διά­στη­μα ανήλ­θαν σε 22.252, με το σύ­νο­λό τους να φθά­νει τα 719.665. Η Ινδία ξε­πέ­ρα­σε χθες Δευ­τέ­ρα τη Ρωσία και κα­τα­τάσ­σε­ται πλέον στην τρίτη θέση στον πλα­νή­τη ως προς τον αριθ­μό των κρου­σμά­των μό­λυν­σης, πίσω μόνο από τις ΗΠΑ και τη Βρα­ζι­λία.

Πά­ντως ο δεί­κτης θνη­τό­τη­τας πα­ρα­μέ­νει χα­μη­λός: είναι 0,15, ένα­ντι 3,97 στις ΗΠΑ και 6,65 στο Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο, κατά τους υπο­λο­γι­σμούς του πρα­κτο­ρεί­ου ει­δή­σε­ων Ρόι­τερς.

Γερ­μα­νία: 8 θά­να­τοι, 390 κρού­σμα­τα μό­λυν­σης σε 24 ώρες

Οκτώ ασθε­νείς υπέ­κυ­ψαν στην COVID-19 τις προη­γού­με­νες 24 ώρες στη Γερ­μα­νία, ενώ εντο­πί­στη­καν 390 επι­βε­βαιω­μέ­να κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2, με τον απο­λο­γι­σμό της παν­δη­μί­ας του κο­ρο­νοϊ­ού στην ισχυ­ρό­τε­ρη οι­κο­νο­μι­κή δύ­να­μη της ευ­ρω­ζώ­νης να ανέρ­χε­ται σε 9.024 νε­κρούς επί συ­νό­λου 196.944 αν­θρώ­πων που έχουν προ­σβλη­θεί, κατά τα δε­δο­μέ­να τα οποία συ­γκε­ντρώ­νει το Ιν­στι­τού­το Ρό­μπερτ Κοχ.

Αυ­στρα­λία: Κλεί­νουν τα σύ­νο­ρα Βι­κτώ­ριας-Νέ­ας Νό­τιας Ουα­λί­ας λόγω κο­ρω­νοϊ­ού

Εκα­το­ντά­δες αστυ­νο­μι­κοί και άν­δρες των αυ­στρα­λια­νών ένο­πλων δυ­νά­με­ων ανα­πτύσ­σο­νται για να επι­βά­λουν το κλεί­σι­μο των πο­λυά­σχο­λων συ­νό­ρων των δύο πο­λυ­πλη­θέ­στε­ρων πο­λι­τειών της Αυ­στρα­λί­ας, καθώς οι αρχές της μιας δυ­σκο­λεύ­ο­νται ολο­έ­να πε­ρισ­σό­τε­ρο να πε­ριο­ρί­σουν το πρό­σφα­το ξέ­σπα­σμα της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού.

Τα σύ­νο­ρα της Νέας Νό­τιας Ουα­λί­ας με τη Βι­κτώ­ρια, που έχουν μήκος εκα­το­ντά­δων χι­λιο­μέ­τρων, θα κλεί­σουν για πρώτη φορά τα τε­λευ­ταία 100 χρό­νια.

Αυτό συμ­βαί­νει διότι η Πο­λι­τεία Βι­κτώ­ρια ανα­κοί­νω­σε σή­με­ρα νέο αριθ­μό κρου­σμά­των μό­λυν­σης. Συ­γκε­κρι­μέ­να 191 κρού­σμα­τα σε 24 ώρες. Χθες Δευ­τέ­ρα είχαν κα­τα­γρα­φεί 127.

Ο επι­κε­φα­λής της πο­λι­τεια­κής κυ­βέρ­νη­σης Ντά­νιελ Άντριους εξή­γη­σε πως κα­τα­γρά­φε­ται «πάρα πολύ υψη­λός αριθ­μός νέων κρου­σμά­των», ο οποί­ος συ­νε­πά­γε­ται πως ήταν από­λυ­τη ανά­γκη να λη­φθούν μέτρα.

Η απα­γό­ρευ­ση διέ­λευ­σης των συ­νό­ρων θα τεθεί σε εφαρ­μο­γή από τη νύχτα της Τρί­της προς Τε­τάρ­τη. Το μέτρο θα ισχύ­σει για έξι εβδο­μά­δες.

Όσοι επι­χει­ρή­σουν να πε­ρά­σουν τα σύ­νο­ρα χωρίς άδεια θα συλ­λαμ­βά­νο­νται και θα αντι­με­τω­πί­ζουν τον κίν­δυ­νο επι­βο­λής προ­στί­μου 11 χι­λιά­δων δο­λα­ρί­ων Αυ­στρα­λί­ας (6,8 χι­λιά­δων ευρώ) και ποι­νής φυ­λά­κι­σης έξι μηνών.

Ημε­ρή­σιες άδειες με­τα­κί­νη­σης προ­βλέ­πε­ται να χο­ρη­γού­νται σε αν­θρώ­πους που ζουν σε πα­ρα­με­θό­ριες πό­λεις και κοι­νό­τη­τες.

Ο Κέβιν Μακ, δή­μαρ­χος του Όλ­μπε­ρι, μιας πόλης που βρί­σκε­ται στην πλευ­ρά της Νέας Νό­τιας Ουα­λί­ας, επι­σή­μα­νε ότι, καθώς γί­νο­νται του­λά­χι­στον 50.000 δια­συ­νο­ρια­κές με­τα­κι­νή­σεις με αυ­το­κί­νη­τα την ημέρα, τα πράγ­μα­τα θα είναι «εφιαλ­τι­κά για όλους».

Το κλεί­σι­μο των συ­νό­ρων αναγ­γέλ­θη­κε τη Δευ­τέ­ρα ως αντί­δρα­ση στην έξαρ­ση της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού στη Μελ­βούρ­νη, την πρω­τεύ­ου­σα της Βι­κτώ­ριας, η οποία ανά­γκα­σε τις αρχές να επα­να­φέ­ρουν σε ισχύ την ισχυ­ρή σύ­στα­ση για την τή­ρη­ση της κοι­νω­νι­κής από­στα­σης σε πάνω από 30 συ­νοι­κί­ες και να επι­βά­λουν lockdown σε εννέα πο­λυ­κα­τοι­κί­ες.

Στη Βι­κτώ­ρια ση­μειώ­θη­καν τα 191 από τα 199 κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον SARS-CoV-2 που ανα­κοι­νώ­θη­καν σή­με­ρα. Πρό­κει­ται για τον υψη­λό­τε­ρο ημε­ρή­σιο απο­λο­γι­σμό από τις αρχές Απρι­λί­ου.

Συ­νο­λι­κά στην Αυ­στρα­λία, κα­τα­με­τρού­νται 8.800 κρού­σμα­τα μό­λυν­σης από τον κο­ρω­νο­ϊό και 106 θά­να­τοι εξαι­τί­ας της COVID-19. Οι αριθ­μοί αυτοί είναι μεν θε­α­μα­τι­κά χα­μη­λό­τε­ροι από ό,τι σε άλλες χώρες, αλλά το ξέ­σπα­σμα στη Μελ­βούρ­νη έχει θο­ρυ­βή­σει την το­πι­κή και την πο­λι­τεια­κή κυ­βέρ­νη­ση.

Για τις επι­χει­ρή­σεις στην πε­ριο­χή της με­θο­ρί­ου, που έκλει­σε για τε­λευ­ταία φορά κατά τη διάρ­κεια της παν­δη­μί­ας της ισπα­νι­κής γρί­πης, εν έτει 1919, οι επό­με­νες εβδο­μά­δες ανα­μέ­νο­νται εφιαλ­τι­κές. «Σχε­δόν το ένα τέ­ταρ­το των υπαλ­λή­λων μου, όπως κι εγώ, ζούμε στη Νέα Νότια Ουα­λία. Περ­νά­με, λοι­πόν, κα­θη­με­ρι­νά τα σύ­νο­ρα για να έρ­θου­με στη δου­λειά» εξη­γεί ο Πολ Άρμ­στρονγκ, ο οποί­ος διευ­θύ­νει πρα­τή­ριο καυ­σί­μων στην πα­ρα­με­θό­ρια πόλη Ουο­ντόν­γκα, στη Βι­κτώ­ρια. «Δεν ξέρω καν εάν θα μπο­ρούν να έρ­χο­νται» προ­σθέ­τει ο ίδιος.

Διαβάστε περισσότερα

Τι είν’ η παιδεία μας

 

ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΠΟΥΚΑΛΑΣ

Καλλιτεχνικά μαθήματα; Καταργητέα. Μουσική; Εξοβελιστέα. Κοινωνιολογία; Απορριπτέα – δώστε της μια ωρίτσα να τελειώνουμε, πάρτε την από τη Φυσική. Ελεύθερο Σχέδιο; Εξοριστέο. Γραμμικό Σχέδιο; Περιττό. Σαρωτικά τα νέα ωρολόγια προγράμματα του Λυκείου, καταργούν χωρίς εξηγήσεις μαθήματα προφανούς χρησιμότητας. Αν, βέβαια, πρέπει να συνδέσουμε καλά και σώνει την παιδεία με τη χρησιμοθηρία.

Η εκπαίδευση, ναι, έτσι όπως την αντιλαμβανόμαστε και τη νομοθετούμε ανέκαθεν, είναι ένα κουτό, άτερπνο κυνήγι βαθμών: δεν διαβάζεις για να μάθεις, αλλά για να περάσεις το μάθημα, την τάξη, το γυμνάσιο. Εξού και η κυριαρχία της αποστήθισης ως μεθόδου επιτυχίας. Η παιδεία όμως αρχίζει εκεί ακριβώς όπου σταματάει η εκπαίδευση. Κι αν το σχολείο δεν είναι και τόπος παιδείας, καλλιέργειας, αγωγής (ο όρος χρησιμοποιείται εδώ με την ακριβώς αντίθετη σημασία από την παιδονομική με την οποία τη χρησιμοποιεί το κοσμιότατο υπουργείο), αν δεν σε βοηθάει να γίνεις άλλος άνθρωπος από αυτόν που προοικονομεί η τάξη σου, η καταγωγή, η οικογενειακή σου περιουσία ή παράδοση, τότε περιττεύει συνολικά. Ή τουλάχιστον περιττεύει στη δημόσια μορφή του.

Στην ουσία άλλωστε κάτι τέτοιο γίνεται. Με ποικίλους τρόπους, ήπιους ή βίαιους, το δημόσιο σχολείο αποδυναμώνεται. Υποβιβάζεται σε παραπαίδι, και σίγουρα δεν αρκούν τα λιγοστά Πρότυπα για να υποστηριχθεί ότι συμβαίνει το αντίθετο. Οι λυκειόπαιδες που περίμεναν πώς και πώς την ώρα του Σχεδίου για να δουλέψουν καθοδηγούμενοι από το ταλέντο τους, δεν περιμένουν πια. Αν μολαταύτα επιμένουν να δοκιμάσουν την τύχη τους στις πολυτεχνικές σχολές, πρέπει να πάνε σε ιδιωτικό ή να κάνουν φροντιστήριο επί τριετία. Διότι στις Πανελλαδικές θα εξεταστούν και στο Σχέδιο. Που όμως δεν θα το έχουν διδαχθεί, κι ας είναι προαπαιτούμενο. Εξοχη ιδέα.

Συν τοις άλλοις, τα νέα ωρολόγια προγράμματα αποστρατεύουν αιφνιδίως πολλούς ειδικευμένους εκπαιδευτικούς, που θα αδυνατούν πλέον να βρουν οργανική θέση. Αλλους πάλι, που βλέπουν να πετσοκόβονται οι ώρες διδασκαλίας του μαθήματός τους, τους μετατρέπουν σε νομάδες, αναγκάζοντάς τους να μετακινούνται ταχύτατα από γυμνασίου εις γυμνάσιον, για να καλύπτουν το υποχρεωτικό πεντάωρο. Και δεν έχουν δυστυχώς όλες οι πόλεις μας ωραίους ποδηλατόδρομους, όπως η Αθήνα, ώστε να πηγαίνουν ποδηλατώντας από το ένα σχολείο στο άλλο, μνημονεύοντας προς αυτοπαραμυθία το του Ανδρέα Εμπειρίκου: «Η ποίησις είναι ανάπτυξι στίλβοντος ποδηλάτου».

Διαβάστε περισσότερα