Ο σολίστ του μπουζουκιού Μανώλης Χιώτης

 Χιώτης ήταν από τις προσωπικότητες που άλλαξαν τον ρου της ελληνικής μουσικής με μια απλή κίνηση.
Η καινοτομία των τεσσάρων χορδών που εισήγαγε στο μπουζούκι το έκανε αποδεκτό και σε κύκλους εκτός των «κακόφημων», συγκεντρώνοντας τη μήνη βεβαίως των παραδοσιακών λαϊκών τριχορδάδων.
Κι έτσι το απαγορευμένο και «χαρακτηρισμένο» όργανο μπήκε στα σαλόνια της πλατιάς μάζας, γινόμενο σύμβολο της ελληνικής λαϊκής μουσικής.
Ο Χιώτης δεν είναι φυσικά γνωστός μόνο για το τετράχορδο μπουζούκι, αφού αυτός είναι που εγκαινίασε την έννοια του «κέντρου διασκέδασης», την ώρα που πλούμισε τη μουσική μας με λάτιν ήχους και ρυθμούς μάμπο, ρούμπα, σάμπα, ακόμα και σουίνγκ!
Και βέβαια δεν πρέπει να παραλείψουμε την απαράμιλλη δεξιοτεχνία του στο μπουζούκι, που θα κάνει τον Τζίμι Χέντριξ να τον παραδεχτεί ως τον κορυφαίο σολίστα εγχόρδου στον πλανήτη.
Ας δούμε λοιπόν τα σημαντικότερα γεγονότα της ζωής του λαϊκού συνθέτη, που γεννήθηκε σαν σήμερα...
Πρώτα χρόνια

Ο Μανώλης Χιώτης γεννήθηκε στις 21 Μαρτίου 1921 και πέθανε την ίδια μέρα (21 Μαρτίου 1970), σε ηλικία 49 ετών, από ένα καπρίτσιο λες της μοίρας. Γενικευμένη συμφωνία για τον τόπο γέννησής του δεν υπάρχει, με κάποιους μελετητές του ρεμπέτικου να αναφέρουν τη Θεσσαλονίκη ως γενέτειρά του, ενώ άλλοι να τον τοποθετούν στο Ναύπλιο. Οι συχνές μετακινήσεις της οικογένειάς του από Θεσσαλονίκη σε Ναύπλιο και τανάπαλιν ευθύνονται ενδεχομένως για την ασυνέπεια των αναφορών.
Φαίνεται πάντως ότι ο μάγκας πατέρας του, Διαμαντής Χιώτης, γέννημα θρέμμα του Πειραιά, και η μητέρα του είχαν εγκατασταθεί στη Θεσσαλονίκη μεταξύ 1920-1935, προερχόμενοι από το Ναύπλιο. Όσο για το επίθετό του, έλκει την καταγωγή του από τη ιδιαίτερη πατρίδα του πατέρα του, τη Χίο.
Από μικρός ο Χιώτης δείχνει την κλίση του στη μουσική, γι' αυτό και επιστρατεύεται ο περίφημος μουσικοδιδάσκαλος της εποχής, Γιώργος Λώλος, ο οποίος θα τον εισάγει στον κόσμο των εγχόρδων: ο μικρός μαθαίνει κιθάρα, βιολί και ούτι. Η οικονομική επιφάνεια εξάλλου της οικογένειας παρέχει στον Χιώτη άνετα παιδικά χρόνια, με κάθε του απαίτηση να γίνεται για τους γονείς του διαταγή.
Σε ηλικία 15 ετών, το 1935, η οικογένεια επιστρέφει στο Ναύπλιο και ο Χιώτης κάνει τις πρώτες του εμφανίσεις σε νυχτερινά κέντρα, με τη δυναμική του μητέρα να διατηρεί ένα από τα πλέον περίφημα ξενυχτάδικα της καλής κοινωνίας του Ναυπλίου.
Κάθοδος στην Αθήνα

Έφηβος ακόμη, το 1936, κατεβαίνει στην Αθήνα για να κυνηγήσει το όνειρο. Πρώτη εμφάνιση στην πρωτεύουσα, στο κέντρο «Παγώνια», στο πλευρό του Στράτου Παγιουμτζή. Ο μεγάλος Στράτος θα τον πάρει μαζί του στο «Δάσος», ως μέλος της ορχήστρας του, ενώ λίγο αργότερα θα τον φέρει σε επαφή με τη δισκογραφική «Κολούμπια», στην οποία και υπογράφει συμβόλαιο ως «διευθύνων πρίμο όργανο».
Ο 16χρονος μπουζουξής θα φανερώσει το ταλέντο του από νωρίς, ενώ σύντομα το όνομά του θα φιγουράρει ως βασικός εκτελεστής στην «Κολούμπια», με την οποία και θα συνεργαστεί για πολλά χρόνια. Το 1937-1938 θα γράψει σε δίσκο φωνογράφου το πρώτο του τραγούδι («Γιατί δεν λες το ναι» ή «Το χρήμα δεν το λογαριάζω»), πάντα με τον Παγιουμτζή στο πλευρό του.
Την ίδια εποχή γνωρίζεται με τον Μπαγιαντέρα και κερδίζει την εύνοιά του, παίζοντας μαζί του τις προπολεμικές επιτυχίες του πρώτου: «Νυχτερίδα», «Μ' έχεις μαγεμένο», «Ζούσα μοναχός χωρίς αγάπη» κ.ά.
Μεταπολεμική περίοδος

Στη δεκαετία του '40, ο Χιώτης γράφει τη μία επιτυχία μετά την άλλη: «Πάλι στις τρεις ήρθες εχθές να κοιμηθείς», «Θα σου πω το μυστικό μου», «Το φτωχομπούζουκο» κ.λπ. Η καριέρα του αρχίζει να παίρνει τα πάνω της, ενώ την ίδια εποχή είναι που του μπαίνει το μικρόβιο για ένα μπουζούκι με διαφορετικό ήχο από τον συνήθη.
Ήταν ωστόσο μετά την απελευθέρωση που ο Χιώτης θα χρησιμοποιήσει για πρώτη φορά τον ενισχυτή στις εμφανίσεις του, βλέποντας την καριέρα του να εκτινάσσεται απότομα. Την ιδέα την πήρε από γαλλικό συγκρότημα που εμφανιζόταν στην Αθήνα, όπου και αντίκρισε για πρώτη φορά την ηλεκτρική κιθάρα. Το αρχοντορεμπέτικο γεννιέται μέσα σε μια νύχτα από τη φαεινή ιδέα του Χιώτη να εφαρμόσει τον ενισχυτή σε λαϊκό όργανο.

Στη δεύτερη εκτέλεση του ήδη γνωστού τραγουδιού του «Ο πασατέμπος» (1946), κάνει την πρώτη του εμφάνιση το τετράχορδο μπουζούκι -σύμφωνα με την παραδεδομένη άποψη-, μια καινοτόμα σύλληψη που εισάγει ο Χιώτης στο όργανο. Όσο για το πάλκο, χρησιμοποιεί πλέον δύο μπουζούκια, ένα κλασικό με μεταλλικές χορδές και ένα με χορδές από έντερα, ώστε η χροιά του να μοιάζει με το ούτι.
Το τετράχορδο μπουζούκι του Χιώτη δεν ήταν διαφορετικό μόνο από κατασκευαστικής πλευράς, είχε και μια ακόμα λειτουργία: μπορούσε να γίνει ευκολότερα δεκτό στα «μεγάλα σαλόνια», στα οποία εξάλλου είχε μεγαλώσει και ο ίδιος. Η ιστορία θέλει τον Χιώτη να φέρνει την ιδέα του τετράχορδου μπουζουκιού (4 διπλές σειρές) στον περίφημο οργανοποιό Ζοζέφ, ο οποίος και κατασκεύασε δύο πρωτότυπα.
Δεκαετία του '50

Το 1950 θα βρει τον Χιώτη με δύο χρόνια χωρίς σουξέ, έπρεπε λοιπόν να σκαρφιστεί μια λύση: πείθει τον στιχουργό Νίκο Ρούτσο να τον προμηθεύει με τους στίχους που απέρριπτε ο Τσιτσάνης. Οι πολυπόθητες επιτυχίες έρχονται με τα «Πεταλάκια» και το «Σ' αυτό το φτωχοκάλυβο», με τον Χιώτη να διασφαλίζει τη θέση του στο πάλκο.
Το 1954 θα έρθει ο πρώτος του γάμος, με την τραγουδίστρια Ζωή Νάχη, με την οποία και αποκτά νωρίς-νωρίς δύο παιδιά. Η μοίρα είχε ωστόσο άλλα στο μυαλό της και σε σύντομο χρονικό διάστημα θα γνωρίσει τη Μαίρη Λίντα, με την οποία και θα αποτελέσουν το ανεπανάληπτο ντουέτο που κυριάρχησε στο ελληνικό τραγούδι για περισσότερο από μία δεκαετία!

Ο Χιώτης θα παντρευτεί τη Μαίρη Λίντα το 1959, με την οποία θα παραμείνει παντρεμένος μέχρι το 1966. Αυτή θα είναι και η εποχή της μεγάλης του ακμής: κλασικές επιτυχίες, απανωτά σουξέ και εμφανίσεις στον κινηματογράφο, την ίδια στιγμή που η πειραματική του διάθεση θα φέρει τους πρώτους λάτιν ρυθμούς στο ελληνικό πεντάγραμμο: μάμπο, σάμπα, ρούμπα και δεν συμμαζεύεται. Οι νεωτερισμοί του αυτοί θα τον διαφοροποιήσουν καθοριστικά από τους άλλους μεγάλους λαϊκούς συνθέτες της εποχής, μετατρέποντάς τον σε εισηγητή μιας ιδιαίτερης μουσικής σχολής. Γι' αυτό και ο αθηναϊκός Τύπος τον αποκαλούσε «οδηγό του μπουζουκιού στα σαλόνια».
Και βέβαια ήταν και τα σόλο του, με το μπουζούκι να απογειώνεται και να τον χαράσσει αμετάκλητα στις μνήμες του κόσμου. Ποτέ άλλοτε το «υπερβολικά λαϊκό» αυτό όργανο δεν έβγαλε τέτοιο ήχο! Ταυτόχρονα, μοιράζει σουξέ αριστερά και δεξιά, με τα πλέον αξιομνημόνευτα να είναι τα κομμάτια που έδωσε στον Στέλιο Καζαντζίδη.
Ο Χιώτης είναι ωστόσο γνωστός και για μια ακόμα καινοτομία του: τα κέντρα διασκέδασης! Μετά τον πόλεμο συλλαμβάνει την ιδέα ενός «καθαρού» νυχτερινού κέντρου που ο κόσμος θα μπορούσε να διασκεδάσει χωρίς «παρατράγουδα»: ανοίγει το κοσμικό κέντρο «Πίγκαλς», που έμελλε να είναι και το πρώτο «κοσμικό κέντρο» της Αθήνας.

«Επιτάφιος» και δεκαετία του '60

Η δεκαετία έμελλε να ολοκληρωθεί με ένα μνημειώδες έργο για την ελληνική μουσική. Ήταν το 1959 όταν ο Χιώτης θα ενορχηστρώσει τον «Επιτάφιο» του Γιάννη Ρίτσου, μελοποιημένο από τον Μίκη Θεοδωράκη, που έχει ήδη κάνει μια αποτυχημένη έκδοση, και τον απογειώνει! Ο δίσκος μπαίνει στα στόματα όλων των Ελλήνων και κάνει τους συντελεστές του λαϊκούς ήρωες.
Μια νέα εποχή ξεκινά για τους κορυφαίους μπουξουξήδες της χώρας, που μετονομάζονται σε σολίστ του μπουζουκιού και μπαίνουν στην καλή κοινωνία αλλά και τις συνθέσεις του λεγόμενου «έντεχνου» τραγουδιού.
Ο Χιώτης ενορχηστρώνει τους «Λιποτάκτες», την «Πολιτεία» και το «Αρχιπέλαγος», ενώ από κοινού με τις φωνές της Μαίρης Λίντα, του Μπιθικώτση, του Καζαντζίδη, της Μαρινέλλας και το «βαρύ πυροβολικό» Θεοδωράκη και Χατζιδάκι (του οποίου υπήρξε για καιρό σολίστας) σφραγίζουν το ελληνικό τραγούδι της εποχής. Και είναι ακριβώς αυτός που θα ανοίξει τον δρόμο του «παντρέματος» τον λαϊκών μουσικών και των λόγιων συνθετών, φτάνοντας το «έντεχνο» τραγούδι στη μεγάλη του ακμή.

Στη δεκαετία του 1960 μάλιστα ο Χιώτης περιλαμβανόταν μόνιμα στον ειδικό πίνακα του υπουργείου Εξωτερικών με καλλιτέχνες στους οποίους θα μπορούσαν να διασκεδάσουν οι υψηλοί προσκεκλημένοι και οι βασιλικοί επισκέπτες της χώρας.
Το 1960 ανήκει στον Χιώτη, ο οποίος μεσουρανεί έχοντας ήδη κερδίσει το στοίχημά του: το τετράχορδο μπουζούκι του έχει καθιερωθεί, παρά τις σφοδρές αντιρρήσεις των οργανοπαικτών του κλασικού τρίχορδου, που το χλεύαζαν ως «κιθαρομπούζουκο», και το συναντάμε πλέον παντού: από νυχτερινά κέντρα και συναυλίες μέχρι τον κινηματογράφο και τις τουρνέ, έως και... τον Λευκό Οίκο!


Η περίοδος της Αμερικής
Κατά τα πρότυπα των ελλήνων καλλιτεχνών της εποχής, ο Χιώτης θα επισκεφτεί τις ΗΠΑ για να παίξει για την ακμάζουσα ομογένεια. Αξίζει να σημειώσουμε ότι τεκμηριώνεται πλέον πως ο Χιώτης κλήθηκε ειδικά για να παίξει στα γενέθλια του αμερικανού προέδρου Λίντον Τζόνσον!
Στην περιοδεία του στην Αμερική είναι που θα μπει στα αυτιά του περίφημου μουσικού και δεξιοτέχνη της κιθάρας Τζίμι Χέντριξ, ο οποίος θα τον θεωρήσει έκτοτε ως τον καλύτερο σολίστα εγχόρδου. Η ταχύτητα και οι αυτοσχεδιασμοί του Χιώτη ήταν πράγματι το κάτι άλλο, με το τραγούδι του «Την έδιωξα κι όμως την αγαπώ» να βρίσκεται στο προσωπικό μουσικό αρχείο του Χέντριξ μετά τον θάνατό του.
Ο Χέντριξ γνωρίστηκε με τον Χιώτη πιθανότατα στο Σικάγο, όταν και έπαιξαν σε διπλανά μαγαζιά, με τον Τζίμι να αναφωνεί έπειτα από ρεσιτάλ: «Ο Χιώτης είναι ο μεγαλύτερος σολίστας του κόσμου».

Το τέλος

Τα τελευταία πέντε χρόνια της ζωής του μεγάλου μαέστρου έμελλε να είναι και τα πλέον δραματικά. Το 1966 χωρίζει με τη Μαίρη Λίντα, γεγονός που του στοίχισε σε καθοριστικό βαθμό, κάνει μια σειρά από αποτυχημένες συνεργασίες, ενώ την ίδια εποχή θα αντιμετωπίσει και το σοβαρό πρόβλημα με την υγεία του: ο καρκίνος αρχίζει να τον κατατρώει. Μόνο ευχάριστο διάλειμμα, ο γάμος του με την Μπέμπα Κυριακίδου, με την οποία θα περάσει τα χρόνια που του απέμειναν.
Ο Μανώλης Χιώτης πέθανε την ημέρα των γενεθλίων του, νικημένος από από τον καρκίνο, στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο. Το ημερολόγιο έδειχνε 21 Μαρτίου 1970. Ο επίλογος θα γραφτεί στο Α' Νεκροταφείο, με τη συνοδεία των τριών συζύγων του και το τραγούδι του «Ηλιοβασίλεματα» να τον αποχαιρετά. Χιλιάδες κόσμου θα τον συντροφεύσουν στην τελευταία του κατοικία...

2375" mozallowfullscreen="" src="https://player.vimeo.com/video/62583604" webkitallowfullscreen="" width="300">

Η Μηχανή του Χρόνου, 40 Χρόνια Μανώλης Χιώτης from Bouzouki Fever on Vimeo.


Οκτώβριος του 1969, ο Μίκης Θεοδωράκης φυλακίζεται στο στρατόπεδο Ωρωπού.Το παρακάτω απόσπασμα είναι από τη βιογραφία του:

 « Την μέρα που ο Μανώλης Χιώτης θα ξεψυχούσε στο σπίτι του στον Ωρωπό, σπρωγμένος από ποια μυστηριακή δύναμη, ήρθε να με αποχαιρετήσει με το αγαπημένο μας τραγούδι, το «Ροδόσταμο»… Γνώριζε πως είμαι κλεισμένος στο στρατόπεδο, όπως γνώριζε και ότι η μουσική μου ήταν απαγορευμένη. Εν τούτοις ήρθε με δυο-τρεις φίλους του στον μώλο που βρίσκεται 100-150 μέτρα μακριά και βαδίζοντας τραγουδούσαν όλοι μαζί γυρισμένοι προς εμάς, για να τους ακούσουμε. Εμείς είχαμε πλαγιάσει μετά το μεσημεριανό γεύμα. Ακριβώς πάνω απ’ το κρεβάτι μου ήταν η σκοπιά. Σκύβει λοιπόν ο χωροφύλακας και μου λέει: - Κύριε Μίκη, κύριε Μίκη, νομίζω ότι το τραγούδι αυτό είναι δικό σας. - Ποιο τραγούδι; - Να, εκεί στον μώλο… Αμέσως βγαίνω έξω και πάω στο συρματόπλεγμα για να ακούσω και να δω. Πράγματι ήταν το «Ροδόσταμο». Σιγά-σιγά μαζεύτηκαν κι άλλοι κρατούμενοι. - Ποιοι να’ ναι αυτοί; Αυτοί προχωρούσαν αργά προς τη θάλασσα με τα πρόσωπα στραμμένα προς το Στρατόπεδο. Τότε αναγνώρισα τη φωνή του Χιώτη. - Παιδιά, είναι ο Χιώτης. Βγήκαν και οι χωροφύλακες και κάποιος βαθμοφόρος φάνηκε στον μώλο για να τους συλλάβει. Φαίνεται όμως, ότι μόλις γνώρισε τον Χιώτη, κάτι τους είπε και γύρισε πίσω. Τώρα η παρέα περπατά πάντοτε αργά προς την ξηρά και πάντοτε τραγουδώντας. Δεν μπορούσαμε φυσικά να δούμε τα πρόσωπά τους. Εγώ όμως με τη φαντασία μου έβλεπα καθαρά το πρόσωπο του αγαπημένου μου φίλου και συνεργάτη. Την άλλη μέρα διαβάσαμε την τραγική είδηση στις εφημερίδες: «Χθες το απόγευμα και ώρα τάδε ο Μανώλης Χιώτης άφησε την τελευταία του πνοή στο σπίτι του στον Ωρωπό …»

Διαβάστε περισσότερα

Μια αντι-ομερτά στην κουλτούρα της σιωπής

Σωτήρης Θεοχαρίδης

Η κατάσταση της πραγματικότητάς μας, είναι ο πόλεμος. Ένας γενικευμένος, ολοκληρωτικός πόλεμος («οικονομικός», «οικολογικός», «κοινωνικός», «πολιτικός», «εκπαιδευτικός», «πολιτιστικός ή πολιτισμικός», «ερωτικός»), όλων εναντίων όλων, κι ας μην μας φαίνεται, πως έχει κηρυχθεί-ανοιχτά. Διεξάγεται σθεναρά και φθάνει στα άκρα και οι ακρότητές του( από αυτές διακυβεύεται να χαθεί ο κόσμος μας, που δεν είναι κόσμος) ως καθάριες μορφές του χαμού μας, αλλιώς, η ασκήμια του κόσμου της εποχής-μας, δηλαδή ο αληθινός κόσμος γίνεται μύθος, και όμως, συγχρόνως είναι η κανονική κατάσταση, για όσους μπορούν να διακρίνουν την τρομερή και τρομακτική διαφορά, του επερχόμενου, το οποίο είναι ήδη εδώ, συμβαίνει, μας εμφανίζεται.

Τούτη η ασκήμια μεταφυσικοποιείται, μεταμορφωμένη σ’ ένα νέο ατρόμητο τύπο «ομορφιάς»( την «βαρβαρότητα») από τον πληροφοριακό ολοκληρωτισμό.  Αν αναρωτηθούμε με ορμή, τι εγγράφεται « στον λόγο των σημερινών χορηγών κεφαλαίων», μας αποκαλύπτεται , πως στον λόγο τους με την ισχυρότερη έννοια, εγγράφεται  «η ισχύς», ως η μόνη υπόθεση που δύναται να χαρακτηριστεί «αξιόπιστη». «Δεν αγοράζει κανείς ειδήμονες, τεχνικούς και συσκευές για να γνωρίσει την αλήθεια, αλλά για να αυξήσει την ισχύ»( Ζαν-Φρανσουά Λυοτάρ, Η Μεταμοντέρνα Κατάσταση).
Ολοκληρωτικός ξεριζωμός κάθε τι ανθρώπινου από τη ζωή. Πάντα υπάρχει έπαθλο, βραβείο, τιμή συμπεριλαμβανομένου και μεγάλου μεριδίου της υπεραξίας. Λίγοι δεν υποπίπτουν στο δέλεαρ τούτης της πλανητικής αξίας, που τιμή δεν έχει, άτιμη η τιμή- της. «Με την αυξανόμενη αξία του κόσμου των πραγμάτων προχωρά σε ευθεία αναλογία και η υποτίμηση του κόσμου των ανθρώπων» (Κ. Μαρξ, Τα Οικονομικά και Φιλοσοφικά Χειρόγραφα του 1844).
Η ρήξη με την «πραγμοποιημένη» κατάσταση αναζητεί ανθρώπους με μια και μοναδική ιδιαιτερότητα: εκείνη του ανθρώπου.
Για να κρατήσουμε λίγο ακόμη το μπόι της ελπίδας, είναι κάτι σαν το λάδι στο καντήλι του θυμικού μας, φυτεύουμε βασιλικό και δυόσμο. Κάποιοι, ανάμεσα σε τόσα χρόνια, ερεβώδη, είχαμε ετούτη την εμπειρία στην σύντομη ζωή μας. Προσφάτως η πικροσυννεφιά. Πραξικόπημα η ωραιότητα της προδοσίας που μας παιδεύει μυστικά. Συλλήψεις, Βασανιστήρια, Εικονικές Εκτελέσεις, Δολοφονίες. Τουρκική Εισβολή, Σκοτωμένοι, Βιασμένοι, Αγνοούμενοι- Αγνοημένοι, Προσφυγιά, Εκτοπισμένοι, Εκποιημένοι, Καρτερία, Ταυτοποιήσεις-Τακτοποιήσεις, Μνημόνια-Μνημόσυνα, ωσάν άκαρπη τραγικότητα. Ο βασιλικός και ο δυόσμος,  σχεδόν με ένα τίποτα, λησμονημένο, σύσσωμα στρέφονταν προς την ελπίδα, πέρα από τα εικονίσματα της κυρίαρχης ορατότητας. Αποκρίνονταν χωρίς καμιά απλούστευση. Σαν προσβολή. Σαν κωφάλαλη εκδίκηση. Με τη φυλλωσιά τους να μας καλούν ξανά σε πορεία. Απόμακρα οι υποψιασμένοι και οι ενημερωμένοι, οι συμμετέχοντες στο σχέδιο, μαζί με τους μεγάλους αρχιτέκτονες, αγνοούσαν την κάθε λεπτομέρεια, ορίζοντας την ως αόρατη, γενίκευαν το μαύρο της τραγωδίας με σωφροσύνη, πλουταίνοντας. Μεθοδευμένα στήθηκε ο τρελός χορός της συναίνεσης και με μαντήλι άσπρο, σύρθηκε εργασία και κεφάλαιο. Για μας τους Κυπρίους η διάρρηξη του νοήματος της ζωής μας από τότες, «κρίση-φόβος- διάρρηξη», από τότες, από τότες, ίσως να ξεκίνησε (για αρκετούς από τότε που κλάψαμε το πρώτο και πρωταρχικό μας κλάμα), κουρελιάζοντας στη δύναμη του ενοποιείν. Και ο κάθε λαός με την ιστορική του εμπειρία, τις πλάνες, τις εμμονές, τις αναμονές,  τις προσδοκίες, την μοίρα του και τα τραύματά του.
Όλων των λαών το είναι της μοίρας και των τραυμάτων του έμοιαζε, έστω κι αν ήταν διαφορετικό. Σήμερα, το σημερινό είναι της μοίρας των τραυμάτων των λαών, είναι κοινό, έστω και αν θρυμματίζεται, μέσα από την εικονικότητα που γίνεται η πραγματικότητα της πραγματικότητας-μας, αναδεικνύοντας εκρηκτικά το διαφορετικό, ψευδώς το διαφορετικό, ποτέ δεν σεβάστηκε η εποχή μας το διαφορετικό, αντιθέτως το διασκορπίζει, το εξαφανίζει, όπως και τον άνθρωπο, δοξάζοντας το «οικονομικό κτήνος». Παραμένω στην Κύπρο. Η διάρρηξη του νοήματος συντελέστηκε σε συνθήκες «ευμάρειας», όπου σιωπηλά προετοιμάστηκε ο κοινωνικός τύπος του χρεωμένου. «Του παττισμένου» (χρεοκοπημένου), μου είπεν ο Κωστής ο Ττεψής, φίλος στο καφενείο, «τζιαι εν επαττίσαμεν (και δεν χρεοκοπήσαμε, /πτωχεύσαμε/) μόνον οικονομικά ρε Σωτήρη, εν είμαστεν πλάσματα πιον (πια, πλέον)». Ναι η πτώχευση είναι ολοκληρωτική. Μια «ζωή εν τάφω».
«Χρειαζόμαστε μια ιστορία, με διαφορετικό όμως τρόπο, απ' ότι την χρειάζεται ο κακομαθημένος κηφήνας στον κήπο της γνώσης» (Νίτσε, Για τα οφέλη και τα μειονεκτήματα της ιστορίας για τη ζωή). Πόλεμος…Μνήμη. Με το δεν ξεχνώ ξεχάσαμε. Λευκές ημέρες και ημερολόγια ανθρωπολόγων. Ποιο αίμα πικρό, αγνοημένο; Πιο πικρό! Σύνορό μας, η περιφραγμένη μας ψυχή. Ποια ψυχή λέει ο κοινωνιολόγος. Κατασκευές. Μια σονάτα για τον καλό Κύπριο, την καλή Κυπρία που ποτέ δεν ένιωσαν τον πόνο, πλάθουν από εμπορική χαρά. Μόνο με αίμα. Ύστερα ο πόνος και όταν περάσει καιρός, οι λέξεις. Πατρίδα δίχως μήτρα, ξεκοιλιασμένη πάνω σε μια πέτρα, και σβήσιμο κάθε μνήμης. Μνημόνια- ολοκληρωτικής αμνησίας.
Τούτη η εποχή, είναι η εποχή όλων όσων κατανοούν πως η ιστορία έχει νόημα....η Ευρώπη σήμερα αποτελεί μια συνθετική χημική κατασκευή, μια Ευρώπη που δεν υπάρχει σε κανένα χώρο και σε κανένα χρόνο, μια Ευρώπη αόρατη, αντιιστορική, είναι η απόλυτη αφαίρεση και μέσα της αντιπαλεύουν μαγικά, θριαμβευτικά, τραγικά και θανάσιμα οι μεγάλες δυνάμεις του αφαιρετικού Καλού και του αφαιρετικού Κακού. Όσοι θέλουν να ξαναγράψουν την ιστορία οφείλουν πρώτα να νικήσουν. Έχει δίκαιο ο Νίτσε για το δικαίωμα του ποιος γράφει ιστορία. Δικαίωμα να γράφει την ιστορία έχει ο νικητής. Όλοι όσοι μας προσφέρουν την Ευρώπη της αφαίρεσης είναι οι ηττημένοι.
Η Ερευνητική Δημοσιογραφία και όχι αυτή που ονομάζεται ως τέτοια ή που φέρει το όνομα και δεν έχει τη χάρη, ή και πάλι εκείνη η ίδια, που είναι έγκλειστη σε πανεπιστημιακές έδρες, θεσμούς και ιδρύματα ,  η Ερευνητική Δημοσιογραφία αυτή η άλλη η μη ιδρυματοποιημένη,  η εναλλακτική, η ελευθεριακή, σηκώνει την ταφόπλακα, ανοίγει τον τάφο και στρέφεται στην λεπτομέρεια και το αόρατο, το γενικευμένο, το αφηρημένο, γίνεται ορατό. Ταυτόχρονα αρνείται να διαχειριστεί το θυμικό μας, και αρνείται με πράξεις τις προσφορές των υποκειμένων της μόνης αξιόπιστης υπόθεσης, που είναι η «η ισχύς».  Ρίχνεται στην περιπέτεια και την περιπλάνηση της αλήθειας, και λέει την αλήθεια αυτής της υπόθεσης με τόλμη και με σθένος.
Το ντοκιμαντέρ ως κινηματογραφικό είδος ξετυλίγει ένα ανοιχτό τριαδικό διάλογο(φαινομενολογικό-περιγραφικό: μια συγκεκριμένη περιγραφή αυτού που είναι/Μίμησης/, ερμηνευτικό-επεξηγητικό: γιατί τα πράγματα είναι έτσι όπως είναι/Ποίησης/και πρακτικό: κλονισμός του συστήματος και ανοίγματός του-αποκατάστασης της ερμηνείας/Πράξης/, η ενότητα της ζωής, πληρότητα του είναι). Επομένως διαμορφώνει μια φαινομενολογική κουλτούρα, την κουλτούρα των αισθήσεων σκοπώντας την περιγραφή της εμπειρίας. Δίχως υπερβατική ικανότητα για φαντασία δεν υπάρχει διανοητική δράση, ούτε γνώση (Καντ).
Επιπλέον, συνεισφέρει στην αναζήτηση και την ανακάλυψη ουσιωδών, αιτιωδών και εννοιακών εξηγητικών σχέσεων με σκοπό την δημιουργία πολυσύνθετων ερμηνευτικών μηχανισμών της κοινωνικής πραγματικότητας.
Επιπρόσθετα, προσφέρει τη δυνατότητα για πρακτική χρήση της θεωρητικής γνώσης και σ’ αυτό το σημείο γίνεται η πρόσληψη της ζωής της θεωρίας στην πράξη.
Αυτό το κινηματογραφικό είδος ανατρέπει το μύθο περί ευτυχισμένου τέλους του χολιγουντιανού δομολειτουργισμού, ο οποίος με την αντι-ιστορική του επαναληπτικότητα αποθεώνει και συγχρόνως δικαιώνει την υπαρκτικότητα του υφιστάμενου κοινωνικού συστήματος, ορθολογικά, ηθικά, νομικά, κοινωνικά, πολιτικά, παντοιοτρόπως απολογητικά.
Το ντοκιμαντέρ αποτελεί κι αυτό «μια τέχνη της καχυποψίας» και της «δυσπιστίας» προς όλα αυτά που μας καταδυναστεύουν, εξοβελίζοντας τη ζωή σ’ ένα εξωιστορικό χρόνο του μετά και στη σφαίρα του μεταφυσικού. Τούτη η «τέχνη της υποψίας» είναι η τέχνη της αλήθειας και της δυνατότητας, ο κόσμος να νοηθεί και να υπάρξει αλλιώς. Ενέχει δηλαδή μια δημιουργική, απελευθερωτική, χειραφαιτητική δύναμη.
Οι ταινίες τεκμηρίωσης  είναι οι κραυγές της από-γνωσης και οι κραυγές της ελπίδας, είναι οι ενοποιητικές πολλαπλές κραυγές της ποιητικότητας της πραγματικότητας, οι αρνήσεις του θεάματος και της εικονικής πραγματικότητας-ως της πλαστικού χειρουργού του κόσμου μας, είναι η ανοιχτή συνδυαστική των κραυγών που μαρτυρούν το συλλογικό πρόταγμα ( κοντά στο Ντοστογιεφσκικό), ο κόσμος να διασώσει το ωραίο, το ωραίο να σώσει τον κόσμο, ο κόσμος να εννοήσει ξανά τον άνθρωπο με την ανθρωπινότητά του και την ουτοπία του ανθρώπου, που δεν είναι ουτοπία.
Τέλος, το ντοκιμαντέρ είναι ένα μεγάλο μάθημα κραυγής, που διακόπτει την κυρίαρχη «διαδικασία της σιωπής».
« “Να σιωπείς, τι μάθημα! Τι έννοια πιο άμεση της διάρκειας”, διαπίστωνε ο Πωλ Βάλερυ το 1938, λίγο πριν την τραγωδία των στρατοπέδων, τη σιωπή των αμνών…»
(Πωλ Βιριλιό).
α) «Είμαι ο πιο αδικημένος που γεννήθηκε στον κόσμο».
β) «Κανείς στον κόσμο δεν υπάρχει όσο εγώ».
γ) «Να συναισθάνθηκε την αδικία του να γεννηθεί» (Γιώργος Χειμωνάς).
Για μια στιγμή ας αρνηθούμε τον ειρμό όλης της Γλώσσας που μας συνδέει με τις πιο πάνω προτάσεις Λόγου και να ανοιχτούμε πέρα από αυτές, ολοκληρωτικός, στρεφόμενοι προς το αλλού, το άλλο, με όλο το βουλητικό μέρος της ψυχής μας, για να μετρήσουμε την ωφέλεια. Ας «αδράξουμε την ευκαιρία».
Αυτή, η ίδια η «στιγμή του συμβάντος» και η «λογική» του, μα κυρίως η ανοιχτή του πρόθεση - έστω κι αν υπερβαίνει τα όρια της υπερβολής τώρα που θα ειπωθεί – είναι ένα πρόταγμα ζωής, ανοιχτό προς το «υπέρτατο άνοιγμα» της ζωής, αποποιούμενο κάθε «μανία κατάκτησης», ένα προανάγγελμα ανοιχτό προς την αλήθεια της ζωής, για μια ζωή με ιδέα που να περιέχει την καθολική ιδέα της ζωής, αρνούμενη την ακρότητα της «ολότητας», μια υπενθύμιση στο είναι, καθόλου παραβολική, μέσα στο οποίο εγγράφονται και ξετυλίγονται στιγμές και δρόμοι, ποιήσεις και εντάσεις, πολλές ζωές και πολλοί θάνατοι – συνειδήσεις, που ομολογούν ότι η ζωή, δεν είναι ζωή, δίχως ιδέα. Χωρίς το εστιακό σημείο της «πολλαπλότητας», ανειλημμένο προβληματικά και ερωτηματικά με αφετηρία την συντριβή κατασκευών και ειδώλων, η ζωή δεν είναι ζωή, και μέσα σε τούτο το «γενικευμένο ναυάγιο» στο οποίο εκδηλώνεται ο «γενικευμένος χαμός», εναλλασσόμενος με κυρίαρχες εικόνες, θεάματα, πρότυπα, αρχέτυπα, σημεία, σύμβολα, μ’ ένα ιλιγγιώδες ολιστικό, συνολικό παιχνίδι  και το οποίο αποδεικνύει θεολογικά εξωπραγματικά την ύπαρξη της ζωής, θεωρώ πως δεν προσφέρεται για λόγους θριαμβικούς.
«Ο 20ος αιώνας, αυτός ο ανελέητος αιώνας» (Αλμπέρ Καμύ) με τα «συμβάντα»-του και τη «λογική»-του, καρατόμησε την ουτοπία των ανθρώπων, εγκαθιστώντας με «ευσέβεια» στο πυρηνικό επίκεντρο,  του κέντρου, του κόσμου-μας, την «βαρβαρότητα» και την ασχήμια, παρήγαγε με τρόπο ηθικό, τρομακτικό, θριαμβικό, ανυπόφορο, μυθολογικό, θεαματικό, ελεεινό, καταπιεστικό, όμορφα άσχημο και άμορφο, σύγχρονο, τεχνο-επιστημονικό, εικονικό και με ένα «μεγάλο» τελετουργικό «μάθημα σιωπής» και συνοχής, φόρμες,  μορφές τέτοιας κατανόησης, ζωής και πράξης, που καθόρισαν εξολοκλήρου την ένταση και τον βαθμό-υπέρτατο, της σκληρότητας της βαρβαρότητας, της ματαίωσης, της κατάργησης, της καταστροφής καθετί ανθρώπινου και ελευθεριακού, καθετί φυσικού-αληθινού, ηθικού και έμορφου, κάθε εκδήλωση της ανθρωπινότητας,  στο σύμπαν της εποχής του 21ου αιώνα και έτσι καθίσταται και ως βασικό δομικό στοιχείο της συνείδησης μας και «θεμέλιο/μη θεμέλιο»-του κόσμου μας, τούτη η «υγιεινή».
Το ό, τι συμβαίνει και συντελείται στον κόσμο μας, κλείνοντας μας, στις μορφές και τα περιεχόμενα του, στις μεταμορφώσεις του, δεν ξετυλίγεται σε απόσταση από εμάς και πέραν από εμάς, δηλ. ερήμην μας. Αντιθέτως, η γενικευμένη αλλοτρίωση, η ολιστική απομάγευση ως αρνητικότητες με την συνέπεια του κλεισίματος  και του εγκλωβισμού σε μια παροντικότητα, δίχως πόρο και διέξοδο, παραπέμπουν σε μια διαλεκτική του βιώματός τους και συγχρόνως μας ρίχνουν σε ένα δρόμο, που με φιλικότητα θα πρέπει να βαδίσουμε αναλαμβάνοντάς τον, και δεν είναι άλλος από αυτόν-της συμμετοχής και της ανάληψης της ευθύνης για το μέλλον μας, όχι μόνο το δικό μας, μα κυρίως των παιδιών μας, των νέων μας, για μια ζωή με «μαγεία», με όνειρα. Είναι αδύνατο το νόημα της ζωής χωρίς την ουτοπία. Η αινιγματικότητα της έχει εγκλειστεί στον παραλογισμό της σημασίας της σκιάς της, στο μαύρο, στο αρνητικό της.
Είναι πολύ δύσκολο σήμερα να είμαστε σε κατάσταση συνείδησης. Γιατί η συνείδηση προϋποθέτει τον άλλο. Ο άλλος σε αυτή την κατάσταση της πραγματικότητάς μας, υπάρχει ως θέαμα, σαν μια κατασκευή της κατασκευής, σαν οπτασία. Ως το τίποτα μιας σκιάς. Ζούμε μέσα στο παραλήρημα μιας έσχατης αναμονής, απουσία οράματος, απουσία ανθρώπου και ανθρωπινότητας. Ρημαγμένοι. Παρά τις πολλαπλές φωνές της πολύπλοκης εικονικότητάς μας, συγκροτούμε με διαφάνεια, διαύγεια, ειλικρίνεια και με τρόπο θριαμβικό, το ασυνείδητο της τραγωδίας μας, που είναι ο ορθολογισμός μιας ολικής κουλτούρας της σιωπής, και η οποία υλοποιεί το μέγα σχέδιο της ελεγχόμενής μας μιζέριας. Στη μεθόδευση της ανημποριάς και της κυριαρχίας της, το σκοτάδι και ο τρόμος του,  παρουσιάζονται ως το φως, το φως αυτό φωταγωγεί όλες τις λεωφόρους της εξόντωσης του ανθρώπινου, εκποίησης του ανθρώπινου, εκθεμελίωση της ζωής, του ζωντανού.
Αν λοιπόν, επιθυμούμε να ζήσουμε την αλήθεια, ας ριχτούμε στη μοίρα μιας επιστροφής προς τον άνθρωπο, τούτο είναι: το amor fati. Αν αγαπάμε τη μοίρα μας ως άνθρωποι, ας ριχτούμε με τόλμη στη μοίρα μας ως άνθρωποι, κάνοντας τον άνθρωπο να εμφανιστεί ως μοίρα- και όχι ως άμοιρα μοιραίο.
Το διαλεκτικό παιχνίδι ανάμεσα στην αυτονομία του υποκειμένου και την αυτονομία της κοινωνίας υπακούει σε μια ηθική της γνώσης (που εμπεριέχει το «συνειδέναι») παρά σε μια πολιτική. Υπακούει σε μια ηθική επιλογή που ανατρέπει την κυριαρχούσα πολιτική της ανελευθερίας και του σχεδίου της, για εδραίωση ενός ψευδοπλουραλισμού ατομικοτήτων,  που καυχιέται πως ισότιμα και ελεύθερα, επιτρέπει να δείχνουν, όλοι ανεξαιρέτως, τις δυνατότητές τους.   Εξεγείρομαι, άρα υπάρχει δυνατότητα να εμφανιστώ, όχι εγώ, εμείς ως άλλοι, ως συλλογικότητα αυτόνομων υποκειμενικοτήτων. Επομένως το πρότζεκτ του ατομικισμού, ως ελεύθερη εκδήλωση των δυνατοτήτων της κάθε ατομικότητας, αποτελεί αυτοαναίρεση της ίδιας της προσωπικότητας, γιατί αγνοεί τον άλλο, τους άλλους, το «εγώ είναι ένας άλλος»(Ρεμπώ).
Δεν είναι ούτε θέμα πείσματος, ούτε σολιψισμού (εγωμονισμού) ή υποκειμενικού ιδεαλισμού η επι-μονή σε μια δημιουργία μορφών συλλογικότητας στο αρνητικό του κοινωνικού χωρο-χρόνου.
Δεν παίζω κανένα παιχνίδι προπαγάνδας. Την απεχθάνομαι γιατί είναι αξιολογικά ουδέτερη και εξαναγκάζει προς μια πραξεολογία, δίχως να λαμβάνει υπόψη τα συμφέροντα όλων αυτών προς τους οποίους απευθύνεται. Απευθύνεται προς αυτούς ως αντικείμενα.
Δεν έχω καμιά επιδίωξη να σας πείσω, έστω και αν η πειθώ λογαριάζει ως ένα βαθμό και τα συμφέροντα των άλλων. Εκφράζω μιαν έκρηξη με θλίψη « κι αν» σας μιλώ «με παραμύθια και παραβολές είναι γιατί» τ’ ακούτε «γλυκότερα» ( Γ. Σεφέρης).
* Αναπληρωτής Καθηγητής Δρ Σωτήρης Θεοχαρίδης, Κοσμήτορας Σχολής Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών, Πανεπιστημίου Frederick Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

"Αφεντικά & Δούλοι..." μια εξαιρετική θεατρική βραδιά στο Αιτωλικό.

Άλλη μια όμορφη βραδιά πολιτισμού και τέχνης μας χάρισε η Θεατρική Ομάδα του Πολ. & Μορφ. Συλλόγου "Το Αιτωλικό" μαζί με το τοπικό μουσικό συγκρότημα «Μέτοικοι». Ένα επίκαιρο έργο βασισμένο στο “Το Νησί των Σκλάβων” του Γάλλου θεατρικού συγγραφέα Πιερ Ντε Μαριβώ συνδυασμένο άψογα με ζωντανή μουσική στη σκηνή. Μια μοναδική θεατρική προσπάθεια με πολιτικό και κοινωνικό υπόβαθρο προβληματίζει τον θεατή μεταφέροντας τον σε ένα νησί όπου αλλάζουν ρόλους τα αφεντικά με τους δούλους.  Η έλλειψη αυτοκριτικής, η ματαιοδοξία, η φιλαρέσκεια, ο ναρκισσισμός αναλύονται και αναδεικνύονται στο έργο με σκοπό να μας δείξουν τις αδικίες και τις ταξικές ανισότητες που δημιουργούν στην κοινωνία. Όπως περιγράφεται και στην περίληψη του έργου : «Τέσσερις ναυαγοί σε ένα νησί, αναγκάζονται να συμμορφωθούν με το τοπικό έθιμο που θέλει τους αφέντες να αλλάζουν ρόλους με τους σκλάβους τους. Απέναντί τους, ακόμη ένα πρόσωπο – αυτό που θα επιβάλλει τους κανόνες... Το επικίνδυνο αυτό παιχνίδι μοιάζει να έχει ευγενείς σκοπούς: οι αφέντες θα αντιληφθούν βιωματικά τι σημαίνει άσκηση εξουσίας, οι σκλάβοι θα δοκιμαστούν ως αφέντες, οι αξίες της δικαιοσύνης, του ανθρωπισμού και της δημοκρατίας θα θριαμβεύσουν. Το πέμπτο πρόσωπο, εκπρόσωπος της εξουσίας αυτής της ουτοπικής πολιτείας που κατοικείται από τους απογόνους εξεγερμένων σκλάβων της αρχαίας Αθήνας, αναπαράγει το πείραμα.»

Πολλά συγχαρητήρια στην ερασιτεχνική θεατρική ομάδα του Αιτωλικού όπως και στους «Μέτοικους» που δείχνουν ότι δουλεύουν πολύ και σαν εραστές της τέχνης προσφέρουν πολλά στον πολιτισμό και στην τέχνη. Σήμερα η δεύτερη παράσταση των "Αφεντικών και Δούλων" στο Πνευματικό Κέντρο "Ευανθία Καρβέλη" ώρα 8.30 μ.μ.  

Ποιος ξέρει «δεξιοί», «αριστεροί», «νεοφιλελεύθεροι» με την τέχνη μπορεί να τα δούμε τα πράγματα αλλιώς….

 

 http://etolikotheater.weebly.com/

https://www.facebook.com/etolikotheater

Διαβάστε περισσότερα

Βρε,έλα να βγάλουμε μια selfie!

 
Γράφτηκε από την: Αθηνά Κολπονδίνου 

Ελάτε ρε κορίτσια να βγάλουμε μια selfie! Η φίλη μου τοποθετεί όλες μας σε μια σειρά και χωρίς να περιμένει κάποια αντίρρηση μας παρακινεί να χαμογελάσουμε και με το υπερσύγχρονο κινητό της τραβάει μια φωτογραφία.

Το εκτυφλωτικό φως της κάμερας με τυφλώνει παρόλαυτα το παγωμένο χαμόγελο μένει κολλημένο στα χείλη μου καθώς η μια φωτογραφία διαδέχεται την άλλη..Μου είναι δύσκολο να συγκεντρωθώ όμως με την υπέροχη μελωδία της μουσικής να κατακλύζει τα αυτιά μου.Γι αυτό με μια δόση ιδιαίτερης νευρικότητας είμαι η πρώτη που αναχωρεί από το μπαράκι το γειτονικό με την παλαιάς κατασκευής πολυκατοικία όπου κατοικώ.Μπαίνω στο σπίτι και κάθομαι απογοητευμένη,προβληματισμένη και κουρασμένη στον καναπέ.Πού διάθεση για ύπνο.Οι σκέψεις ξεχύνονται σαν χείμαρρος από το κεφάλι μου και με τυλίγουν στα δεσμά τους.Σκέφτομαι λοιπόν..Αναλογίζομαι πόσο αυτή η ρημάδα η τεχνολογία έχει εισχωρήσει ύπουλα και αθόρυβα στην ζωή μας δίχως εμείς,τα ανυποψίαστα όντα να το συνειδτοποιήσουμε..Πλέον αδυνατουμε να απολαύσουμε την παραμικρή μας στιγμή αν δεν προηγηθεί μια φωτογραφία ή δίχως ένα chek-in βρε αδερφέ έτσι για το καλό αφού μια φορά διασκεδάζουμε,αύριο ποιός ξέρει τί γίνεται!Ιδιωτικότητα..Περιέργη αλήθεια λέξη για τα σημερινά δεδομένα..Αντικειμενικά όλοι πιστεύω ότι γνωρίζουμε την σημασία αυτής της λέξης.Ιδιωτικότητα είναι όταν ο άνθρωπος επιθυμεί να φυλάξει τον θησαυρό κάποιων πολύτιμων αναμνήσεων,συμβάντων,γεγονόντων,μυστικών για τον ίδιο.Δεν είναι άλλωστε δυνατόν ούτε και σωστό να γνωρίζει ο κάθε τυχαίος τα πάντα για τον εαυτό μας.Ιδιωτικότητα πρωτίστως σημαίνει ότι εγώ ο ίδιος σέβομαι τον εαυτό μου και τοποθετώ ορισμένα όρια.
''Αλλά για ποιά όρια μου μιλάς ρε κοπέλα μου'';ίσως κάποιος να αναρωτηθεί.Διότι η λέξη ''ιδιωτικότητα''στον εικόστό πρώτο αιώνα ηχεί όπως προανέφερα περιέργα στα αυτιά μας.Ιδίως τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια καταστάση φρενίτιδας θα έλεγα.Μια κατάσταση σχεδόν παρανοική.Η νέα γενιά εξαρτάται ολοκληρωτικά από μια οθόνη.Όλοι γνωρίζουν τα πάντα για όλους χάρη στην αγαπημένη μας διαδυκτιακή ''κουτσομπόλα''.Η Σάρα βρίσκεται εκεί,η Μάρα στο άπειρο και ακόμη παραπέρα!Με το να βγάζουμε συνεχώς φωτογραφίες τελικά χάνουμε το νόημα μιας βόλτας,μιας εκδρομής,της διασκέδασης και του ξεφαντώματος..Τελικά χάνουμε το νόημα της ίδιας της ζωής μας.Μετατρεπόμαστε σε ανθρώπους κενούς,ρηχούς δίχως κρίση,υποταγμένοι στο μοντέλο του ανθρώπου που η σύγχρονη κοινωνία απαιτεί.''Εεε μα στάσου γίνεσαι υπερβολική''θα μου ανταπαντούσε σίγουρα πάλι κάποιος.Προσέξτε όμως.Φυσικά και συμφωνώ απολύτως ότι η τεχνολογία είναι άκρως απαραίτητη σήμερα για ποκιλους λόγους.Διαφωνώ κάθετα ωστόσο με την αλόγιστη χρήση της αφού οι συνέπειες που επιφέρει είναι ολέθριες.
Μα ας ξαναγυρίσω στο θέμα μου.Γιατί άραγε να παρατηρείται ένα φαινόμενο τόσης ανάγκης για ανάδειξη και επίδειξη με κάθε τρόπο;Κατά την άποψή μου πρωτίστως αυτό οφείλεται στον ίδιο μας τον εαυτό.Η ανασφάλεια και η έλλειψη αυτοεκτίμησης μας κατατρώνε τα σωθικά και σαν συνέπεια αισθανόμαστε την ''υποχρέωση'' να αποδείξουμε στους άλλους το αντίθετο από αυτό που επικρατεί στην ψυχοσύνθεσή μας.Φυσικά πέρα από την αρνητική εντύπωση που έχουν πολλοί για τον εαυτό τους συχνά παρουσιάζεται και η αντίθετη περίπτωση,δηλαδή ένας υπέρμετρος ναρκισσισμός,μια ματαιοδοξία,μια φιλαρέσκεια,ένας ατομικισμός όπου σαν απότοκο έχει την ανάδειξη του εαυτού μας στον φωτογραφικό ιστό.Σε μια δεύτερη ανάλυση αυτό το φαινόμενο της φωτογραφικής φρενίτιδας και της παραβίασης της ιδιωτικότητας πιθανώς οφείλεται στο κοινωνικό περιβάλλον.Τα πρότυπα που απλόχερα μας παρουσιάζει το ''κουτί'',η μικρή μας οθόνη ομολογουμένως δεν είναι και τα καλύτερα.Κάτι ήξερε ο σπουδαίος Τζώρτζ Όργουελ όταν συνέγραψε το έργο του ''Ο Μεγάλος Αδελφός''.Το περιεχόμενό του επαληθεύεται πλήρως στην σύγχρονη εποχή όπου μέσα από μια οθόνη ασκείται απόλυτος έλεγχος στις πράξεις και στις συνειδήσεις και όπου το έγκλημα της σκέψης θεωρείται θάνασιμο αμάρτημα.
Τί ζωή θα ζήσεις όμως φίλε μου βγάζωντας στην φόρα όλα σου τα προσωπικά δρώμενα;Ας χαλαρώσουμε για μια στιμή μονάχα.Αφέσου για λίγο ελεύθερος,χωρίς συμβάσεις και χωρίς αυτά τα ''πρέπει''που μόνο να καταστρέφουν είναι ικάνα σε ορισμένες περιπτώσεις.Άφησε για λίγο το i-phone σου κατά μέρος και απόλαυσε την μαγεία της αληθινής επικοινωνίας δίχως να είσαι μονίμως σκυμένος πάνω από μια οθόνη.Δεν είναι πάντοτε απαραίτητο όλος ο κόσμος να μάθει πού είσαι και τί κάνεις για να ανέβεις στην εκτίμησή του και έτσι να νιώσεις κοινωνικά αποδεκτός.Όχι.Είσαι μοναδικός γι αυτό που είσαι.Είσαι μοναδικός γιατί ακριβώς είσαι εσύ.Απέκτησε εμπιστοσύνη σε εσένα.Όταν ξεκινήσεις να αγαπάς τον εαυτό σου θα δεις ότι όλα τα υπόλοιπα θα έλθουν σαν φυσική συνέπεια.Δεν έχεις καμία ανάγκη να εκτίθεσαι έτσι για να τραβήξεις την προσοχή και τον θαυμασμό..Απόλαυσε την ζωή για όλα τα μικρά αυτά πράγματα που την κάνουν πολύτιμη.Φυσικά οι φωτογραφίες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής για όλους εμάς,τους νέους που μεγαλώσαμε με ένα υπολογιστή και με ένα κινητό από πολύ μικρή ηλικία.Μα ας σκεφτούμε επίσης ότι ''παν μέτρον άριστον''.Ο κόσμος μας δεν είναι ένα ριάλιτι σόου ανάδειξης και διασημότητας.Οφείλουμε να μην αναδεικνυόμαστε με αυτό τον τρόπο και κυρίως να μην αισθανόμαστε χαρά από αυτή την ''υποταγή στην σκλαβιά''του θεαθήναι και της υποκρισίας.Θα κλείσω με ένα απόφθεγμα του Όσκαρ Ουάιλντ:''Aγάπα πρωτίστως τον εαυτό σου..Όλοι οι άλλοι είναι πιασμένοι''.
ΜΑΘΕ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ ΝΑ ΖΕΙΣ ΑΛΗΘΙΝΑ!YOU ONLY LIVE ONCE!

ΕΙΧΑΜΕ ΓΡΑΨΕΙ ΚΑΤΙ ΠΑΡΟΜΟΙΟ : 

 
Facebook, φωτογραφίες με σουφρωμένα χείλη(τύπου λαβρακόπουλου ) και άλλα πολλά….

Διαβάστε περισσότερα

Ντίνος Χριστιανόπουλος , ο αντισυμβατικός και μη συμβιβασμένος.

Είμαι εναντίον* της κάθε τιμητικής διάκρισης, απ΄ όπου και αν προέρχεται….
Είμαι εναντίον των βραβείων γιατί μειώνουν την αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Βραβεύω σημαίνει αναγνωρίζω την αξία κάποιου κατώτερου μου – και κάποτε πρέπει να απαλλαγούμε από την συγκατάβαση των μεγάλων.
Παίρνω βραβείο σημαίνει παραδέχομαι πνευματικά αφεντικά – και κάποτε πρέπει να διώξουμε τα αφεντικά από την ζωή μας.
Είμαι εναντίον των χρηματικών επιχορηγήσεων, σιχαίνομαι τους φτωχοπρόδρομους που απλώνουν το χέρι τους για παραδάκι. Οι χορηγίες μεγαλώνουν την μανία μας για διακρίσεις και την δίψα μας για λεφτά΄ ξεπουλάνε την ατομική ανεξαρτησία μας.
Είμαι εναντίον των σχέσεων με το κράτος και βρίσκομαι σε διαρκή αντιδικία μαζί του. Πότε μου δεν πάτησα σε υπουργείο, και το καυχιέμαι. Η μόνη μου εξάρτηση από το κράτος είναι η εφορία, που με γδέρνει.
Είμαι εναντίον των εφημερίδων. Χαντακώνουν αξίες, ανεβάζουν μηδαμινότητες, προβάλλουν ημετέρους, αποσιωπούν τους απροσκύνητους΄ όλα τα μαγειρεύουν, όπως αυτές θέλουν. Δεξιές, αριστερές, κεντρώες – όλες το ίδιο σκατό.
Είμαι εναντίον κάθε ιδεολογίας, σε οποιαδήποτε απόχρωση και αν μας την πασέρνουν. Όσο πιο γοητευτικές και προοδευτικές είναι οι ιδέες, τόσο πιο τιποτένια ανθρωπάκια μπορεί να κρύβονται από πίσω τους. Όσο πιο όμορφα τα λόγια τους, τόσο πιο ύποπτα τα έργα τους. Όσο πιο υψηλοί οι στόχοι, τόσο πιο άνοστοι οι στίχοι.
Είμαι, προπάντων, εναντίον κάθε ατομικής φιλοδοξίας, που καθημερινά μας οδηγεί σε μικρούς και μεγάλους συμβιβασμούς. Αν σήμερα κυριαρχούν παραγοντίσκοι και τσανάκια, δεν φταίει μόνο το κωλοχανείο΄ φταίνε και οι δικές μας παραχωρήσεις και αδυναμίες. Αν πιάστηκε η μέση του οδοκαθαριστή, φταίμε και εμείς που πετούμε το τσιγάρο μας στο δρόμο. Κι αν η λογοτεχνία μας κατάντησε σκάρτη, μήπως δεν φταίει και η δική μας σκαρταδούρα.
(Kείμενο του 1977, στο περιοδικό ΔΙΑΓΩΝΙΟΣ, αρ. 1, Ιανουάριος – Απρίλιος 1979)
Ποιητής, πεζογράφος, φιλόλογος καὶ κριτικὸς, o Ντίνος Χριστιανόπουλος (λογοτεχνικό ψευδώνυμο του Κωνσταντίνου Δημητριάδη) γεννήθηκε  στη Θεσσαλονίκη σαν σήμερα 20 Μαρτίου του 1931. Φοίτησε στο τμήμα Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και από το 1958 ως το 1965 εργάστηκε ως βιβλιοθηκάριος στη Δημοτική Βιβλιοθήκη της πόλης. Παράλληλα το 1958 ίδρυσε και ανέλαβε υπό τη διεύθυνσή του το περιοδικό “Διαγώνιος”, που κυκλοφόρησε ως το 1983 με ολιγόχρονες παύσεις.
Το 1962 δημιούργησε τις “Εκδόσεις της Διαγωνίου” και από το 1965 εργάστηκε ως διορθωτής και επιμελητής. Το 1974 ίδρυσε τη Μικρή Πινακοθήκη της Διαγωνίου που έχει ως στόχο την προβολή νέων καλλιτεχνών της συμπρωτεύουσας, με στενούς συνεργάτες του Κάρολο Τσίζεκ και Νίκο Νικολαΐδη. Την πρώτη του εμφάνιση στη λογοτεχνία πραγματοποίησε το 1949 με τη δημοσίευση του ποιήματος “Βιογραφία” στο περιοδικό της Θεσσαλονίκης “Μορφές”.
Τον επόμενο χρόνο κυκλοφόρησε η πρώτη του ποιητική συλλογή με τίτλο “Εποχή των ισχνών αγελάδων”.
Ο Ντίνος Χριστιανόπουλος τοποθετείται ανάμεσα στους σημαντικότερους ποιητές της ομάδας που είναι γνωστή ως “Κύκλος της Διαγωνίου” και κινήθηκε στο πλαίσιο του ομώνυμου περιοδικού που ο ίδιος ίδρυσε (Νίκος – Αλέξης Ασλάνογλου, Γιώργος Ιωάννου, Τάσος Κόρφης, Βασίλης Καραβίτης κ.α.). Η ποίησή του χαρακτηρίζεται από έντονα ερωτική διάθεση και επιρροές από το έργο του Κωνσταντίνου Καβάφη. Για περισσότερα βιογραφικά στοιχεία του Ντίνου Χριστιανόπουλου βλ. Ζήρας Αλεξ., “Χριστιανόπουλος Ντίνος”, Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό 9β. Αθήνα, Εκδοτική Αθηνών, 1988. (Πηγή: Αρχείο Ελλήνων Λογοτεχνών, Ε.ΚΕ.ΒΙ.).

Και τι δεν κάνατε για να με θάψετε
όμως ξεχάσατε πως ήμουν σπόρος.
(Μικρά ποιήματα από τη συλλογή ”Το κορμί και το σαράκι”)

Επιλογή από ποιήματά του:
Ενός λεπτού σιγή (Εσείς που βρήκατε τον άνθρωπό σας)
Ιθάκη (Δεν ξέρω αν έφυγα από συνέπεια)
Απολογισμός της μοναξιάς (Σπασμένες μέσα μου εικόνες ανταπόκρισης)
Βρόχος (Τώρα που σ’ έχω διαγράψει απ’ την καρδιά μου)
Εκείνοι που μάς παίδεψαν (Εκείνοι που μας παίδεψαν βαραίνουν μέσα μας πιο πολύ)
Έρωτας (Να σου γλείψω τα χέρια, να σου γλείψω τα πόδια)
Με κατάνυξη (‘Ελα να ανταλλάξουμε κορμί και μοναξιά)
Όταν σε περιμένω (‘Οταν σε περιμένω και δεν έρχεσαι)
Τέλος (Τώρα που βρήκα πια μιαν αγκαλιά)
Εγκαταλείπω την ποίηση (Εγκαταλείπω την ποίηση δε θα πει προδοσία)
Η θάλασσα (Η θάλασσα είναι σαν τον έρωτα)
Μικρά ποιήματα από «Το κορμί και το σαράκι»
Επικίνδυνη μοναξιά (Όταν τις νύχτες τριγυρνώ στη μοναξιά μου)
Αναστολή (Ό,τι ονειρεύτηκα τόσα και τόσα βράδια)
Eκείνοι που μας παίδεψαν (Εκείνοι που μας παίδεψαν βαραίνουν μέσα μας πιο πολύ)
Ενός λεπτού σιγή (Εσείς που βρήκατε τον άνθρωπό σας)
Το δάσος (Δεν ξεριζώνονται οι νύχτες από μέσα μας)
Ο φωτογράφος (Σ΄ αυτήν εδώ τη γειτονιά / σ΄ αυτά εδώ τα μέρη)
Τί να τα κάνω τα τραγούδια σας (…ποτέ δε λένε την αλήθεια)
Ιθάκη (Δεν ξέρω αν έφυγα από συνέπεια)
Απολογισμός της μοναξιάς (Σπασμένες μέσα μου εικόνες ανταπόκρισης)
Βρόχος (Τώρα που σ΄ έχω διαγράψει απ΄ την καρδιά μου)
Έρωτας (Να σου γλείψω τα χέρια, να σου γλείψω τα πόδια)
Με κατάνυξη (Έλα ν΄ ανταλλάξουμε κορμί και μοναξιά)
Όταν σε περιμένω (Όταν σε περιμένω και δεν έρχεσαι)
Τέλος (Τώρα που βρήκα πια μιαν αγκαλιά)
Εγκαταλείπω την ποίηση (Εγκαταλείπω την ποίηση δε θα πει προδοσία)
Η θάλασσα (Η θάλασσα είναι σαν τον έρωτα)
Μικρά ποιήματα από «Το κορμί και το σαράκι»
39 ποιήματα :
Το πεινασμένο σκυλί (Μια διαδήλωση κατεβαίνει στην Τσιμισκή)
Υπογεγραμμένη (Μην καταργείτε την υπογεγραμμένη)
Μαγδαληνή (Τον ξεχώρισα μόλις τον είδα, ήμουνα τακτική στα κηρύγματά του)
Στο δρόμο της Δαμασκού (Αδύνατο να δούμε τίποτε∙ μόνο ακούγαμε)
Σαββάτο βράδυ (απ’ το Βαρδάρι ως το Συντριβάνι)
Τσαϊράδα (Εδώ δεν είναι τόπος να πλαγιάσουμε)
Ένας ευήθης μαλώνει  τα δέντρα (Δε λέω, έχετε δίκιο. Όμως κι εσείς τι κάνατε ως τώρα για ν’ αποτρέψετε τις πυρκαγιές;)
Τι κέρδισα (Δυο χρόνια τώρα έδινα, και τίποτα δεν έπαιρνα)
Τύψεις (Όσο περνούν οι μέρες και μακραίνει)
Εκείνοι που μας παίδεψαν (Εκείνοι που μας παίδεψαν βαραίνουν μέσα μας πιο πολύ)
Το δάσος (Δεν ξεριζώνονται οι νύχτες από μέσα μας)
Εγκαταλείπω την ποίηση (Εγκαταλείπω την ποίηση δε θα πει προδοσία)
Τι γυρεύω (Τι γυρεύω εγώ σ’ αυτές τις νύχτες)
Το απόγευμα (Ήταν ωραίο εκείνο το απόγευμα με την ατέλειωτη συζήτηση στο πεζοδρόμιο)
[νέες συλλήψεις] (Θανάση, γιατί έκοψες το άλφα από μπροστά;)
Όλο και πιο πολύ (Στους ανεπαίσθητους ψιθύρους της εσπέρας)
Νύχτα, χάρισέ μου ένα κορμί (…να χορτάσω κι απόψε την έξαψή μου)
Το πάρκο (Παροπλισμένα γεροντάκια και νταντάδες)
Αποστρατευμένοι (Τώρα δεν έχει πια ΕΣΑ)
Με κατάνυξη (Έλα να ανταλλάξουμε κορμί και μοναξιά)
Όταν σε περιμένω (Όταν σε περιμένω και δεν έρχεσαι)
Το αιώνιο παράπονο (Ό,τι κι αν κάνει το δοντάκι του γραμμόφωνου)
Εγνατία (Με τσάκισε κι απόψε η Εγνατία)
Η φυσαρμόνικα (Μες στα ψυχρά παγωμένα γραφεία)
Το έγκλημα της μοναξιάς (Κάθε που πέφτει επικίνδυνα το βράδυ)
Κακόφημη συνοικία (Κάθε λίγο και λιγάκι βγαίνει στο μπαλκόνι της και τινάζει)
Απολογισμός της μοναξιάς (Σπασμένες μέσα μου εικόνες ανταπόκρισης)
Τέλος (Τώρα που βρήκα πια μιαν αγκαλιά)
Βρόχος (Τώρα που σ’ έχω διαγράψει απ’ την καρδιά μου)
Ρήμαγμα (Τις παγωμένες νύχτες)
Η κακιά στιγμή («Τα μάθατε; Ο τάδε το και το»)
Έρωτας (Το χειμώνα χωνόμασταν σ’ ένα γιαπί)
Night Club (Κάθε φορά που έρχεται ο στόλος)
Χριστούγεννα (Φυσούσε ένας διαβολεμένος βαρδάρης)
Κατατρέχουν τη γραφικότητα (Ήρθαν κύριοι με τσάντες και μεζούρες)
Ανοίγεις και κλείνεις σα λουλούδι (Έρχομαι — μουδιασμένος με υποδέχεσαι)
Μικρά ποιήματα (Φίλος ποιητής, διευθυντής εταιρείας)
Όσο με πληγώνεις (Ολόκληρος στον έρωτα δοσμένος)
Από το αφιέρωμα του translatum.gr στους ποιητές της Θεσσαλονίκης
Δύο μικρά πεζά:
Ιπποκλείδης (Μια φορά κι έναν καιρό, εδώ και δυόμιση χιλιάδες χρόνια, ήταν ένας βασιλιάς που τον έλεγαν Κλεισθένη, κι ήθελε να παντρέψει τη μοναχοκόρη του)
Ανταπόκριση (Ένα πρωί ξύπνησα με πολύ κέφι. Βγήκα στο μπαλκόνι του κήπου κι έριξα μια ματιά στα δέντρα)
Οπτικοακουστικό υλικό:
Η εκπομπή ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ αφιερωμένη στον ποιητή από το ψηφιακό αρχείο της ΕΡΤ.
Ο Χριστιανόπουλος διαβάζει Χριστιανόπουλο από το indymedia.
(πηγή www.sarantakos.com)

Μην ξεχνάς
όταν σε λέω λεβεντιά
μην ξεχνάς πως είσαι μαλάκας
όταν σε λέω γλύκα μου
μην ξεχνάς τι ξυλάγγουρο είσαι
όταν μου λες πως μ’αγαπάς
μην ξεχνάς τα παζάρια που προηγήθηκαν
και μη θαρρείς πως είσαι τίποτα
επειδή σε προσκυνώ
Ντίνος Χριστιανόπουλος
Από τη συλλογή ”Το κορμί και το σαράκι”

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης, «Τι φταίει για την κακοδαιμονία της ελληνικής ζωής;», συνεντευξη στο Ρένο Ηρ. Απστολίδη (15/07/1958)

Ἀπό τό βιβλίο Ὁδυσσέας Ἐλύτης Σύν τοῖς ἄλλοις, ἐκδόσεις Ὕψιλον, 2011
Ἐφημερίδα Ἐλευθερία, 15 Ιουλίου 1958

ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΕΡΗΜΗΝ ΤΩΝ ΑΝΤΙΛΗΨΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ
- Ζητεῖται ἡ γνώμη σας, κύριε Ἐλύτη, ἡ ἐντελῶς ἀνεπιφύλακτη καί ἀδέσμευτη, ἐπάνω σέ ὅ,τι θεωρεῖτε ὡς τήν πιό κεφαλαιώδη κακοδαιμονία τοῦ τόπου. Ἀπό τί κυρίως πάσχουμε καί τί πρωτίστως μᾶς λείπει; Ποιά θά ὀνομάζατε «πρώτη μάστιγα» τῆς νεοελληνικῆς ζωῆς;
- Ἀπό τί πάσχουμε κυρίως; Θά σᾶς τό πῶ ἀμέσως: ἀπό μιά μόνιμο, πλήρη, καί κακοήθη ἀσυμφωνία μεταξύ τοῦ πνεύματος τῆς ἑκάστοτε ἡγεσίας μας καί τοῦ “ἤθους' πού χαρακτηρίζει τόν βαθύτερο ψυχικό πολιτισμό τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ στό σύνολο του!
- Ἄ! Ἀρχίσαμε!… Μόνιμος, πλήρης καί κακοήθης ἀσυμφωνία!…
- Βεβαίως! Ἀλλ᾿ ἀφῆστε με νά συνεχίσω. Αὐτή ἡ ασυμφωνία δέν εἶναι μιά συγκεκριμένη κακοδαιμονία, εἶναι, ὃμως, μιά αἰτία πού ἐξηγεῖ ὃλες τίς κακοδαιμονίες, μικρές καί μεγάλες, τοῦ τόπου αὐτοῦ. Ἀπό τήν ἡμέρα πού ἔγινε ἡ Ἑλλάδα κράτος ἕως σήμερα, οἱ πολιτικές πράξεις, θά ἔλεγε κανένας, ὅτι σχεδιάζονται καί ἐκτελοῦνται ἐρήμην τῶν ἀντιλήψεων γιά τή ζωή, καί γενικότερα τῶν ἰδανικῶν πού εἶχε διαμορφώσει ὁ Ἑλληνισμός μέσα στήν ὑγιή κοινοτική τοῦ ὀργάνωση καί στήν παράδοση τῶν μεγάλων ἀγώνων γιά τήν άνεξαρτησία του. Ἡ φωνή τοῦ Μακρυγιάννη δέν ἔχει χάσει, οὔτε σήμερα ἀκόμη, τήν ἐπικαιρότητά της.
»Σημειῶστε ὅτι δέν βλέπω τό πρόβλημα ἀπό τήν ἀποκλειστική κοινωνική του πλευρά, οὔτε κάνω δημοκοπία.
- Δημοκοπία ἀσφαλῶς ὄχι. Πολιτική, ὅμως, ναί. Τό ἐντοπίζετε, δηλαδή, [τό πρόβλημα] κυρίως μέσα στόν χώρο τῆς πολιτικῆς - ἤ κάνω λάθος; Στό κέντρο μάλιστα τοῦ δικοῦ της χώρου. Ἐκεῖ μάς πάει τό πρόβλημα πού θέσατε, τῶν σχέσεων μεταξύ λαοῦ καί ἡγεσίας.
- Μά ναί. Γιατί εἶναι βασικό. Εἶναι πρῶτο… κι ἄς εἶμαι ποιητής, ἐγώ πού τό λέω, μακριά πάντα ἀπό τήν “πολιτική'. Κοιτάξτε: ὁ λαός αὐτός κατά κανόνα ἐκλέγει τήν ἡγεσία του. Καί ὅμως, ὅταν αὐτή ἀναλάβει τήν εὐθύνη τῆς ἐξουσίας –εἴτε τήν ἀριστοκρατία ἐκπροσωπεῖ εἴτε τήν ἀστική τάξη εἴτε τό προλεταριάτο-, κατά ἕναν μυστηριώδη τρόπο ἀποξενώνεται ἀπό τή βάση πού τήν ἀνέδειξε, καί ἐνεργεῖ σάν νά βρισκόταν στό Τέξας ἤ στό Οὐζμπεκιστάν!
- Στό Τέξας καί στό Οὐζμπεκιστάν; Ποιητικές χῶρες!… Ἤ μήπως θέλετε νά πεῖτε: «… Σάν νά βρισκόταν στή χώρα τοῦ ἑκάστοτε ρυθμιστικοῦ “ξένου παράγοντος'; Τοῦ ἑκάστοτε… “προστάτου' μας;» Μήπως ἐκεῖ ἀκριβῶς ἔγκειται τό κακό;
- Τό εἶπα μέ τρόπο, ἀλλά βλέπω ὅτι τό θέλετε γυμνό. Καί δέν ἔχω ἀντίρρηση νά τό ξαναπῶ φανερά, καί πιό ἔντονα: ἕνας ἀπό τούς κυριότερους παράγοντες τῶν “παρεκκλίσεων' τῆς ἡγεσίας ἀπό τό ἦθος τοῦ λαοῦ μας, εἶναι ἡ ἐκ τοῦ ἀφανοῦς καί ἐκ τῶν ἔξω “προστατευτική' κατεύθυνση. Ἀποτέλεσμα καί αὐτό τῆς ἀπώλειας τοῦ ἕρματος, τῆς “παράδοσης'. Ἀντιλαμβάνομαι ὅτι στήν ἐποχή μας ἡ ἀλληλεξάρτηση τῶν ἐθνοτήτων εἶναι τόση, πού ἡ πολιτική δέν μπορεῖ ν᾿ ἀγνοήσει, ὥς ἕναν βαθμό, αὐτό πού θά λέγαμε “γενικότερη σκοπιμότητα'. Ὅμως, ὑπάρχει τεράστια διαφορά ἀνάμεσα στήν “προσαρμοστική πολιτική' καί στή δουλοπρέπεια! Αὐτό εἶναι τό πιό εὐαίσθητο σημεῖο τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, “τό τιμιώτατόν του'! Καί αὐτό τοῦ καταπατοῦν συνεχῶς, κατά τόν ἐξοργιστικότερο τρόπο, οἱ ἐκπρόσωποί του στήν ἐπίσημη διεθνή σκηνή!
- Κι ὁ «ἐπίσημος» ὅρος τῆς δουλοπρέπειας αὐτῆς, κύριε Ἐλύτη; Μήπως εἶναι ὑποκριτικότερος ἀπ᾿ τό «προσαρμοστική πολιτική»; Ἐξοργιστικότερος;
- Δέν μ᾿ ἐνδιαφέρει ὁ ἐπίσημος ὅρος τῆς δουλοπρέπειας. Μ᾿ ἐνδιαφέρει ἡ οὐσία. Κι ἐκεῖνο πού ξέρω εἶναι ὅτι μ᾿ αὐτά καί μ’ αὐτά ἐφτάσαμε σέ κάτι πού θά μοῦ ἐπιτρέψετε νά ὀνομάσω “ψευδοφάνεια'. Ἔχουμε, δηλαδή, τήν τάση νά παρουσιαζόμαστε διαρκῶς διαφορετικοί απ’ ὅ,τι πραγματικά εἴμαστε. Καί δέν ὑπάρχει ἀσφαλέστερος δρόμος πρός τήν ἀποτυχία, εἴτε σάν ἄτομο σταδιοδρομεῖς εἴτε σάν σύνολο, ἀπό τήν ἔλλειψη τῆς γνησιότητας. Τό κακό πάει πολύ μακριά. Ὅλα τά διοικητικά μας συστήματα, οἱ κοινωνικοί μας θεσμοί, τά ἐκπαιδευτικά μας προγράμματα, ἀρχῆς γενομένης ἀπό τούς Βαυαρούς, πάρθηκαν μέ προχειρότατο τρόπο ἀπό ἔξω, καί κόπηκαν καί ράφτηκαν ὅπως ὅπως ἐπάνω σ᾿ ἕνα σῶμα μέ ἄλλες διαστάσεις καί ἄλλους ὅρους ἀναπνοῆς.
«Ο ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ ΕΠΕΤΥΧΕ ΩΣ ΓΕΝΟΣ ΑΛΛ᾿ ΑΠΕΤΥΧΕ ΩΣ ΚΡΑΤΟΣ»
- Ὥστε, λοιπόν, ζητᾶτε «δικούς μας ὅρους ἀναπνοῆς»!
- Ναί. Καί δέν πρόκειται βέβαια γιά “προγονοπληξία'. Τά λέω, ἄλλωστε, αὐτά ἐγώ πού, σ᾿ ἕναν τομέα ὅπως ὁ δικός μου, κήρυξα μέ φανατισμό τήν ἀνάγκη τῆς ἐπικοινωνίας μας μέ τό διεθνές πνεῦμα, καί πού σήμερα μέ ἐμπιστοσύνη ἀποβλέπω στή διαμόρφωση ἑνός ἑνιαίου εύρωπαϊκού σχήματος, ὅπου νά ἔχει τή θέση της ἡ Ἑλλάδα. Μέ τή διαφορά ὅτι ὁ μηχανισμός τῆς ἀφομοιώσεως τῶν στοιχείων τῆς προόδου πρέπει νά λειτουργεῖ σωστά, καί νά βασίζεται σέ μιά γερή καί φυσιολογικά ἀναπτυγμένη παιδεία. Ἐνῶ σ’ ἐμᾶς, ὄχι μόνον δέν λειτουργεῖ σωστά, ἀλλά δέν ὑπάρχει κάν ὁ μηχανισμός αὐτός γιά νά λειτουργήσει! Καί μέ τή διαφορά ἀκόμη ὅτι, ἐκτός ἀπό ἐλάχιστες ἐξαιρέσεις, ἡ ἡγετική μας τάξη, στό κεφάλαιο τῆς ἑλληνικῆς παιδείας, ἔχει μαῦρα μεσάνυχτα! Κοιτάξετε μέ προσοχή τά ἔντυπα πού εκδίδει ἡ ἴδια, ἤ πού προτιμᾶ νά διαβάζει, τά διαμερίσματα ὅπου κατοικεῖ, τίς διασκεδάσεις πού κάνει, τή στάση της ἀπέναντι στή ζωή. Οὔτε μιά σταγόνα γνησιότητας! Πῶς θέλετε, λοιπόν, ν᾿ ἀναθρέψει σωστά τή νέα γενιά; Ἀπό τά πρῶτα διαβάσματα πού θά κάνει ἕνα παιδί ὥς τά διάφορα στοιχεῖα πού θά συναντήσει στό καθημερινό του περιβάλλον, καί πού θά διαμορφώσουν τό γοῦστο του, μιά συνεχής καί άδιάκοπη πλαστογραφία καί τίποτε ἄλλο!
»Θά μοῦ πεῖτε: εἶσαι λογοτέχνης, καλαμαράς, καί βλέπεις τά πράγματα ἀπό τή μεριά πού σέ πονᾶνε. Ὄχι, καθόλου! Καί νά μοῦ έπιτρέψετε νά ἐπιμείνω. Ὅλα τά ἄλλα κακά πού θά μποροῦσα νά καταγγείλω - ἡ ἔλλειψη οὐσιαστικῆς ἀποκεντρώσεως καί αὐτοδιοικήσεως, ἡ ἔλλειψη προγραμματισμοῦ γιά τήν πλουτοπαραγωγική ἀνάπτυξη τῆς χώρας, ἀκόμη καί ὁ τρόπος μέ τόν ὁποῖο ἀσκεῖται ἡ ἐξωτερική μας πολιτική- εἶναι ζητήματα βαθύτερης ἑλληνικῆς παιδείας! Ἀπό τήν ἄποψη ὅτι μόνον αυτή μπορεῖ νά προικίσει ἕναν ἡγέτη μέ τήν ἀπαραίτητη εὐαισθησία πού χρειάζεται γιά νά ἐνστερνιστεῖ, καί ἀντιστοίχως νά ἀποδώσει, τό ἦθος τοῦ λαοῦ. Γιατί αὐτός ὁ λαός, πού τήν ἔννοιά του τήν ἔχουμε παραμορφώσει σέ σημεῖο νά μήν τήν ἀναγνωρίζουμε, αὐτός ἔχει φτιάξει ὅ,τι καλό ὑπάρχει - ἄν ὑπάρχει κάτι καλό σ᾿ αὐτόν τόν τόπο! Καί αὐτός, στίς ὧρες τοῦ κινδύνου, καί στό πεῖσμα τῆς συστηματικῆς ἡττοπαθείας τῶν ἀρχηγῶν του, αἴρεται, χάρη σ᾿ ἕναν ἀόρατο, εὐλογημένο μηχανισμό, στά ὕψη πού ἀπαιτεῖ τό θαῦμα!
»Ὅσο, λοιπόν, καί ἄν εἶναι λυπηρό, πρέπει νά τό πῶ: ὁ Ἑλληνισμός, γιά τήν ὥρα τουλάχιστον, ἐπέτυχε ὡς γένος, ἀλλ᾿ ἀπέτυχε ὡς κράτος! Καί παρακαλῶ νύχτα μέρα τόν Θεό, καί τό μέλλον, νά μέ διαψεύσουν.
- Πρίν κλείσομε, κύριε Ἐλύτη, τη συνέντευξη, κάτι πού ἐθίξατε στήν ἀρχή, τό τῆς παλαιᾶς ὑγιοῦς κοινοτικῆς ὀργανώσεως τοῦ λαοῦ μας, πού ἔχει χαθεῖ πιά, πῶς νομίζετε ὅτι θά μποροῦσε ν’ ἀναβιώσει; “Αν κατεβάλλετο προσπάθεια, πρός ποιά κατεύθυνση;
- Σέ μιάν ἀναβίωση αὐθεντική δέν εἶναι δυνατόν πιά νά ἐλπίζουμε - ἀλίμονο! Ἑκατόν τριάντα καί πλέον ἔτη ἀχρησίας εἶναι ἀρκετά γιά ν᾿ ἀτροφήσουν ἀκόμη καί οἱ πιό ζωντανοί θεσμοί. Ὡστόσο, ὑπάρχει τρόπος νά πλησιάσουμε, μέ σωφροσύνη καί μελέτη, στή λύση τοῦ προβλήματος, καί αὐτό σαφώς πρός τήν πλευρά τῆς αὐτοδιοικήσεως, μέ τήν πιό αὐστηρή της ἔννοια.
»Δέν εἶμαι ἀρμόδιος βέβαια νά σᾶς προτείνω σχέδια. Θά ἤθελα μόνο νά κάνω δύο παρατηρήσεις: ἡ μία εἶναι ὅτι κάθε ἀπόπειρα πρός τήν κατεύθυνση αὐτή θά πρέπει νά βασιστεῖ στή φυσική καί ἱστορική διαίρεση τῆς χώρας σέ μεγάλα διαμερίσματα, πού εἶναι μιά πραγματικότητα δοσμένη, καί ὄχι στή θεωρητική τῆς γεωοικονομίας, ὅπως ἄκουσα νά ὑποστηρίζεται ἀπό πολλούς. Θά εἶναι μεγάλο σφάλμα νά παραγνωριστοῦν οἱ ψυχολογικοί παράγοντες, ἀπό τούς ὁποίους πολλές φορές ἐξαρτᾶται τό μεγαλύτερο μέρος της ἐπιτυχίας. Ἡ ἄλλη παρατήρηση εἶναι ὅτι τά μεγάλα αὐτά διαμερίσματα (μέσα στά ἑλληνικά μέτρα πάντοτε) θά πρέπει νά ὑποδιαιρεθοῦν σέ πολλές μικρές μονάδες, στενότερες καί ἀπό τήν ἐπαρχία, μέ ἀρχές δικές τους καί μέ τή δυνατότητα γιά κοινοπραξίες, προπάντων σέ ὅ,τι ἀφορᾶ τή γεωργία. Γιατί ὁ πρῶτος ἀντικειμενικός σκοπός εἶναι νά λυτρωθεῖ ὁ πολίτης ἀπό τό “ταμπού' τῆς ἐξουσίας! Καί θά λυτρωθεῖ μόνον ἄν ἔχει τρόπο νά παρακολουθεῖ ἀπό κοντά ποῦ καί πῶς ἀξιοποιοῦνται οἱ θυσίες του, οἰκονομικές καί ἄλλες, πού σήμερα καταβροχθίζονται ἀπό ἕνα μακρινό καί ἀόρατο Φάντασμα.



(πηγή: http://blog.karasoulos.com/post/33632228559/15-10-2012)

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ρώσοι θέλουν πάλι τη Σοβιετική Ένωση

Οι Ρώσοι σε ποσοστό μεγαλύτερο του 60%, όπως και πριν από 25 χρόνια, θα ψήφιζαν υπέρ του να

διατηρηθεί η ΕΣΣΔ, όπως δείχνουν τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης που έκανε το Πανρωσικό Κέντρο Μελέτης της Κοινής Γνώμης (VITSIOM).

Σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων ria.ru και όπως αναφέρεται στο greece-russia2016.gr: «Σήμερα, 25 χρόνια μετά τη διενέργεια του δημοψηφίσματος, της 17ης Μαρτίου του 1991, στο οποίο οι περισσότεροι πολίτες είχαν ταχθεί υπέρ της διατήρησης της ΕΣΣΔ, η πλειονότητα των Ρώσων δηλώνει ότι αν γίνονταν δημοψήφισμα θα ψήφιζαν υπέρ της διατήρησης της ΕΣΣΔ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Κεντρικής Επιτροπής για το δημοψήφισμα της ΕΣΣΔ, τότε το 76% των ψηφισάντων είπε «ναι», ενώ μεταξύ των ψηφισάντων της τότε Ρωσικής Ενωσιακής Ομοσπονδιακής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας υπέρ του «ναι» ψήφισε το71%. 
Σήμερα δε, το 64% των Ρώσων ισχυρίζεται ότι εάν γίνονταν δημοψήφισμα θα ψήφιζε υπέρ του να διατηρηθεί η ΕΣΣΔ» αναφέρεται στην ανακοίνωση της VITSIOM.

Παράλληλα επισημαίνεται ότι το ποσοστό εκείνων που θα ψήφιζαν «ναι» αυξάνεται από το 47% στις ηλικίες 18-24 ετών, έως το 76% στις ηλικίες 60 και άνω, ενώ στις γραμμές των μελών του Κομμουνιστικού Κόμματος της Ρωσικής Ομοσπονδίας το ποσοστό αυτό φθάνει το 81%. Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, το 20% των Ρώσων θα ψήφισε «όχι» αν γίνονταν ένα τέτοιο δημοψήφισμα σήμερα.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης που διενήργησε το VITSIOM, το 27% των Ρώσων επιρρίπτουν την ευθύνη για την κατάρρευση της ΕΣΣΔ πρωτίστως στον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ και την κυβέρνηση του επειδή δεν τηρήθηκε το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του 1991, στο οποίο οι Ρώσοι τάχθηκαν υπέρ της διατήρησης της ΕΣΣΔ. Το 17% επιρρίπτει την ευθύνη γενικά στην ανώτατη ηγεσία και το 13% στην πολιτική του Μπορίς Γιέλτσιν. Το2% των ερωτηθέντων καταλογίζει ευθύνες στις ΗΠΑ και τις άλλες δυτικές χώρες και μόνο το 1% θεωρεί ότι δεν ευθύνεται κανένας για ό,τι συνέβη. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι το 40% δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσει ΄τους λόγους για τους οποίους δεν τηρήθηκε το αποτέλεσμα του τότε δημοψηφίσματος.

Η δημοσκόπηση διενεργήθηκε με πρωτοβουλία του Πανρωσικού Κέντρου Μελέτης της Κοινής Γνώμης (VITSIOM), στο διάστημα 5-6 Μαρτίου του 2016. Ρωτήθηκαν 1.600 άνθρωποι σε 130 κατοικημένα σημεία, σε 46 περιοχές, περιφέρειες και δημοκρατίες της Ρωσίας, ενώ το περιθώριο λάθους δεν υπερβαίνει το 3,5%.

Διαβάστε περισσότερα

1871: Η Κομμούνα του Παρισιού

ΔΑΝΗΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ Στις 18 Μάρτη 1871ανοίγει μια καινούρια περίοδος στηνπαγκόσμια Ιστορία. Τη μέρα εκείνη, για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας, η κρατική εξουσία πέρασε, αν και για σύντομο χρονικό διάστημα, στα χέρια του προλεταριάτου, της πιο πρωτοπόρας, της μοναδικής μέχρι το τέλος επαναστατικής τάξης της καπιταλιστικής κοινωνίας. Η Κομμούνα που ίδρυσαν το 1871 οι εργάτες του Παρισιού έζησε μόνο 72 μέρες, αλλά η σημασία της για τον παραπέρα απελευθερωτικό αγώνα της εργατικής τάξης ήταν τεράστια.
Για την αντιμετώπιση της αντίδρασης των αστών και των τσιφλικάδων η εργατική τάξη και οι μικροαστοί του Παρισιού ίδρυσαν τοΦεβρουάριο του 1871 μια μαζική πολιτική οργάνωση, τηΔημοκρατική Ομοσπονδία της Εθνοφρουράς του τμήματος του Σηκουάνα με δύναμη 215 τάγματα που συγκροτήθηκαν στις εργατικές και σε άλλες δημοκρατικές συνοικίες. Η κεντρική επιτροπήτης οργάνωσης με επικεφαλής επιφανείς δημοκράτες και σοσιαλιστές (ανάμεσα τους ήταν και μέλη της Διεθνούς) έγινε ουσιαστικά το έμβρυο της καινούριας λαϊκής εξουσίας που ξεπήδησε από τα κάτω.

Τη νύχτα της 17ης προς τη 18η Μάρτη η κυβέρνηση του Θιέρσουέστειλε στρατό στη Μονμάρτη, στο Μπελβίλ και σε άλλες εργατικές συνοικίες του Παρισιού για να πάρει από την εθνοφρουρά τα κανόνια, που είχαν αγοραστεί με λεφτά των εργατών. Παρά τον αρχικό αιφνιδιασμό οι άνδρες της Εθνοφρουράς άρπαξαν τα όπλα και με την υποστήριξη του πληθυσμού, ακόμη και των γυναικών, ματαίωσαν τις προσπάθειες του στρατού. Οι στρατιώτες αρνήθηκαν να πυροβολήσουν το λαό, έπιασαν δυο στρατηγούς (το Λεκόντ και τονΤομά) και τους εκτέλεσαν. Η κεντρική επιτροπή της εθνοφρουράς πέρασε από την άμυνα στην επίθεση και έστειλε τάγματα από τις εργατικές συνοικίες στο κέντρο της πόλης. Τα τάγματα αυτά κυρίευσαν την αστυνομική Διεύθυνση, πολλά υπουργεία, σιδηροδρομικούς σταθμούς, τους στρατώνες, σε μερικές συνοικίες τα Δημαρχεία και αργά το βράδυ το κεντρικό Δημαρχείο, όπου ύψωσαν κόκκινη σημαία.Η πρωτεύουσα της Γαλλίας είχε πέσει στα χέρια των ξεσηκωμένων εργατών.
Η κυβέρνηση του Θιέρσου κατέφυγε στην παλιά έδρα των Γάλλων βασιλιάδων, στις Βερσαλλίες (περίπου 19 χιλιόμετρα έξω από το Παρίσι) εκεί συγκέντρωσε και τα πιστά της στρατεύματα. Η κεντρική επιτροπή της εθνοφρουράς έγινε προσωρινή κυβέρνηση του προλεταριάτου που νίκησε και της ριζοσπαστικής μερίδας των μικροαστών που είχε συμμαχήσει μαζί του.

Διαβάστε περισσότερα

Αποφυλάκιση Ρουπακιά

Αυτές οι δηλώσεις δεν έγιναν ούτε πριν 10, ούτε πριν 20, ούτε πριν από 30 χρόνια.
    Έγιναν στις 3/3/2012, μόλις 1 χρόνο πριν από τη δολοφονία του Φύσσα.    


 
    Αλλά το ναζιστικό ξεγύμνωμα δεν σταματά εδώ.

• Στις 6/7/2011, στη Σπάρτη ήταν που ο Μιχαλολιάκος δήλωνε:

«Θα κατεβαίναμε στις εκλογές για να μετρηθούμε και για το 0,2%. Για να πούμε ότι υπάρχει 0,2% φασίστες, αμετανόητοι χρυσαυγίτες… Είναι εθνικοσοσιαλισμός ελληνικός στα μέτρα του 2011. Έχω μεγάλο σεβασμό σ’ αυτό που υπήρξε η Γερμανία του Χίτλερ… Εμείς πιστεύουμε στην πατρίδα και όχι στη δημοκρατία. Αν είναι να σωθεί η πατρίδα, ας πάει στο διάολο η δημοκρατία… Τι καταλάβατε από τους δημοκράτες; Τι χειρότερο θα σας κάνουν οι φασίστες;».

• Στις 24/11/2011, σε ομιλία του στα γραφεία της Χρυσής Αυγής ήταν, που ο Μιχαλολιάκος στην επισήμανση ότι μετά τις εκλογές θα προέκυπτε μια «Βουλή της Βαϊμάρης», κραύγαζε: 

«Ξέρετε τι ακολούθησε μετά. Ε, γι’ αυτό αγωνιζόμαστε, δεν το κρύβουμε. Είμαι υπερήφανος γι’ αυτό».

    Πράγματι, είδαμε «τι ακολούθησε»… Είδαμε και ακούσαμε. Ακούσαμε, παραμονή της συμπλήρωσης δυο χρόνων από την δολοφονία του Παύλου Φύσσα (18 Σεπτεμβρίου 2013), ο επικεφαλής της ναζιστικής συμμορίας, ο Μιχαλολιάκος, τρεις μόλις μέρες πριν από τις εκλογές, να δηλώνει απροκάλυπτα μιλώντας στον Real FM και στον Νίκο Χατζηνικολάου (17/9/2015):

«Αναλαμβάνουμε την πολιτική ευθύνη για την δολοφονία»!

    Σήμερα, ο ομολογημένα δολοφόνος του Φύσσα, ο βγαλμένος από την ίδια «σπορά» με τον αρχηγό του τον Μιχαλολιάκο, ο επιδιδόμενος στον ίδιο… «αρχαιοελληνικό» χαιρετισμό με τον αρχηγό του, ο φυσικός αυτουργός μιας δολοφονίας για την οποία ο Μιχαλολιάκος δήλωσε «αναλαμβάνουμε την πολιτική ευθύνη για την δολοφονία», αναμένεται να αποφυλακιστεί λόγω παρέλευσης του ορίου προσωρινής κράτησής του.
    Η αποφυλάκιση του Ρουπακιά, ως αποτέλεσμα της προκλητικής καθυστέρησης στη διεκπεραίωση της δίκης που εξ αντικειμένου υπονομεύει την προοπτική να λογοδοτήσει ουσιαστικά η ναζιστική συμμορία για τα εγκλήματά της, αποτελεί εξέλιξη που δεν μπορεί παρά να συνδυαστεί με το αναντίρρητο γεγονός:
    Για πολύ καιρό μέχρι το βράδυ της δολοφονίας του Παύλου Φύσσα,
κράτος, κυβερνήσεις, αστυνομία, δικαιοσύνη, αστικά κόμματα και φυσικά ορισμένα ΜΜΕ, ανέχτηκαν κραυγαλέα ή και ενίσχυσαν τη δράση των νεοναζί της Χρυσής Αυγής.
    Είναι στο πλαίσιο αυτό που ο εγκληματικός χαρακτήρας της ναζιστικής συμμορίας συνεχίζεται να καλύπτεται πίσω από τον μανδύα του «νόμιμου πολιτικού κόμματος».
    Τα συμπεράσματα δικά σας.

email: mpog@enikos.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η οργάνωση της απαισιοδοξίας, του Χρήστου Λάσκου

Γιατί λοιπόν τα ευρωπαϊκά κράτη διεκδικούν για τον εαυτό τους το δικαίωμα να διαδίδουν τον πολιτισμό και τους καλούς τρόπους σε άλλες ηπείρους; Γιατί όχι στην ίδια την Ευρώπη;

Γιόζεφ Ροτ, 1937

Με το προηγούμενο παράθεμα ξεκινά ο Μαρκ Μαζάουερ τον πρόλογο στην περίφημη «Σκοτεινή ήπειρό» του. Η οποία είχε, κατά κάποιον τρόπο, την τιμητική της το τελευταίο διάστημα, στο μέτρο που ο προσδιορισμός της Ευρώπης ως σκοτεινής ηπείρου χρησιμοποιήθηκε αρκετές φορές σε κείμενα στον ελληνικό Τύπο – ακόμα και σε ανακοινώσεις πολιτικών χώρων.
Ο ορίζοντας σκοτεινιάζει κι άλλο. Η οικονομική κρίση, το προσφυγικό, η βασική κατεύθυνση των πολιτικών εξελίξεων δεν προμηνύουν καλά πράγματα – ή, μάλλον, αναγγέλλουν ακόμη χειρότερα από τα ήδη κακά.
Γιατί, χωρίς αμφιβολία, υπάρχουν και χειρότερα. Η προηγούμενη μεγάλη κρίση, αυτή του Μεσοπολέμου και της δεύτερης παγκόσμιας ανθρωποσφαγής, είναι εκεί για να μας το θυμίζει.
Επί καιρό και μέχρι πολύ πρόσφατα, ακόμη και σήμερα, ένας ορισμένος -ηγεμονικός, χωρίς άλλο- ευρωπαϊσμός διακονούσε την άποψη πως η «Ευρώπη» είναι, πέρα από κάθε αμφισβήτηση, «κάτι το ωραίον». Οσα κακά συνέβησαν στο πρώτο κυρίως μισό του 20ού αιώνα δεν ήταν παρά εξαιρέσεις σε μια πορεία διαφωτισμένη και προοδευτική, ατυχήματα που, κατά βάση, οφείλονταν στην αστάθμητη επικράτηση φρενοβλαβών δικτατόρων.
Ο Μαζάουερ, λοιπόν, μας λέει πως δεν είναι αυτή η ιστορία μας. Υποστηρίζει, πολύ πειστικά, π.χ., πως ο εθνικοσοσιαλισμός ανήκει στο κύριο ρεύμα της ευρωπαϊκής ιστορίας πολύ πιο ταιριαστά από ό,τι θα θέλαμε να παραδεχτούμε.
Αποδεικνύει πως ο φασισμός ήταν η πιο ευρωκεντρική από τις τρεις μεγάλες ιδεολογίες, πολύ περισσότερο από ό,τι ο κομμουνισμός ή η φιλελεύθερη δημοκρατία.
Μας θυμίζει πως, στα τέλη της δεκαετίας του ’30, μια Ευρώπη οργανωμένη πάνω σε ναζιστικά πρότυπα υπήρξε ένα πολύ πιθανό ενδεχόμενο. Πράγμα που, σε καμία περίπτωση, δεν θα έπρεπε να θεωρηθεί παρά φύσιν, ενάντιο στην ευρωπαϊκή «ουσία» - κάθε άλλο μάλιστα.
Θα έπρεπε, επομένως, οι ευρωπαϊστές μας να εκπλήσσονται πολύ λιγότερο με τις σημερινές εξελίξεις από ό,τι το κάνουν συνήθως. Ο ζόφος, η αντίδραση, ο ρατσισμός, οι εθνικισμοί, οι εφιαλτικές συνθήκες είναι πολύ μεγάλο μέρος της κοινής ευρωπαϊκής εμπειρίας. Οποιος θέλει να το ξεχνάει είναι καταδικασμένος να το ξαναζήσει.
Το ίδιο ισχύει, νομίζω, και για όσους ξεχνούν πως οι κορυφώσεις αυτής της ζοφερής μοίρας, που άγγιξε όλες σχεδόν τις γενιές στην ευρωπαϊκή ήπειρο, συνδυάστηκαν πάντοτε με μια προηγούμενη ήττα, έως συντριβή, της Αριστεράς. Πού είμαστε, σήμερα, από αυτήν την άποψη;
Αν δούμε τη μεγάλη εικόνα, φοβάμαι πως δύσκολα μπορούμε να αρνηθούμε ότι, για ακόμη μία φορά, το πολιτικό και ιδεολογικό πεδίο επικαθορίζεται κατεξοχήν από τη Δεξιά.
Η νεοφιλελεύθερη Δεξιά κρατάει τα σκήπτρα της διακυβέρνησης σχεδόν παντού, με σαφή την πρόθεση να περάσει όλα τα βάρη των επιδεινούμενων συνθηκών στις κατώτερες τάξεις και κατηγορίες. Η σοσιαλδημοκρατία δεν διαχωρίζεται σε τίποτε ως προς τα ουσιώδη – όταν δεν υπερακοντίζει σε αντιδραστικότητα. Η πολιτική και πολιτισμική Ακροδεξιά για πολλούς «μικρούς» ανθρώπους, σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, αποτελεί τη μόνη πραγματική εναλλακτική απέναντι στο «κατεστημένο».
Οποιος νομίζει δε πως αυτή η Ακροδεξιά είναι λιγότερο επικίνδυνη από τη φασιστική του Μεσοπολέμου καλό θα ήταν να αναλογιστεί πως η σημερινή, εκτός από ακραία ρατσιστική, είναι και ακραία νεοφιλελεύθερη – γρήγορα ακόμη και ο «δικός της φυλετικά» φτωχός μετατρέπεται σε υπάνθρωπο, τεμπέλη και εκφυλισμένο.
Η Αριστερά ελάχιστα πείθει πως έχει μια πραγματική πρόταση απέναντι στο θλιβερό παρόν και το δυσοίωνο μέλλον – και η ελληνική εμπειρία δεν πρόσφερε καθόλου καλή υπηρεσία σχετικά, όποια κι αν είναι τα αισθήματά μας απέναντι στη σημερινή συγκυβέρνηση. Η αδυναμία της -σε πολλές περιπτώσεις η απροθυμία της- να σκεφτεί σε βάθος πράγματα πέρα από την «καλύτερη και εντιμότερη διαχείριση» την κάνουν παιχνίδι στα σχέδια των αντιπάλων της.
Σε μια συνθήκη όπου οι άνθρωποι «είναι ευκολότερο να φανταστούν το τέλος του κόσμου παρά το τέλος του καπιταλισμού», τα φληναφήματα περί λαϊκής εξουσίας κάποτε, απροσδιόριστου «σοσιαλισμού του 21ου αιώνα» ή «ρεαλιστικής» αποδοχής μνημονίων-καθεστώτων ένεκα των συσχετισμών ελάχιστα συμβάλλουν στην άρση του καταθλιπτικού αδιεξόδου.
Είναι επιτακτική η ανάγκη να διατυπωθεί μια ριζική εναλλακτική, αντάξια των ριζικών ερωτημάτων με τα οποία βρίσκονται αντιμέτωποι η ανθρωπότητα και ο πλανήτης. Μια ριζική εναλλακτική σήμερα και όχι άλλοτε, «υλικότατη» και όχι γενικώς «οραματική», έμπρακτη και, ταυτόχρονα, υπό διαρκή δοκιμή.
Γίνεται; Αν πιστέψουμε τον Μπένγιαμιν, δεν γίνεται παρά μόνο αυτό. Στη σκέψη του, η επανάσταση απαιτείται όχι για «να πάμε μπροστά», αλλά για να φρενάρουμε μια ατμομηχανή που οδηγείται με μαθηματική ακρίβεια στον εκτροχιασμό και την καταστροφή. Γι’ αυτό και το μέλημα της Αριστεράς είναι η οργάνωση της απαισιοδοξίας - εφόσον η ελπίδα βρίσκεται στην αξιοποίηση της μόνης έλλογης στάσης, που δεν μπορεί παρά να είναι απαισιόδοξη.
Να γίνει η απαισιοδοξία εργαλείο αποφασιστικής δράσης, να ο στόχος.
Ελπίζοντας πως ο Μπένγιαμιν έχει δίκιο.
Πηγή: Εφημερίδα των Συντακτών

Διαβάστε περισσότερα